Búgin Kedeıshilikti joıý jolyndaǵy halyqaralyq kúres kúni
ASTANA. 17 qazan. QazAqparat - Kedeıshilikti joıý jolyndaǵy halyqaralyq kúres kúnin ótkizý tarıhy 1987 jyldyń 17 qazanymen etene baılanysty.
Ol kúni júz myńnan astam adam kedeıshilikten, zorlyq-zombylyq pen ashtyqtan kóz jumǵandarǵa taǵzym etý maqsatynda Parıjdiń Trokadero alańyna jınaldy. Dál osy elde 1948 jyly Adam quqyqtarynyń jalpyǵa ortaq deklaratsııasyna qol qoıylǵan bolatyn.
Jınalǵandar kedeıshilik adam quqyqtaryn buzýshylyq bolyp tabylatyndyǵyn aıtyp, bul quqyqtardyń saqtalýy úshin birlesip kúresý qajettigin dáleldedi. Tıisti málimdemeler osy kúni ashylǵan Estelik tasyna qashap jazyldy.
Osy kúnnen bastap dinı nanymdary men kózqarastary, áleýmettik jaratylystary ártúrli adamdar jyl saıyn 17 qazan kúni jınalyp, óz ustanymdaryna beriktigin jáne az qamtylǵandardy qoldaıtyndyqtaryn bildiredi. Osyndaı estilik tastar kóptegen elderde ashyldy, olar atalmysh kúndi atap ótý orny bolyp tabylady.
1992 jyldyń 22 jeltoqsanynda óziniń qabyldaǵan qararynda BUU Bas Assambleıasy 17 qazandy Kedeıshilikti joıý jolyndaǵy halyqaralyq kúres kúni retinde belgiledi.
Búgingi tańda kedeıliktiń taralý faktileri álemde úlken masshtabtarǵa ıe. 1,3 mıllıardtan astam adam kedeıliktiń eń tómengi sheginde. Sońǵy 30 jyl ishinde eń baı jáne eń kedeı adamdardyń ara-qatynasy 30:1-den 61:1 deıin artty.
Sońǵy málimetterge súıensek, 2011 jyly Qazaqstan Respýblıkasynda TMD elderiniń ishinde turǵyndarynyń tabysy men ómir súrý deńgeıinen tómen úlesi bar adamdardyń eń az kólemi tirkeldi: 5,3 paıyz. Sondaı-aq Qazaqstandaǵy kedeıshilik deńgeıi 2011 jyly AQSh-taǵy kórsetkishten 2,8 esege, Japonııadan - 3 esege, Slovakııadan - 4 esege, Germanııadan 2,7 esege tómen boldy.