Dárigerler bedeýlik problemasyn keshendi sheshýdi qolǵa aldy
ALMATY. QazAqparat - Almatyda Avstrııa, Lıtva, Polsha jáne Reseıden kelgen mamandar bedeýlik məselesin sheshý úshin bas qosty, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Adamnyń reprodýktıvtik densaýlyǵy jaıyndaǵy bul forým Ǵylymı ýrologııa ortalyǵynyń akademık B.O.Jarbosynovty eske alýǵa oraı uıymdastyrylyp otyr.
Bir aıta keterligi, atalǵan jıynǵa bala súıe almaı júrgen otbasylardyń máselesin sheshý úshin tek qana ýrolog pen gınekologtar ǵana emes, endokrınolog, genetık, psıholog sııaqty mamandar jınaldy.
«Birinshi ret bul problemany keshendi túrde sheshýdi qolǵa alyp otyrmyz. Buǵan deıin reprodýktıvti densaýlyq tek gınekolog pen ýrologtardyń máselesi bolyp kelse, endigi kezekte ony genetık, endokrınolog, psıholog sııaqty mamandar mýltıdıstsıplınarly túrde sheshedi. Negizinen bedeýliktiń faktorlary az emes. Onyń biri ekologııa, adamnyń qozǵalyssyz ómir súrý salty, kesh úılený, ózin-ózi shekteý degen sııaqty sebepteri kóp. Osylardyń basyn biriktirip, dárigerler ortaq nusqaýlyq jasamaqshy. Bul qujat keıin azamattarymyzdyń reprodýktıvti densaýlyǵyn saqtaýǵa septigin tıgizetin baǵyt bolmaq», - dedi «B.O. Jarbosynov atyndaǵy Ýrologııa ǵylymı ortalyǵy» AQ basqarma tóraǵasy, medıtsına ǵylymdarynyń doktory Ánýar Amanov.
Onyń aıtýynsha, búgin ortalyq sheńberinde lıtvalyq dárigerler toby 2 sheberlik synybyn ótkizdi.
Sonymen qatar, konferentsııa kezinde 3 laporoskopııalyq otanyń tikeleı trnanslıatsııasy júrgizildi.
Onyń birinde reseılik belgili dáriger Edýard Gallıamov er adamnyń qýyqasty beziniń adenomasyn alý boıynsha ota jasady. Osylaısha otandyq dárigerler radıkaldy prostatektomııa ádisin onlaın rejimde úırendi.
Odan bólek Daǵystan astanasy Mahachkala qalasymen tikeleı telemost uıymdastyrylyp, Reseıdiń jetekshi ýrology Alekseı Martovtyń otasy da tikeleı efırden kórsetildi.
Aıta ketý kerek, Jarbosynov atyndaǵy ýrologııa ortalyǵynda jyl saıyn 5 myńǵa jýyq ota jasalady.
Mamandardyń aıtýynsha, Qazaqstanda jas otbasylardyń 15 paıyzy bala súıe almaıdy. Statıstıka boıynsha, árbir altynshy erli-zaıypty bala kóterýde qıyndyqtardy bastan ótkeredi.
Kúrdeli demografııalyq jaǵdaıdy retteý - Qazaqstannyń zamanaýı memlekettik áleýmettik saıasatynyń basty mindetteriniń biri. «Qazaqstan-2030» strategııasynda QR Prezıdenti Nursultan Nazarbaev ulttyq qaýipsizdiktiń basym baǵyttarynyń qataryna kúshti demografııalyq saıasatty engizý qajettigin basa aıtty.
Eýropalyq ýrologtar qaýymdastyǵy derekterine saı, Qazaqstanda otbasylyq juptardyń 25 paıyzy erli-zaıyptylyq ómirdiń birinshi jylynda bala kótermeıdi. Olardyń 15 paıyzy bedeýlikke qarsy emdelse, al 5 paıyzy balasyz qalady. Árbir altynshy jup bala kóterýde qıyndyqtarǵa tap bolady. «Bedeýlikke juptardyń bireýiniń nemese erli-zaıyptylardyń ekeýiniń de reprodýktıvtik qyzmetiniń buzylýy sebep bolýy múmkin. Buryn balasyzdyq máselesine áıelderdiń bedeýligi sebep dep eseptelip kelse, búginde mamandardyń pikirinshe, osyndaı jaǵdaılardyń 45 paıyzyn erkekterdiń faktory qurap otyr. Sońǵy jyldary álemde er adamdardyń reprodýktıvtik densaýlyǵy aıtarlyqtaı tómendep barady. Oǵan ekologııanyń nasharlyǵy, qozǵalyssyz uzaq ýaqyt otyrý, únemi sharshaǵandyq sezimi, kesh neke qurý, retsiz jynystyq qatynas, óz betinshe emdelý yqpal etip otyr. Al, erlerdiń belsizdiginiń sebepteri kóp. Áıelderdiń reprodýktıvtik densaýlyǵy alańdaýshylyq týdyryp otyr.
Atalǵan forýmda erler men áıelderdiń reprodýktıvtik densaýlyǵyn qorǵaý boıynsha mamandar men mamandyqtardyń pánaralyq sımbıozyna, sonymen birge medıtsınalyq qyzmet kórsetýdiń sapasyn arttyrýǵa jol ashyldy. Halyqaralyq mamandar: Vena ýrologııalyq qorynyń professory Bob Djavan, Polshadan kelgen professor Marek Zavadskıı er adamdarǵa kómekshi reprodýktıvtik tehnologııalardy qoldaný, erlerdiń belsizdigine zerthanalyq dıagnostıka júrgizýdiń genetıkalyq aspektileri men jańashyldyǵy, ýrologııada dári-dármektik terapııaǵa qol jetkizý, qýyqasty bezi adenomasyn emdeý ınnovatsııasy, zamanaýı shaǵyn ınvazııalyq ýrologııa, plastıkalyq ýrologııa taqyrybyndaǵy təjirıbelerimen bólisti.