«Búkil qazaq «Qara jorǵaǵa» bılesin!» - respýblıkalyq basylymdarǵa sholý

***

«EQYU-nyń Іs basyndaǵy tóraǵasy, Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik hatshysy - Syrtqy ister mınıstri Qanat Saýdabaev óziniń AQSh-qa saparyn osy eldiń Parlamentindegi Helsınkı komıssııasynyń ókilderimen kezdesýden bastady. Bul komıssııa - AQSh Parlamentinde Federaldyq úkimetten bólek, táýelsiz qurylǵan agenttik. Onyń músheleri qatarynda 9 senator, 9 kongressmen jáne 1 úkimet múshesi bar», dep jazady «Egemen Qazaqstan» gazeti búgingi nómirinde jaryq kórgen «Qazaqstan bastamasy qyzý qoldandy» atty maqalasynda.

«Jańa onjyldyq - jańa ekonomıkalyq órleý - Qazaqstannyń jańa múmkindikteri» atty Qazaqstan halqyna Joldaýynda aıtylǵan yqpaldastyqtyń joǵary deńgeıin qamtamasyz etý jáne kapıtal men jumys kúshteriniń erkin qozǵalysyn qamtamasyz etý týraly Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń tapsyrmalaryn oryndaý úshin, Úkimet 2010-2011 jyldarǵa arnalǵan Biryńǵaı ekonomıkalyq keńistiktiń (BEK) quqyqtyq bazasyn ázirleýge kirisken. Bul aqparatty «Egemen Qazaqstan» gazeti Úkimet basshysynyń baspasóz qyzmetine silteme jasap habarlap otyr. «Keńes barysynda Biryńǵaı ekonomıkalyq keńistiktiń barlyq negizgi elementterin qam­tı­tyn jáne kelisilgen ekonomıkalyq saıasat júrgizýge, básekeli saıasatty qosa otyryp, onyń ishinde tabıǵı mo­nopolııalardy retteýdiń jáne ónerkásip pen aýyl sharýa­shy­ly­ǵynyń damýyn memlekettik qol­daý­dyń biryńǵaı qaǵıdalaryn qam­tı­tyn saıasatty júrgizýge baǵyttalǵan 20 kelisimnen turatyn bazalyq tizbe qaraldy», dep jazady basylym.

Keshe Senat Tóraǵasy Qasym-Jomart Toqaevtyń jetekshiligimen palatanyń kezekti jalpy otyrysy boldy. Onda palata Tóraǵasy aldaǵy onjyldyqta elimiz damýynyń baǵyt-baǵdaryn aıqyndaıtyn Joldaýdyń róli men mańyzyna keńirek toqtaldy. Q.Toqaev Joldaýdyń negizgi qaǵıdalary qoǵamda qyzý talqylanyp jatqandyǵyn, onyń memleket damýyn jan-jaqty naqtylaıtyn aýqymdy strategııa ekenin erekshe atady. Senattyń jalpy otyrysy arqaý bolǵan maqala «Egemen Qazaqstan» gazetinde «Batyl bastamalar qysyltaıańda týady» degen taqyryppen jaryq kórdi. Jarııalanymda Senat Tóraǵasynyń «Joldaýdyń biregeıligi onyń jahandyq qarjy daǵdarysynyń aqtyq kezeńinde, álemdik ekonomıkanyń bolashaǵy bulyńǵyr bo­lyp turǵan sátte jarııalanýynda dep oılaımyn. Strategııa qun­dy, onda 2020 jylǵa qaraı memle­kettiń áleýmettik-ekonomıkalyq órleýi­niń naqty tustary kórinis taýyp, mejelengen kórsetkishter aıqyn belgilengen. Bul qujat bú­gingi ala­sa­pyran álemde, mem­le­ket­tiń ór­kendeýi men baıandy da­mýyna degen zor senim uıalatady!», degen sózi keltirilgen.

«Egemen Qazaqstan» gazetiniń «Úkimet» aptalyq qosymshasynda birqatar maqalalar toptamasy jaryq kórgen, nazar salyńyz.

***

«Búkil qazaq «Qara jorǵaǵa» bılesin!». Osy taqyryppen «Aıqyn» gazetiniń juma kúngi nómirinde jarııalanǵan maqalada Qytaıda turatyn qandastarymyzdyń uıymdastyrýymen 13 myńnan astam qyz-jigit bılegen «Qara jorǵa» «Gınnestiń rekordtar kitabyna» jazylǵandyǵy aıtyla kelip, endi osy bıdi elimizde jandandyrýǵa kelgende kejegemiz keri tarta ma degen kúdik shetin qyltıtady. Osyǵan oraı basylym «dene shynyqtyryp qana qoımaı, delebe qozdyratyn, boıǵa qýat quıyp, shabyt beretin bıdi elimizde nasıhattaýdyń bir ári biregeı joly áz-Naýryz toıynda - 22-shi naýryz kúni kúndizgi saǵat 12-de búkil qazaq «Qara jorǵaǵa» bılese, ulttyq ónerge nazar aýdaryp, qurmet kórsetýdiń shynaıy kórinisi osy bolar edi», deıdi. Sonymen qatar «Qara jorǵaǵa» daıyndyqty «Aıqyn» bastady - bastama jasady» depti.

Taıaýda Elbasy Statıstıka agenttiginiń basshysy Álıhan Smaılovty qabyldap, 2009 jyly ótken halyq sanaǵynyń naqty qorytyndysyn shyǵaryp, onyń nátıjelerin buqara halyqqa jetkizý týraly tapsyrma bergen bolatyn. Osyǵan oraı bylyq-shylyǵy mol bolǵan jalpyulttyq halyq sanaǵynyń sany keshe jarııa etildi. Atalǵan taqyryp arqaý bolǵan maqala «Aıqyn» gazetinde «Qazaq halqy on mıllıonnan asty» degen taqyryppen berildi. Basylymnyń jazýynsha, 2009 jylǵy aqpannyń 24-inen 25-ine qaraǵandaǵy túngi saǵat 24:00-de Qazaqstan halqynyń sany 16004,8 myń adamdy quraǵan. Sóıtip, 1999 jylǵy sanaqpen salystyrǵanda halyq sanynyń ósimi 6,8 paıyzdy qurap, respýblıka halqynyń sany 1022,9 myń adamǵa artqan. Al qazaqtar sany ótken sanaqpen salystyrǵanda 26,1 paıyzǵa artyp, 10098,6 myń adamdy quraǵan.

Jalpyulttyq halyq sanaǵynyń derekteri «Alash aınasy» gazetiniń de nazarynan tys qalmaǵan. Basylym «Ulttyq halyq sanaǵynyń sonsha sarǵaıtyp kúttirgen túpkilikti nátıjesi de jarııa etildi-aý. Byltyr jarııalanǵan aldyn ala nátıjelerde qazaqtar elimizdiń barsha turǵyndarynyń 67 paıyzyna jetti dep súıinshilep edik. Odan keıingi bir derekterde eki paıyzǵa azaıyp, 65 paıyz bolyp júrdi. Al keshegi sońǵy ári naqty dep jarııalanǵan kórsetkishterde 63,1 paıyzǵa túsip qaldy» deı kelip, Statıstıka agenttiginiń derekterine keńinen toqtalǵan.

Sanaq derekterine «Lıter» basylymy da nazar aýdarǵan.

«Bolashaqta Almaty qalasynda onkologııalyq aýrýlarǵa shaldyqqan balalarǵa arnaıy «hospıs» ashylýy múmkin. Qalalyq densaýlyq saqtaý departamentiniń málimetteri boıynsha, qazirgi kezde tek Almatyda tirkelgen 200-den asa bala osyndaı arnaıy mekemede em alýdy qajet etedi eken», dep jazady «Aıqyn» gazeti. Maqalada keltirilgen derekterge qaraǵanda, Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymy 2015 jylǵa qaraı álem tek obyr aýrýynan 100 mıllıonǵa jýyq adamnan aıyrylady degen boljam jasaǵan. Qazirdiń ózinde 400 myńnan asa áıel qaterli isiktiń qurbany bolady eken. Jarııalanymda aıtylǵan jaıttar «Qaterli isik qyz-kelinshekterdi qyryna alyp tur» degen taqyryppen basylǵan.

***

«Alash aınasy» basylymnyń dástúrli «Dat!» aıdarynyń qonaǵy - Advokattar forýmy men «Best» advokattyq keńsesiniń tóraǵasy Taır Nazhanov. Tájirıbeli zańger elimizdegi quqyq qorǵaý salasyndaǵy olqylyqtardy aıta otyryp, qarapaıym azamattardyń árqaısysy óz quqyǵyn qorǵaı alatyn jaǵdaıǵa jetkende ǵana quqyqtyq memleket qura alamyz degen ýájin jáne basqa da tyń oılaryn ortaǵa salǵan. Maqala «Qazirgi kezde advokattar jetim balanyń kúıin keshýde» degen taqyryppen berilgen.

«Ońtústik Qazaqstan oblysynda keıingi kezde janar-jaǵarmaı baǵasy Úkimet qoıǵan baǵadan da asyp túsken. Buǵan deıin «janarmaı jyry» egin oraǵynyń aldynda nemese kóktemgi egis kezinde burq ete qalýshy edi. Qystyń qaq ortasynda janarmaı satýmen aınalysatyn kásipkerlerdi ashyndyryp, bılik úıiniń aldyna úımeleýge ne májbúr etti eken? Kásipkerlerdiń aıtýynsha, «Daırabaıdyń kók sıyry» osy operator kompanııalar bolyp otyrǵanǵa uqsaıdy», dep jazady «Alash aınasy» gazeti. Bul týraly basylymnyń búgingi sanyndaǵy «Saýatty saýatsyz túsinik pe, álde Ospanovtyń qosqany bar ma?» atty maqaladan oqyp bilesizder.

«Ekspress-K» basylymynda da ońtústik óńirdegi janarmaı jyry arqaý bolǵan maqala berilgen.

***

«Keshe Premer-Mınıstrdiń birinshi orynbasary Ómirzaq Shókeev bastaǵan mınıstrlikterdiń, ortalyq vedomstvolardyń, qarjy qurylymdarynyń ókilderinen quralǵan jumys toby Aqtóbe oblysyna keldi. Sapardyń negizgi maqsaty elimizdiń údemeli ındýstrııalyq-ınnovatsııalyq damý baǵdarlamasyna engizilgen jobalardyń júzege asyrý barysymen tanysý boldy», dep jazady «Kazahstanskaıa pravda» gazeti. Jedel toptyń jumysy Aqtóbege kelgen sátten shuǵyl bastalǵan. Alǵashqy kezde Ó.Shókeev Aqtóbe oblysynyń ákimi Eleýsin Saǵyndyqovpen jáne Indýstrııa jáne saýda mınıstri Áset Isekeshevpen birge iri ınvestıtsııalyq jobalardyń basshylarymen, olardyń merdigerlerimen jeke kezdesken.

Úkimet músheleriniń aımaqtaǵy saparyna jiti nazar aýdarǵan «Egemen Qazaqstan» gazeti de «Úkimettik qoldaý - ilgerileý kepili» degen taqyryppen maqala basty.

«Izvestııa-Kazahstan» gazetiniń jazýynsha, Qazaqstan azamattaryń tabys deklaratsııasyn tapsyrý tártibi 2013 jyly engiziledi. Bul týraly keshe Úkimet basshysy Kárim Másimov elimizdiń Qarjy mınıstrliginde ótken alqa májilisi barysynda málim etken. «Bul úrdisti taǵy da eki jylǵa, 2013 jylǵy qańtardyń 1-ine shegereıik. Sonymen birge naryqtaǵy bir rettik talandy da ózgertemiz», depti Úkimet basshysy.

«Alash aınasy» gazetinde de osy taqyrypqa oraı jarııalanǵan maqalaǵa da nazar aýdaryńyz.