Chektegi JSN: qyrkúıekten bastap ne ózgerdi
ASTANA. KAZINFORM — Qazaqstanda satyp alýshynyń JSN-in fıskaldyq chekte kórsetý talaby birneshe jyldan beri bar. Alaıda jekelegen jaǵdaılarda bul tártip birtindep ózgerip keledi. Bıylǵy jylǵy 19 qyrkúıekten bastap aqyly medıtsınalyq qyzmetterge qatysty bólek mindetti talap engiziledi.
Al dúkenderde JSN burynǵydaı satyp alýshynyń qalaýy boıynsha ǵana kórsetiledi. Bul derek salyq organdaryna ne úshin qajet bolýy múmkin, JSN-di aıtýdan bas tartýǵa bola ma, chekke basqa adamnyń nómiri jazylyp ketse ne bolady? Osy saýaldarǵa salyq organdary jaýap berdi.
Qostanaı oblysy boıynsha Memlekettik kirister departamentiniń málimetinshe, 2022 jylǵy 1 qańtardan bastap zańnamada jalpy tártip bekitilgen. Oǵan sáıkes, satyp alýshy talap etken jaǵdaıda baqylaý-kassa mashınasynyń cheginde onyń sáıkestendirý nómiri — JSN nemese BSN kórsetilýi múmkin.
2026 jylǵy 1 qańtardan bastap baqylaý-kassa mashınalaryn qoldanýdyń jańa qaǵıdalary kúshine endi. Onda da osy tártip saqtaldy. Qajet bolǵan jaǵdaıda JSN chekke satyp alýshynyń óz ótinishi boıynsha engiziledi.
Alaıda 2026 jylǵy 19 qyrkúıekten bastap aqyly medıtsınalyq qyzmetterge qatysty bólek talap engiziledi. Medıtsınalyq qyzmet kórsetilgen kezde patsıenttiń ózi suramasa da, onyń JSN-i chekte mindetti túrde kórsetilýge tıis.
Bul mindetti talap dárihanalarda satylatyn dári-dármekke qoldanylmaıdy.
Talap derekterdi tirkeý jáne berý fýnktsııasy bar onlaın baqylaý-kassa mashınalaryn paıdalanatyn jeke kásipkerler men zańdy tulǵalarǵa, onyń ishinde medıtsınalyq uıymdarǵa qatysty.
JSN chekte ne úshin qajet?
Salyq organdarynyń málimetinshe, JSN kórsetýdiń bir maqsaty — saýdanyń ashyqtyǵyn arttyrý, taýarlar men qyzmetterdiń aınalymyn baqylaýdy kúsheıtý, sondaı-aq tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý.
Satyp alýshy úshin JSN kórsetilgen chek elektrondyq shot-faktýra rásimdemeı-aq salyqtyq shegerimdi qoldaný kezinde shyǵyndy rastaıtyn qujat bola alady.
Chektegi málimetter kameraldyq baqylaý kezinde de paıdalanylýy múmkin.
— Kameraldyq baqylaý kezinde baqylaý-kassa mashınalarynyń chekterindegi málimetter jeke tulǵalardyń kiristeri men shyǵystaryn salystyrý úshin paıdalanylýy múmkin, — dep túsindirdi salyq organdary.
JSN-di aıtýdan bas tartýǵa bola ma?
Saýda ornynda satyp alýshy JSN-in aýyzsha aıta alady, jeke kýáligin kórsete alady nemese baqylaý-kassa mashınasymen biriktirilgen qosymshalar arqyly avtomatty túrde bere alady. Mundaı múmkindik mobıldi bankıng nemese QR-tólem kezinde de bar.
Alaıda jalpy tártip boıynsha JSN chekke satyp alýshynyń talaby boıynsha engiziledi. Sondyqtan adam ony aıtpaýǵa quqyly. Mundaı bas tartýdyń satyp alýshy úshin qandaı da bir saldary bolmaıdy.
Tek aqyly medıtsınalyq qyzmet kórsetilgen kezde JSN-di chekke engizý mindetti bolady.
Basqa adamnyń JSN-i kórsetilse ne bolady?
Satyp alýshy satýshyǵa qatelesip basqa adamnyń JSN-in nemese qate nómir aıtqan jaǵdaı normatıvtik aktilerde bólek rettelmegen.
JSN chekke satyp alýshynyń ózi bergen málimet boıynsha engiziledi. Eger satýshy alynǵan derekti durys engizse, berilgen málimettiń durystyǵyna onyń jaýap beretini zańnamada tikeleı belgilenbegen.
Alaıda mundaı qatelik satyp alýshynyń ózine qıyndyq týǵyzýy múmkin. Keıin ol mundaı chekti salyqtyq shegerimdi qoldaný kezinde nemese daýly jaǵdaı týyndasa, óz shyǵynyn rastaý úshin paıdalana almaıdy.
JSN kórsetilgen barlyq satyp alýdy kórýge bola ma?
Qazir azamattardyń belgili bir JSN kórsetilgen barlyq satyp alý tarıhyn kórýine múmkindik beretin jeke servıs joq.
Salyq organdarynyń qoldanystaǵy servısteri arqyly aldaǵy tólemder men bereshekti tekserýge, deklaratsııalar men ótinishter berýge, salyq rejımin tańdaýǵa, kontragentterdi tekserýge, kólik salyǵy men ósimpuldy esepteýge bolady. Alaıda adamnyń JSN-i kórsetilgen barlyq chektiń tizimin kórý múmkindigi ázirge joq.
Derekter qalaı qorǵalýǵa tıis?
Satyp alýshylardyń derbes derekteri derbes derekter týraly zańnama talaptaryna, salyq qupııasyn saqtaý tártibine jáne fıskaldyq derekter operatorlaryna júktelgen mindetterge sáıkes qorǵalady.
Operatorlar salyq tóleýshiler týraly aqparattyń qorǵalýyn qamtamasyz etýge jáne salyq qupııasyn saqtaýǵa mindetti. Esep aıyrysý týraly derekter keminde bes jyl saqtalýǵa tıis.
Saýda oryndarynan nemese fıskaldyq derekter operatorlarynan JSN týraly málimet tarap ketken jaǵdaıda derbes derekterdi zańsyz jınaý, saqtaý jáne taratý úshin zańnamada kózdelgen jalpy jaýapkershilik qoldanylady.
Kásipkerler fıskaldyq chektiń mazmunyna qoıylatyn talaptardy buzǵany úshin de jaýap beredi. Mindetti derektemelerdi, onyń ishinde kórsetilýge tıis jaǵdaılarda JSN nemese BSN-di chekke engizbegeni úshin ákimshilik jaýapkershilik qarastyrylǵan.
Talap alǵash ret buzylsa, kásipkerge eskertý jasalady. Bir jyl ishinde zań buzýshylyq qaıtalansa, aıyppul salynady. Onyń mólsheri salyq tóleýshiniń sanatyna baılanysty.
Osylaısha, satyp alýshylardyń basym bóligi úshin burynǵy tártip saqtalady. Dúkende JSN chekke satyp alýshynyń qalaýy boıynsha ǵana engiziledi. Aqyly medıtsınalyq qyzmetterge qatysty bólek mindetti talap qoldanylady. Fıskaldyq chekterdegi málimetterdi salyq organdary jeke tulǵalardyń kiristeri men shyǵystaryn salystyrý kezinde de paıdalana alady.
Buǵan deıin aty-jónin aýystyrǵan adamnyń JSN-i ózgere me — osy týraly jazǵan edik.
