Búgin Jumeken Nájimedenovtyń týǵan kúni

ASTANA. QazAqparat - 83 jyl buryn Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik ánurany mátininiń avtory, kórnekti aqyn, aýdarmashy, Qazaqstan Jastar odaǵy syılyǵynyń ıegeri Jumeken Nájimedenov dúnıege keldi, dep habarlaıdy QazAqparat.

Búgin Jumeken Nájimedenovtyń týǵan kúni

Qazaqtyń birtýar aqyny Jumeken Nájimedenov 1935 jylǵy 28 qarashada Atyraý oblysynyń Qurmanǵazy aýdany Qoshalaq qumynyń Ashaq degen jerinde ómir esigin ashqan. 1954 jyly Nurjaý keńesine qarasty Lenın atyndaǵy orta mektepti bitirgennen keıin «Jas qaırat» segizjyldyq mektebinde qazaq tili men ádebıetinen sabaq bergen. Bir jyldan keıin jyldary Qaraǵandydaǵy № 33/34 shahtada kombaınerdiń kómekshisi bolyp eńbek etip, keıin Qurmanǵazy atyndaǵy Almaty konservatorııasynyń halyq aspaptar bóliminde dombyradan dáris aldy. 1959-1965 jyldary «Jazýshy» baspasynda redaktor, 1965-1966 jyldary «Lenınshil jas» gazetiniń ádebıet jáne óner bóliminiń meńgerýshisi, 1966-1971 jyldary Qazaqstan Jazýshylar Odaǵynda ádebı keńesshi bolyp qyzmet atqarǵan.

Jumeken Sabyruly 1971-1973 jyly Máskeýdegi M. Gorkıı atyndaǵy Ádebıet ınstıtýty janyndaǵy Joǵarǵy Ádebı kýrsynyń túlegi. 1974-78 jyldary Qazaq Memlekettik kitap saýdasy jónindegi komıtetinde redaktor, 1978-83 jyldar aralyǵynda «Mektep» baspasynyń tarıh jáne geografııa bóliminiń meńgerýshisi bolyp eńbek etti. Aqynnyń alǵashqy óleńderi «Lenınshil jas» gazetinde 1955 jyly jarııalanǵan. Tuńǵysh óleńder jınaǵy «Balaýsa» degen atpen 1961 jyly jaryq kórdi. Sodan bergi ýaqyt ishinde aqynnyń «Sybyzǵy syry» (1962), «Óz kózimmen» (1964), «Joq, umytýǵa bolmaıdy!» (1965), «Jaryq pen jylý» (1966), «Kúı kitaby» (1967), «Mezgil áýenderi» (1968), «Ulym, saǵan aıtam» (1970), «Qyzǵaldaq jaıly ballada» (1971), «Men týǵan kún» (1972), «Jeti boıaý» (1979), «Shýaq» (1980), «Ashyq aspan» (1981), «Temirqazyq» (1982), «Qyran-qııa» (1984), «Meniń topyraǵym» (1985), «Urpaǵym, saǵan aıtam» (1988), «Men - tamyrmyn» (2001), «Qasiret pen qaısarlyq» (2001), «Jańǵyryq» (2003) atty óleńder men poemalar jınaqtary jaryq kórdi. Aqyn 1963 jyly Moskvada ótken Jas jazýshylardyń IV konferentsııasyna delegat bolyp qatysty. 1967 jyly Uly Otan soǵysyndaǵy qasiretti jyrlaǵan «Joq, umytýǵa bolmaıdy» degen dastandar jınaǵy úshin Qazaqstan Lenın komsomoly syılyǵynyń laýreaty atandy.

Qalamger proza janrynda da qajyrly eńbek etti. Onyń qalamynan «Aq shaǵyl» (1973), «Kishkentaı» (1975), «Dańq pen daqpyrt» (1977) atty romandar týdy. Aqynnyń áńgimeleri men povesteri, hıkaıattary men syn maqalalary toptastyrylyp, 2005 jyly «Aspan shaqyrady» degen atpen basylyp shyqty.

Aqyn 1983 jyly ómirden ótti. Jumeken Nájimedenov - 2006 jyly qabyldanǵan Qazaqstan Respýblıkasynyń Ánurany avtorlarynyń biri. 2010 jyly «Meniń Qazaqstanym» atty jyr jınaǵy úshin Jumeken Nájimedenovke Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik syılyǵy (qaıtys bolǵannan keıin) berildi.

Aqparat kózi: zhumeken.kz