BUU ókili: tsıfrlyq arhıvter dáýirinde derekterdiń shynaıylyǵy men qaýipsizdigin saqtaý talaptary kúsheıdi

ASTANA. KAZINFORM — Astanada ótken halyqaralyq arhıvshiler kongresinde BUU-nyń Jenevadaǵy kitaphanasy men arhıvteriniń dırektory Sharlotta Lındberg Varakaýlle arhıv salasynyń qazirgi transformatsııasy men ınstıtýtsıonaldyq jadyny saqtaý máselelerine nazar aýdardy.

BUU ókili: tsıfrlyq arhıvter dáýirinde derekterdiń shynaıylyǵy men qaýipsizdigin saqtaý talaptary kúsheıdi
Foto: Altynaı Saǵyndyqova

Jıynda sóz alǵan BUU-nyń ókili Qazaqstanǵa forýmdy uıymdastyrǵany úshin alǵys bildirip, eldiń halyqaralyq yntymaqtastyqtaǵy róline joǵary baǵa berdi.

— Eń aldymen, QR Prezıdentiniń Arhıvine jáne Halyqaralyq arhıv keńesine osyndaı keń aýqymdy halyqaralyq sarapshylar tobyn jınaǵany úshin shyn júrekten alǵys aıtamyn. Sondaı-aq Qazaqstannyń bilimdi saqtaý, basqarý jáne taratý salasyndaǵy kóshbasshylyǵyn, BUU júıesi aıasynda óńirlik jáne halyqaralyq deńgeıde dıalog pen yntymaqtastyqty damytýdaǵy jetekshi rólin atap ótkim keledi, — dedi spıker. 

BUU ókiliniń aıtýynsha, arhıv tek ótkendi saqtaý quraly emes, ol — halyqaralyq túsinistik pen ortaq tarıhı jadynyń negizi. Sol sebepti Qazaqstanda ótken kongress tek kásibı jıyn emes, jahandyq arhıvtik keńistiktegi jańa kózqarastardyń toǵysqan núktesine aınalyp otyr. Budan bólek, Varakaýlle BUU júıesindegi Jeneva arhıviniń tarıhyna toqtaldy. 1919 jyly Ulttar Lıgasynyń kitaphanasy retinde qurylǵan bul mekeme búginde halyqaralyq ınstıtýttyq jadyny saqtaýdyń negizgi ortalyqtarynyń birine aınalǵan. 

— Bizdiń mindetimiz — tek qujattardy saqtaý emes, senimdi bilim men ınstıtýtsıonaldyq jadyny qamtamasyz etý, — dedi ol.

Onyń aıtýynsha, tsıfrlandyrý protsesi arhıv salasynyń múmkindigin keńeıtkenimen, jańa suraqtardy da alǵa shyǵardy. Atap aıtqanda, derekterdiń túpnusqalyǵyn saqtaý, kıberqaýipterden qorǵaný jáne tsıfrlyq muranyń uzaq merzimdi saqtalýy máselesi ózekti bolyp otyr.

Osy turǵyda ol Ulttar Lıgasynyń arhıvterin tolyq tsıfrlandyrǵan LONTAD jobasyn mysalǵa keltirdi. Bul bastama tarıhı qujattardy álemdik zertteýshiler úshin ashyq ári qoljetimdi formatqa aınaldyrǵan.

— Biz tek aqparatty emes, tekserilgen ári senimdi bilimdi keler urpaqqa jetkizýimiz kerek, — dep atap ótti Varakaýlle.

Kongress aıasyndaǵy talqylaýlar arhıv isiniń bolashaǵy tehnologııaǵa ǵana emes, etıka men halyqaralyq yntymaqtastyqqa da tikeleı baılanysty ekenin kórsetti. Mamandardyń pikirinshe, tsıfrlyq transformatsııa arhıvterdi jańartqanymen, olardyń negizgi mıssııasyn ózgertpeıdi — jadyny saqtaý jáne ony durys jetkizý.

Aıta keteıik, búgin Astanada Halyqaralyq arhıvter kúnine oraı «Digital Archive EXPO» III Halyqaralyq arhıvshiler kongresi ótip jatyr. QR Prezıdentiniń Arhıvi uıymdastyrǵan forýmǵa álemniń 30 elinen 500-den astam maman qatysyp jatyr.