Bazar reformasy: tsıfrlandyrý arqyly ashyq saýda júıesi engizilmek
ASTANA. KAZINFORM — Premer-mınıstrdiń bazarlardaǵy ónimsiz deldarmen kúres jumysyn kúsheıtý tapsyrmasy boıynsha QR SIM Saýda komıteti ár óńirmen jeke jumys júrgizip jatyr. Bul týraly Saýda jáne ıntegratsııa mınıstrligi málim etti.
QR SIM Saýda komıtetiniń tóraǵasy Qaraǵandy qalasyndaǵy kóterme jáne ámbebap bazarlardy aralap, Qaraǵandy jáne Ulytaý oblystarynyń bıznes ókilderi, bazar ıeleri jáne jergilikti atqarýshy organ ókilderimen jergilikti «Atameken» ulttyq kásipkerler palatasy alańynda jıyn ótkizdi.
Bazarlardaǵy jasyryn shemalardy joıýdyń negizgi irgetasy — saýda nysandaryndaǵy protsessterdi tsıfrlandyrý, bazarlardy jańǵyrtý jáne saýda ınfraqurylymyn jaqsartý. Osy maqsatta ótken jyldan beri Saýda erejesi tolyqtyrylyp, bazar ákimshiligi barlyq jumys protsessin arnaıy aqparattyq júıe arqyly tsıfrlyq bazada júrgýzý mindetteledi. ıAǵnı bazar ákimshiligi men jalǵa alýshy arasyndaǵy kelisim-shart, aı saıynǵy tólem aqparattyq júıe arqyly jasalyp, barlyq kelisim ashyq bolýy qajet. Bul saýda tizbegine ónimsiz deldaldardy josyqsyz qospaýǵa, qosqan kúnde jaýapkershilikke alyp keledi.
— Óńirlik komıssııalardyń jumysyn kúsheıtý qajet. Memlekettik kirister departamenti, ishki ister, monopolııaǵa qarsy kúres, saýda departamenti óńirdegi saýda tizbegin retke keltirýi kerek. Komıssııaǵa ákim orynbasary jetekshilik etedi. Óńirlerdi aralap kele jatyrmyn. Tipti jeke kásipker retinde tirkelmesten saýda jasap otyrǵan adamdar bar. Deldaldyq shema kóz aldaryńyzda ótip jatyr. Soǵan kóz juma qarap otyrǵan áriptesterimiz bar, — dep synǵa aldy Saýda komıtetiniń tóraǵasy Ernur Jáýtikbaev.
Qaraǵandy oblysynda jyl basynan beri 25, al Ulytaý oblysynda 16 óńirlik komıssııanyń otyrysy ótken. Nátıjesinde Qaraǵandyda 41, Ulytaýda 44 ónimsiz deldal anyqtalǵan. Atalǵan derek boıynsha 2 óńirde de ónimsiz deldaldar saýda tizbeginen shyǵaryldy. Ernur Jáýtikbaev Qaraǵandy qalasyndaǵy memlekettik qoldaý alyp, jańǵyrtýdan ótip jatqan «Gornıak» bazaryna bardy. Bazar ıesi Lázzat Beısen 500 mln teńge kóleminde memlekettik qoldaý alyp, jańǵyrtý jumysyn júrgizip jatyr.
— Bazardy jańǵyrtý jumysyna memlekettik qoldaýdy ótken jyly aldym. Qazir qarqyndy jumys júrip jatyr. Jyl aıaǵyna deıin jańǵyrtýdy aıaqtaýdy josparlap otyrmyn. 4200 sharshy metrlik jabyq bazar salyp jatyrmyz. Bul birinshiden bazarda turǵan satýshylarǵa, halyqqa jaǵdaı jasaý. Ekinshiden, jańǵyrtylǵan bazar — zaman talaby. Bazardy jalǵa alýshylardan bólek 50-80 adamǵa jumys orny qurylady. Onyń ishinde tehnıkalyq qyzmetkerler, kúzet jáne ákimshilik bar, — dedi Lázzat Beısen.
Jalpy Qaraǵandy oblysy boıynsha memlekettik qoldaý aıasynda 1,7 mlrd teńge bolatyn 9 joba maquldanǵan. Onyń jeteýi (1,4 mlrd teńge) ınvestıtsııalyq jobalarǵa, ıaǵnı saýda nysandaryn salý men jańǵyrtýǵa baǵyttalǵan. Qalǵan ekeýi aınalym qarajatyn tolyqtyrýǵa maquldanǵan. Eske sala keteıik, ótken jyldan bastap alǵash ret saýda salasyna memlekettik qoldaý tetigi engizildi.
Sodan beri jalpy somasy 3,2 mlrd teńgeni quraıtyn 458 joba sýbsıdııalandy, jobalar portfeliniń jalpy kólemi 67,5 mlrd teńgeni quraıdy. Atalǵan maqsatqa bıyl respýblıkalyq bıýdjetten 10 mlrd teńge maquldanǵan.
— Memlekettik qoldaý sharalary saýda ınfraqurylym jańǵyrta otyryp, saýda tizbegin ashyq qylýǵa baǵyttalǵan. Odan bólek memlekettik qoldaý alýshylarǵa qarsy mindetter bar. Eń aldymen otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaý. Sondaı-aq jumysyn endi bastaǵan taýar óndirýshige memlekettik qoldaý alǵan kásipker 6 aı boıy sóreni tegin, jeńildetilgen sharttarmen berýi kerek, — dedi Ernur Jáýtikbaev.
Qaraǵandy qalasyna jumys sapary aıasynda saýda komıtetiniń tóraǵasy «Altyn arba», kóterme «Shyǵys» bazarlaryna baryp, «Saryarqa» ÁKK turaqtandyrý qoryn aralady. Óńirdegi ınflıatsııalyq jaǵdaıdy turaqtandyrý jáne áleýmettik taýarlar baǵasyn turaqty ustap otyrýǵa baǵyttarǵan áleýmettik pavılon jumysymen tanysty.
Buǵan deıin áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlary baǵasynyń ósýi úsh esege tómendegenin jazdyq.
