Birneshe pánnen jyldyq baǵasy «2» bolǵan oqýshy oqý jylyn qaıta oqýǵa qaldyrylady
ASTANA. KAZINFORM — Oqý-aǵartý mınıstriniń mindetin atqarýshy Shynar Aqparovanyń buıryǵymen orta, tehnıkalyq jáne kásiptik, orta bilimnen keıingi bilim berý uıymdary úshin bilim alýshylardyń úlgerimine aǵymdaǵy baqylaýdy, olardy aralyq jáne qorytyndy attestattaýdy ótkizýdiń úlgilik qaǵıdalary ózgerdi.
Qujatqa sáıkes, 1-synypta bilim alýshylardyń oqý jetistikteri baǵalanbaıdy. Formatıvtik baǵalaý, onyń ishinde úı tapsyrmasyn baǵalaý 2-4-synyp bilim alýshylarynyń oqý maqsattaryna qol jetkizýin monıtorıngteý jáne sabaq barysynda saralanǵan jumysty odan ári uıymdastyrý maqsatynda júrgiziledi jáne pedagogtiń bilim alýshylarmen jazbasha jáne (nemese) aýyzsha nysandarda keri baılanys berýi arqyly júzege asyrylady. Sabaqta formatıvtik baǵalaý júrgizý kezinde pedagog akademııalyq adaldyq qaǵıdattaryn saqtaı otyryp, bilim alýshylardyń sanyn, baǵalaý nysandaryn, ádisteri men tásilderin derbes aıqyndaıdy. Bul rette bilim alýshy árbir oqý páni boıynsha toqsan ishinde ótkizilgen sabaqtardyń jalpy sanynyń keminde 30 paıyzynda baǵalanady.
Formatıvtik baǵalaý nátıjelerin basyp shyǵarý jáne qaǵaz túrinde saqtaý talap etilmeıdi. Formatıvtik baǵalaý nátıjeleri elektrondyq (qaǵaz) jýrnalda ball túrinde tirkeledi. Formatıvtik baǵalaý 1-den 10 balǵa deıingi shkala boıynsha júzege asyrylady. Sabaq úshin qoıylatyn ball bilim alýshynyń úı tapsyrmasyn jáne sabaq barysynda berilgen tapsyrmalardy oryndaý nátıjelerin qosý arqyly aıqyndalady. Baldar elektrondyq (qaǵaz) jýrnalǵa aǵymdaǵy kún aıaqtalǵannan keshiktirilmeı engiziledi. Elektrondyq jýrnalǵa baldar qoıý kezinde pedagog túsiniktemeler engize alady.
Aralyq baǵalaý bólimdi (bólimderdi) oqyp-úırený aıaqtalǵannan keıin oqý materıalynyń mazmunyn meńgerý deńgeıin aıqyndaý jáne tirkeý maqsatynda júrgiziledi jáne oqý pániniń ereksheligine qaraı tıisti nysandaǵy tapsyrmalardy oryndatý arqyly júzege asyrylady.
Oqý pánderi boıynsha aralyq baǵalaýdy ótkizý nysandary men tapsyrmalardyń túrleri tómendegideı aıqyndalady:
— tildik oqý pánderi boıynsha aralyq baǵalaý sóıleý áreketiniń tórt túri: tyńdalym, aıtylym, oqylym jáne jazylym boıynsha júrgiziledi. Tyńdalym jáne aıtylym daǵdylaryn baǵalaý aralyq baǵalaýdy ótkizý josparlanǵan apta ishinde sabaq barysynda júzege asyrylady. Qazaq tili, orys tili jáne ana tili (oqytý uıǵyr, tájik jáne ózbek tilderinde júrgiziletin mektepter úshin) boıynsha aralyq baǵalaý dıktant jáne oqý saýattylyǵyn baǵalaýǵa baǵyttalǵan tapsyrmalar túrinde júrgiziledi.
«Shetel tili» (aǵylshyn, frantsýz jáne nemis tilderi) boıynsha aralyq baǵalaý aýyzsha jáne jazbasha sóıleýdi túsiný, leksıkany qoldaný, qarapaıym aıtylymdar qurastyrý, sózder men sóılemderdi durys jazý daǵdylaryn baǵalaýǵa baǵyttalǵan aýyzsha jáne jazbasha tapsyrmalar túrinde júrgiziledi.
«Ádebıettik oqý» oqý páni boıynsha aralyq baǵalaý shyǵarma jáne mazmundama túrinde júrgiziledi, olarǵa oqý saýattylyǵyn baǵalaýǵa baǵyttalǵan tapsyrmalar da engiziledi.
— «Matematıka» oqý páni boıynsha aralyq baǵalaý matematıkalyq saýattylyǵyn baǵalaýǵa baǵyttalǵan tapsyrmalardy qamtıtyn baqylaý jumysy túrinde júrgiziledi;
— «Jaratylystaný» jáne «Dúnıetaný» oqý pánderi boıynsha aralyq baǵalaý toqsanyna bir ret jaratylystaný-ǵylymı saýattylyǵyn baǵalaýǵa baǵyttalǵan tapsyrmalardy qamtıtyn aýyzsha, jazbasha, praktıkalyq, zerthanalyq, jobalyq jáne zertteý jumystary túrinde júrgiziledi;
— «Tsıfrlyq saýattylyq jáne jasandy ıntellekt», «Eńbekke baýlý», «Beıneleý óneri», «Mýzyka» jáne «Dene shynyqtyrý» oqý pánderi boıynsha aralyq baǵalaý toqsanyna bir ret tıisti oqý pánderiniń erekshelikterin eskere otyryp, bilim alýshylardyń daǵdylaryn baǵalaýǵa baǵyttalǵan tapsyrmalardy qamtıtyn praktıkalyq, shyǵarmashylyq, jobalyq, zertteý, sporttyq, jeke jáne komandalyq jumystar túrinde júrgiziledi.
Aralyq baǵalaýdy ótkizý kezinde pedagog tıisti oqý pánderi boıynsha baǵalaý tapsyrmalaryn bilim berý salasyndaǵy ýákiletti organ aıqyndaıtyn baǵalaý jónindegi ádistemelik usynymdarǵa sáıkes derbes ázirleıdi.
Aralyq baǵalaý nátıjeleri elektrondyq (qaǵaz) jýrnalda ball túrinde tirkeledi. Bul rette aralyq baǵalaý úshin qoıylatyn eń joǵary ball:
2-synyptar úshin — 12 ball;
3-synyptar úshin — 14 ball;
4-synyptar úshin — 16 ball.
Ball qoıý kezinde tapsyrmalar sharttarynyń rásimdelýi esepke alynbaıdy. Bilim alýshynyń tártibi úshin ball tómendetilmeıdi.
5-11 (12)-synyp bilim alýshylarynyń oqý pánderi boıynsha jyldyq baǵasy toqsandyq baǵalardyń ortasha arıfmetıkalyq máni retinde eń jaqyn bútin sanǵa deıin dóńgelekteý arqyly qoıylady jáne qorytyndy baǵa sanalady. Bir nemese eki oqý páni boıynsha jyldyq baǵasy «2» bolǵan 5-8 (9) jáne 10 (11)-synyp bilim alýshylary úshin oqý jylynyń mazmunyn qamtıtyn oqý jyly boıynsha jıyntyq baǵalaý bilim berý uıymy jasaǵan kestege sáıkes uıymdastyrylady.
Qorytyndy baǵa jyldyq baǵa men oqý jyly boıynsha jıyntyq baǵalaý baǵasynyń arıfmetıkalyq ortasha mánin jaqyn bútin sanǵa deıin dóńgelekteý arqyly qoıylady. Úsh jáne odan da kóp oqý páni boıynsha jyldyq baǵasy «2» bolǵan 5-8 (9) jáne 10 (11)-synyp bilim alýshylary oqý jylyn qaıta oqýǵa qaldyrylady. Jyldyq baǵalary «3», «4», «5» bolǵan 5-8 (9) jáne 10 (11)-synyp bilim alýshylary kelesi synypqa kóshiriledi.
Bir nemese eki oqý páni boıynsha qaıtadan «2» baǵasyn alǵan 5-8 (9) jáne 10 (11)-synyp bilim alýshylary osy pánder boıynsha oqý jylyna arnalǵan qosymsha jıyntyq baǵalaýdan ótedi. Qorytyndy baǵa jyldyq baǵa men qosymsha jıyntyq baǵalaý baǵasynyń ortasha arıfmetıkalyq máni retinde eń jaqyn bútin sanǵa deıin dóńgelekteý arqyly qoıylady. Qosymsha jıyntyq baǵalaý jańa oqý jyly bastalǵanǵa deıin ótkiziledi. Qosymsha jıyntyq baǵalaý nátıjesi boıynsha «2» baǵasyn alǵan bilim alýshylar qaıta oqý jylyna qaldyrylady.
Aıta ketelik Qazaqstan talanttardyń básekege qabilettiligi ındeksinde birden 39 satyǵa kóterilgen edi.