Berdibek Saparbaev: Bereshegi bar tutynýshylar qamaýǵa alynyp, páteri jylýdan ajyratylady

Úsh qazandyq biriktiriledi

Reıd kezinde oblys ákimi barǵan alǵashqy nysan - Aqtóbe qalasynyń 41-razezindegi ótken jyly «Nurly jol» memlekettik baǵdarlamasy boıynsha qaıta jańartýdan ótip, paıdalanýǵa berilgen jylý qazandyǵy.

Qazir «Transenergo» aktsıonerlik qoǵamynyń ıeliginde 23 jylý qazandyǵy bar. Sonyń úsheýi 41-razezde ornalasqan. Olar - «Áljan», «ıAsnyı» jáne №22 jylý qazandyqtary. Mundaǵy úsh qazandyqty biriktirý maqsatynda ótken jyly irgeli jumys qolǵa alyndy. Sonyń nátıjesinde memlekettik qoldaýdyń yqpalymen eski qazandyqtyń ornyna zamanaýı qurylǵylarmen jabdyqtalǵan jańa jylý qazandyǵy ǵımaraty boı kóterdi.

- Endigi alda turǵan mindet - osyndaǵy qalǵan eki qazandyqtyń arasyndaǵy jylý qubyrlaryn bir-birimen jalǵaý. Bul jumystar keler jyldyń enshisine qalyp otyr. Aldaǵy jyly 41-razezd boıynsha tek bir jylý qazandyǵy jumys isteıtin bolady. Jańa qazandyq bir maýsym jumys istedi. Jumysynan eshqandaı aqaý tabylǵan joq. Bıyl ekinshi maýsym iske qosyldy. Buǵan deıin bul qazandyqtyń ornynda eskisi boldy. Árıne, keńes zamanynda salynǵan nysannyń ishki qurylǵylarymen qatar ǵımarattyń ózi de ábden tozdy. Qabyrǵalary jarylyp, qulaýdyń az-aq aldynda turdy. Qazandyqtar birneshe qaıtara jóndeýden ótti. Eń aqyrynda, olar jóndeýge kelmeıtin jaǵdaıǵa jetti.  Qazir jańa nysannyń ishinde 3 qazandyq ornatyldy. Jylý qazandyqtary - otandyq ónim. Al jaǵatyn ottyqtar - «Ecoflam» ıtalıandyq ónim. Zamanaýı qondyrǵylar avtomattandyrylǵan tásilde jumys jasaıdy. Qazir munda bir operator ǵana jumys isteıdi. Ol qazandyqtardyń jumysyn óz bólmesinde otyryp basqarady.  Jylýdyń taralýy, qysymyn, jetkizilýin kompıýter arqyly baqylap otyrady. Árbir qazandyqtyń jumys isteý tehnologııasy kompıýterde kórsetiledi, - dedi «Transenergo» AQ bas ınjeneriniń orynbasary Aıtbaı Daýylbaev.

Ol keler jyly 41-razezdegi úsh jylý qazandyǵynyń birigýiniń nátıjesinde jumys oryndary qysqara ma degen saýalymyzǵa: «Jylý qazandyqtarynyń jumysy - maýsymdyq. Sondyqtan mundaǵy operatorlar da maýsymdyq negizde, ıaǵnı qysta ǵana jumys jasaıdy. Árıne, qazandyqtar bir jerden jylý taratatyn bolsa, operatorlardyń sany azaıady», - dedi A.Daýylbaev.

Aqtóbe qalasynyń 41-razezindegi qazandyqtan taraǵan jylý kóppáterli turǵyn úıler men birqatar áleýmettik nysandarǵa jetkiziledi.

Berdibek Mashbekuly qazandyq arqyly taratylatyn jylýdyń eki aralyqtaǵy saqtalýy, únemdelýi týrasynda surap, jylý mekemesi úshin maýsym kezinde janarmaı máselesinen eshqandaı problema joqtyǵyn bildi. «Endi kún sýymasa, jylymaıdy. Soǵan daıyn bolý kerek», - dedi oblys ákimi.

Aqtóbe qalasy ákiminiń orynbasary Jandos Baıyrhanovtyń aıtýynsha, qazir qaladaǵy 23 jylý qazandyǵynyń búginde 20-sy jumys isteıdi, 3-eýi rezervte tur. Onyń aıtýynsha, Aqtóbe qalasyn qamtıtyn 100 paıyz jylýdyń 93 paıyzy «Aqtóbe jylý elektr ortalyǵy» arqyly, al 7 paıyzy «Transenergo» aktsıonerlik qoǵamynyń jylý qazandyqtary arqyly taratylady.

Qalany jylýmen qamtýda eshqandaı másele joq...

Reıd kezinde oblys ákimi byltyr «Nurly jol» baǵdarlamasy arqyly qaıta jańartýdan ótken taǵy bir jylý qazandyǵy - qalanyń Jamanqulov kóshesi, 8 «d» meken jaıynda ornalasqan «Transenergo» mekemesi menshigindegi qazandyqtyń jumysymen tanysty.  Búgingi kúni qala turǵyndaryna jylý men ystyq sý taratyp turǵan nysannyń ishki qondyrǵylary zaman talabyna sáıkes keledi, ǵımarat ta tolyqtaı jańartylǵan. Qazir bul qazandyq qaladaǵy 13 turǵyn úıge, ıaǵnı 648 abonenttiń páterine jáne bir balabaqshaǵa jylý jetkizedi.

- Bul jetistikke biz «Nurly jol» memlekettik baǵdarlamasy arqyly qol jetkizdik. Bul jerdegi eń basty másele - jylýenergııasyn únemdeý. Mundaı jylý qazandyqtarynyń jylýdy saqtap, únemdeýde, ony joǵaltpaýda tıimdiligi mol. Bir másele bar. Bul - jylý men ystyq sý úshin tutynýshylardyń tólemaqysy. Jylý mekemesindegilerdiń aıtýynsha, munda tólemaqy 66 paıyzdy ǵana quraıdy. Bul - óte tómen kórsetkish. Turǵyndar tutynǵan jylý men ystyq sý úshin tólemaqy tóleýge tıis. Bul qalaı bolǵany? Jylýdy tutynady, al ol úshin esep aıyryspaıdy? Biz sot organdary arqyly boryshkerlerdiń isimen aınalysyp jatyrmyz, ármen qaraı da aınalysatyn bolamyz. Ákimshilik aıyppul, taǵy basqa da jaza qoldanylady. Eger berejaǵyn qaıtarmaǵan tutynýshylar bolsa, onda biz olardy qamaýǵa alyp, úıin jylýdan aıyrý áreketine deıin baramyz. Onsyz bolmaıdy. Búgingi kúni qala turǵyndaryn jylýmen qamtamasyz etýde eshqandaı másele týyndaǵan joq. Biz «Nurly jol» memlekettik baǵdarlamasy arqyly qalada osyndaı úsh jylý qazandyǵyn turǵyzdyq. Keler jyly 41-razezdegi eski eki jylý qazandyǵyn jańa qazandyqpen biriktirip, kónelerdi joıamyz. Jańa qazandyqtarda dızel otyny men transformatordyń artyq qory bar. Eger jaryq óshken jaǵdaıda mundaǵy jumys mehanızmi avtomatty túrde qor generatoryna qosylady, - dedi oblys ákimi Berdibek Saparbaev.

Jylý qazandyqtarynyń jumysymen tanysý kezinde oblys basshysy «Transenergo» mekemesiniń ókilderine halyqqa sapaly jylý taratý úshin maýsym boıy qadaǵalaý sharalaryn kúsheıtý qajettigin tapsyrdy.

 Aqtóbeniń hokkeı komandasy bolady

Qazir Aqtóbe qalasyndaǵy №32 mektep-gımnazııa men №35 orta mekteptiń aralyǵynda záýlim keshen boı kóterip jatyr. Bul - keler jyldyń birinshi toqsanynda paıdalanýǵa beriletin muz aıdyny kesheni. Reıd kezinde Berdibek Saparbaev hokkeı modýliniń qurylys jumystarymen tanysty.

Buryn-sońdy Aqtóbede bolmaǵan mundaı nysannyń qurylysyn «KTP» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi júrgizip jatyr. Muz aıdyny úshin 0,7 gektar jer bólingen. Nysandy jobalaýshy - «Remstroıgrýpp» JShS. Investıtsııa kólemi -  demeýshilik qarajat esebinen 420 mıllıon teńge.

Qurylyspen, oǵan qoldanylyp jatqan jabdyqtar men nysannyń syrtqy kórinisiniń qandaı bolatyny jaıynda jan-jaqty tanysyp, bilgennen keıin muz aıdynyna qandaı ataý berý qajettigi týraly sóz qozǵaldy. Bul oraıda muz aıdynynyń ataýyn oılastyrý úshin onyń maǵynasyna erekshe mán berý kerektigi aıtyldy. Sóıtip, jańa nysannyń ataýyn oılastyrý úshin áleýmettik jeli qoldanýshylary men mektep oqýshylaryn tartý, olardyń oıyn bilý jumysyn uıymdastyrý Aqtóbe qalasy ákimdigine júkteldi. Bul oraıda oblys ákimi bolashaq aqtóbelik hokkeı komandasynyń atyn da aldyn ala oılastyrý kerektigin aıtty.

25 metrlik «qyzǵaldaq»

El Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵyna oraı Aqtóbe qalasynda buryn-sońdy bolmaǵan erekshe nysandar salynyp, halyq ıgiligine berilýde. Sonyń biri - 12-shaǵyn aýdanyndaǵy aınalma jolǵa salynǵan «Qyzǵaldaq» stellasy. Metalldan jasalǵan stellanyń bıiktigi - 25 metr. Bul - bıyl elimizdiń Táýelsizdikke qol jetkizgen 25 mereıli jylymen sáıkestendirip jasalǵan is.  «Qyzǵaldaqtyń» sabaǵynyń dıametri - 1,4 metr. Stellanyń irgetasynyń salmaǵy - 218,4 tonna, al barlyq konstrýktsııa - 17 tonna tartady. Túngi mezgilde ártúrli túske enip, qalanyń ajaryn aıshyqtaı túsken stella, ásirese áýejaıdan bet alǵan qonaqtardyń qyzyǵýshylyǵyn týdyratyny sózsiz.

«Qyzǵaldaq» konstrýktsııasy uzaq jasaldy. Tuǵyryna qondyrylǵan metall gúldi qurastyrýshylar kranmen qaıta jerge túsirip, ornatylǵan japyraqtardyń pishinin ózgertkeni kóz aldymyzda. Sodan keıin stellany túrli-túske boıap, tuǵyryna qaıta ornatty.

Reıd kezinde oblys ákimi «Qyzǵaldaqqa» baryp, paıdalanylǵan materıaldy qolymen ustap kórdi.

Aldaǵy ýaqytta «Qyzǵaldaq» stellasy ornatylǵan aımaqtyń mańyna erekshe kórkeıtý jumystary júrgizilmek.

Jańa joldar salynady

Oblys ákimi Berdibek Saparbaev «Batys-2» shaǵyn aýdanda salynyp jatqan jol qurylysymen de tanysty. Aqtóbe qalasy ákiminiń orynbasary Jandos Baıyrhanovtyń aıtýynsha, búgingi kúni atalǵan aýdanda kólik joly qurylysyn salýda jobalyq-smetalyq qujat ázirleýge konkýrs jarııalanypty. Bul joba aıasynda trotýarlar men aıaldama pavılondaryn, kósheni jaryqtandyrý, kanalızatsııalyq jeliler júrgizý de qosa qarastyrylǵan. Reıd kezinde óńir basshysyna atalǵan aýdanmen qatar, «Nur Aqtóbe» syndy ózge de shaǵyn aýdandarda salynatyn kólik joldarynyń qurylysy qosa baıandaldy. Sodan soń Berdibek Mashbekuly «Batys-2» shaǵyn aýdanynda boı túzep jatqan Oqýshylar saraıy qurylysymen tanysyp, merdiger kompanııaǵa qurylysty barynsha sapaly etip júrgizýdi tapsyrdy.