Batystyq sarapshylar munaı baǵasy barreline 30-40 dollarǵa deıin tómendeıdi dep boljaýda
ASTANA. QazAqparat - Amerıkalyq WTI jeńil munaıy búgin barreline 63,72 dollarǵa jetti, bul 2009 jylǵy shildeden bastap eń tómengi kórsetkish. WTI baǵasy 30 dollarǵa deıin quldyraýy múmkin, dep sanaıdy kanadalyq Canadian Natural Resources munaı-gaz korporatsııasynyń basshysy Mıýrreı Edvards, dep habarlaıdy RBK.
«Baǵa barreline 30-40 dollarǵa túsýi múmkin. 2008 jyly baǵa az ýaqytqa 35 dollarǵa deıin túsken», - dep málim etti Edvards kanadalyq Financial Post iskerlik basylymynda.
Edvards baǵa osylaı tym tómenge quldyraǵan kúnniń ózinde, bul uzaqqa sozylmaıtynyn aıtty. Canadian Natural Resources basshysy ortamerzimdi perspektıvada baǵa barreline 70-75 dollar aralyǵynda bolady dep boljaıdy.
Úreı týdyratyn barreline 40 dollar baǵasy basqa naryq boljamdarynda da aıtylýda. Ayers Alliance Securities ınvestıtsııalar jónindegi bas dırektor Djonatan Barrat CNBC basylymynda WTI eger baǵa baqylaýdan shyǵyp ketetin bolsa, barreline 40 dollarǵa deıin arzandaıtynyn málim etti. Táýelsiz taldaýshy Djessı Kolombo eger munaı quny 60 dollardan tómendese, kelesi qoldaý deńgeıi barreline 40 dollar bolady dep boljady.
Munaı baǵasynyń barelline 40 dollarǵa deıin tómendeý yqtımaldyǵy jaıynda Bloomberg sholýshylary da jazýda. IHS konsaltıngtik fırmasynyń munaı salasy jónindegi sarapshysy Danıel Ergın Bloomberg radıosynan qazir naryq OPEK-tiń óndirý kvotasyn tómendetpeý sheshimin ustanýda ekenin, taıaý aptada munaıǵa baǵanyń arzandaý sebebi naqty ashylatyny týraly aıtty.
Investıtsııalyq bankter optımıstik kózqarasta
Barlyq sarapshylar baǵanyń quldyraýy jalǵasatynyn baıqaýda. Goldman Sachs taldaýshylary kelesi jyly WTI munaıynyń baǵasy barreline 70-75 bolady dep sanaıdy. «Naryq eki faktordy qıystyrý esebinen teńesedi: AQSh-ta taqtatas salasynyń ósimin baıaýlatý jáne OPEK-ke múshe elderdiń ónimin qysqartý», dep keltirdi Goldman mamandarynyń pikirin Bloomberg. OPEK banki AQSh-tyń munaı kompanııalaryn alǵashqy qadam jasaýǵa májbúrleýge tyrysýda. Brıtandyq Barclays búgin barreliniń ortasha baǵasy boıynsha Brent 2015 jyly $72 (burynǵy $93) deıin, WTI - $66 (budan buryn barelline $85) deıin tómendeıdi dep boljamyn ózgertti. Halyqaralyq energetıkalyq agenttik (IEA) ótken aıda belgilenimniń quldyraýy - jahandyq munaı sektory evolıýtsııasynda jańa kezeń bastalǵanynyń belgisi ekenin eskertti. Bul keıbir munaı óndirýshi elderdiń áleýmettik turaqtylyǵyna qaýip ákeledi. Venada 27 qarashada ótken OPEK otyrysynan keıin Brent markaly munaı 40 paıyzǵa tómendedi.
Áleýmettik táýekelder
2014 jylǵy qazanda HVQ jekelegen elderde bıýdjettiń tapshylyqqa ushyramaýyn qamtamasyz etý úshin munaı baǵasynyń deńgeıi qandaı bolýy kerektigine baǵa berdi. Qor derekterine súıensek, Kýveıt, Katar, BAÁ barreline 70 dollar, Iranda bul kórsetkish $136 qurasa, Venesýela men Nıgerııada 120, Reseıde 101 dollardy qurady.
«Saýd Arabııasy, BAÁ men Katar belgili bir ýaqytta munaıǵa salystyrmaly tómen baǵany ustap tura alady, al Iran, Irak, Nıgerııa, Venesýela, Aljır men Angola olaı jasaı almaıdy, - dedi Parıjdegi frantsýzdyq halyqaralyq qatynastar ınstıtýtynyń energetıkalyq ortalyǵynyń dırektory Marı-Kler Aýn. - Halyqtyń ósýi energııa tutynýdy arttyryp, bıýdjetke júkteme túsirýde. Bul elder úshin munaı qunynyń mańyzy zor. Óıtkeni olar óz ekonomıkalaryn ártaraptandyryp úlgermedi».
Sońǵy el toptary arasynda da munaı baǵasy quldyraǵan kezde olardyń ekonomıkalyq, áleýmettik ıgiligine keletin táýekelder ár túrli.
«Munaıdyń arzandaýy Iranda asa sezilmeýi múmkin, - dedi Brýkıng ınstıtýtynyń ǵylymı qyzmetkeri, ırandyq maman Sıýzann Melonı. - Irandyqtar sanktsııa saldarynan mıllıardtaǵan dollar joǵaltty, sondyqtan olarǵa munaı baǵasynyń tómendeýi asa áser etpeýi múmkin».