Bavarııa sý qoımasynan jylyna 1000 tonna aq sýtegin óndirý jobasy júzege asady
ASTANA. KAZINFORM – Aq sýtegin alý kóbinese qazba otynyna táýeldi bolady, dep habarlaıdy Kazinform agenttigi DW-ge silteme jasap.
Geolog ıÝrgen Grechtyń aıtýynsha, bul gaz Bavarııadaǵy ormandarda tabıǵı túrde kezdesedi. Ol buryn Shell kompanııasynda jumys istegen, qazir ǵalym retinde qyzmet atqarady. Kóptegen kásipker men saıasatkerler sýtekti ekonomıkany dekarbonızatsııalaýdyń mańyzdy quraly retinde qarastyrady. Bul gaz atmosferaǵa zııandy shyǵaryndylardy týdyrmaıdy. Alaıda, sýtegin óndirý máselesi ózekti bolyp otyr.
– Al ony óndirý protsesi negizinen qazba otyndaryna baılanysty. Qazirgi ýaqytta sýteginiń bir paıyzdan azy jańartylatyn energııa kózderinen qymbat elektrolız protsesi arqyly óndiriledi. Aq sýtegi dep atalatyn tabıǵı sýtegi úshinshi balama retinde qarastyrylýy múmkin. Ol geologııalyq protsester nátıjesinde, mıllıardtaǵan jyldar boıy jer qyrtysynda qalyptasady, - deıdi Grech.
Atalǵan mamannyń aıtýynsha, jer mantııasynyń kóp bóligi temirge baı jynystardan turady. Bul jynystar 200-350 gradýs Tselsıı temperatýrada sýmen áreketteskende, temir sýdan ottegin bólip alyp, taza sýtegin qaldyrady. Bul protsess serpentınızatsııa dep atalady jáne tabıǵı sýteginiń paıda bolý negizgi mehanızmi sanalady.
Bavarııada ıÝrgen Grech aq sýtegin kılogramyna 0,87 eýroǵa satýdy josparlap otyr, bul qazba otynynan alynatyn sýteginiń baǵasyna jaqyn. 2030 jylǵa qaraı ol jer astynan 1 500 metr tereńdikte ornalasqan Bavarııa sý qoımasynan jyl saıyn 1 000 tonna aq sýtegin óndirýdi kózdeıdi. Bul sýtegi jergilikti kásiporyndar men ortalyqtandyrylǵan jylý júıelerinde qoldanylýy múmkin.
– Sonymen qatar sol sý qoımalarynan úılerdi jylytýǵa arnalǵan ystyq sý alý múmkindigi de bar. Bul tabıǵı sýtegin paıdalaný ekologııalyq taza energııa kózderin damytýǵa yqpal etýi múmkin, - deıdi maman.
Eske sala keteıik, buǵan deıin Germanııada janarmaı baǵasyn kúnine bir ret qana kóterýge ruqsat berilýi múmkin ekenin jazǵan edik.
