Beıbitshilik keńesi basqa elder izinen eretin pıoner — sarapshylar
ASTANA. KAZINFORM — 19 aqpanda Vashıngtonda Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń qatysýymen Beıbitshilik Keńesiniń birinshi otyrysy ótti, bul sarapshylar qaýymdastyǵynyń úlken qyzyǵýshylyǵyn týdyrdy, dep atap ótti Vashıngtondaǵy Kazinform agenttiginiń menshikti tilshisi.
AQSh Beıbitshilik Keńesine 10 mıllıard dollar bóledi. Bul Donald Tramptyń aıtýynsha, soǵys shyǵyndarymen salystyrǵanda úlken soma emes.
Beıbitshilik Keńesiniń róli týraly aıta kele, AQSh prezıdenti uıymnyń BUU-men tyǵyz jumys isteıtinin atap ótti.
AQSh prezıdentiniń aıtýynsha, Beıbitshilik Keńesi tek elderdi biriktirip qana qoımaı, máselelerdi birlesip sheshý úshin naqty qadamdar jasap, júzege asyratynyn kórsetedi.
CFive táýelsiz saraptamalyq ortalyǵynyń prezıdenti Saparǵalı Shalǵymbaev Vashıngtondaǵy Beıbitshilik Keńesiniń otyrysyn aıqyn saıası maqsaty bar praktıkalyq bastama retinde baǵalaý kerek dep sanaıdy.
Qazaqstandyq sarapshy Vashıngtonda naqty tetikter — jetkizý logıstıkasy, ınstıtýtsıonaldy monıtorıng jáne kópjaqty qaıta qurý jobalary talqylanǵanyn atap ótti. Bul formatqa praktıkalyq sıpat beredi jáne jaǵdaıdy birtindep turaqtandyrý úshin alǵysharttar jasaıdy.

— Donald Tramptyń Qasym-Jomart Toqaevty birinshi kezdesýge qatysýǵa shaqyrýy sımvolıkalyq qımyldan da artyq. Qazaqstan beıtarap platformalardy usyný jáne kelissóz protsesterin qoldaý boıynsha ınstıtýtsıonaldyq tájirıbe jınaqtady. Bul eldiń ártúrli bılik ortalyqtary arasynda tepe-teńdikti saqtaı alatyn senimdi deldal retindegi kúshin qalyptastyrady, — dedi Saparǵalı Shalǵymbaev.
Memleket basshysy deńgeıindegi qatysý bastamany saıası deńgeıge kóteredi jáne onyń salmaǵyn arttyrady. Sonymen qatar, bul qadam kópvektorly syrtqy saıasat logıkasyna jáne daǵdarystar baqylaýsyz bolǵanǵa deıin dıalog arnalaryn nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan aldyn alý dıplomatııasyna tolyq sáıkes keledi.
Vatıkandy qosa alǵanda, birneshe memlekettiń bas tartýyn bastamanyń maqsatymen kelispeýshilik emes, dıplomatııalyq taktıkadaǵy aıyrmashylyqtarmen túsindirý kerek.
— Keıbir elder qoldanystaǵy formattar aıasynda áreket etýdi nemese naqty nátıjeler paıda bolǵansha kútý tásilin qoldanýdy jón kóredi. Taıaý Shyǵys kún tártibiniń joǵary saıası sezimtaldyǵyn eskere otyryp, saqtyq tanytý ádettegi tájirıbe, — dep atap ótti Saparǵalı Shalǵymbaev.
Beıbitshilik Keńesiniń bolashaǵy onyń naqty nátıjelerdi kórsetý qabiletine tikeleı baılanysty — gýmanıtarlyq qoljetimdiliktiń keńeıýi, ınstıtýtsıonaldyq úılestirý mehanızmderi jáne pılottyq qaıta qurý jobalaryn iske qosý. Eger bul format ólshenetin nátıjeleri bar jumys platformasy retinde biriktirilse, ol kópjaqty yntymaqtastyqtyń turaqty mehanızmine aınalýy múmkin.
— Qazaqstannyń róli jaı ǵana qatysý emes, bastamaǵa qosymsha zańdylyq pen tepe-teńdik berý, bul onyń uzaq merzimdi ınstıtýtsıonaldyq múmkindigin arttyrady, — dep túsindirdi qazaqstandyq sarapshy.
AQSh-Eýrazııa ortalyǵynyń Shyǵys Azııa baǵdarlamasynyń dırektory jáne AQSh-Eýrazııa bıznes koalıtsııasynyń jahandyq bıznesti damytý jónindegi vıtse-prezıdenti Ralf Vınnı Amerıka Qurama Shtattary kóbirek elderdi tartyp, Beıbitshilik Keńesine qarjylandyrýdy arttyrýy kerek dep sanaıdy. Ol jurtshylyq onyń tabysyna senýi kerek dep esepteıdi.

Ralf Vınnı Qazaqstannyń Beıbitshilik Keńesine qatysýy týraly óz pikirimen bólisti.
— Meniń oıymsha, Qazaqstan jaýapty múddeli tarap retinde tanylǵysy keledi. Bul olardyń basty nazaryndaǵy sala, ıaǵnı, olar qalypty musylman eli. Olar palestınalyqtarǵa kómekteskisi keledi. Olar sondaı-aq aqshanyń maqsatty túrde paıdalanylýyn jáne adamdardyń odan ekonomıkalyq paıda kórýin qamtamasyz etkisi keledi. Olar máseleni sheshkisi keledi jáne Amerıka Qurama Shtattarymen yntymaqtastyq ornatqysy keledi. Olar Tramptyń kelisim jasaýshy ekenin túsinedi, — dedi Ralf Vınnı.
Onyń aıtýynsha, elderge kúshti ınfraqurylym men logıstıka, tabandylyq, qarjylyq jáne tehnologııalyq múmkindikter, sondaı-aq jeke sektordy, korporatsııalardy jáne jeke fırmalardy jobaǵa biriktirý úshin tapqyrlyq qajet. Eger olar Gazany qalpyna keltiretin bolsa, ony keremet aımaqqa — ómir súrýge jáne bıznes júrgizýge tamasha orynǵa aınaldyra alady jáne eń bastysy, olar palestınalyqtardy qalaı belsendi jáne oń ıntegratsııalaý týraly oılanýy kerek.
Sarapshy Amerıka Qurama Shtattary men Beıbitshilik Keńesin qoldaǵan elder pıonerler dep sanaıdy. Tabysqa qol jetkizilgen saıyn, bastamaǵa kóbirek el qosylady. Alaıda, AQSh Beıbitshilik Keńesiniń saıasatyn tıimdi júzege asyrýdy jalǵastyrýy kerek.
— Meniń oıymsha, qarajat qalaı bólinetini, jobaǵa qaı elder qosylatyny jáne olardyń qansha úles qosýǵa daıyn ekeni áli belgisiz. Qandaı qaıta qurý jumystary júrgiziledi? Olar Gazany týrızm men demalys ortalyǵyna aınaldyrǵysy keletin sııaqty. Bul olardyń palestınalyq jumys kúshin jaldaıtynyn bildire me? Olar búkil anklav qaıta qurylyp jatqanda palestınalyqtardy aımaqtan ketýge májbúrleı me? Palestınalyqtar Gazadaǵy osy jańa damý jobasynyń qurylymyna qalaı ıntegratsııalanady? Arab elderi qarajatty qalaı bóledi? Olar aımaqty qaıta qurýǵa qarjylandyrý men qoldaý kórsete me? HAMAS nemese basqa toptyń bılikti basyp alýyna jol bermeý úshin qandaı qaýipsizdik kepildikteri engiziledi? — dep suraıdy Ralf Vınnı.
Qorytyndylaı kele, sarapshy Beıbitshilik Keńesiniń sátti bolatynyna jáne Palestına jaǵdaıynyń sheshiletinine, adamdarǵa soǵyspen, aýrýlarmen, ashtyqpen jáne indettermen kúresýdiń ornyna saýda jáne ekonomıkalyq qyzmetpen aınalysýǵa múmkindik beretinine úmit bildirdi.
Buǵan deıin QR Prezıdenti Beıbitshilik keńesiniń alǵashqy otyrysyna qatysqanyn habarlaǵan edik.