Batys Qazaqstandaǵy taǵy bir aýylda jer daýy týyndady

Qoǵam belsendisi Almagúl Iqsanovanyń málim etkenindeı, aýyl turǵyny Sandyǵalı Nurǵalıev Baǵyrlaı ózeni jaǵynda mal jaıylatyn jerdi jyrtyp, zańsyz baqsha egip jatqany jóninde habarlaǵan. 

S.Nurǵalıevtiń sózine qaraǵanda, muny aýyl ákimi de bilmegen. Mal barsa, baý-baqsha egýshiler ony qýyp tastaıdy. Ótken jyly sonyń saldarynan bir mal joǵalǵan.

Sondaı-aq taǵy bir aýyl turǵyny, «Naýan» sharýa qojalyǵynyń basshysy Turar Óteshev kezinde eki jer telimine qol jetkizgenimen, ony aýdandyq jer qatynastar bólimi qaıtaryp alyp, basqa adamdarǵa berip jibergenin málimdedi. 

Onyń aıtýynsha, mal ósirý úshin 570 gektar jer alǵan. Qojalyqta 44 qazaqtyń aqbas tuqymdy sıyry, 250 qoı bar. Alaıda sol jerdiń qujaty jalǵan dep qaıtaryp alǵan. Biraq muny sotqa berip, utyp shyqqan. Qazirgi kezde jerdiń joqtyǵy saldarynan nesıesin tóleı almaı otyr. Sýbsıdııaǵa da qol jetpeıdi. Ekinshiden, aýyldyń malyn asyldandyrý baǵytynda «Almaly-2017» aýyl sharýashylyǵy óndiristik kooperatıvin quryp, 1500 gektardaı jer alǵanymen, ol da keri qaıtarylǵan.

— Aýdan basshysy, aýdandyq jer qatynastary bólimine de birneshe ret bardym, másele sheshilgen joq. Jergilikti turǵyndar konkýrsqa qatysqanymen, jer ala almaıdy. Jer alatyndar — jaǵdaıy jetetin, tamyr-tanysy, aqshasy barlar. Qazir ol jerlerdi eki adam alǵanymen, paıdalanyp otyrǵan joq, bos tur. Jerdi alady da, jalǵa beredi. Oǵan basqalar kelip, baqsha egedi, orny jınalmaı qalyp jatyr, — deıdi T.Óteshev.

Almaly aýyldyq okrýginiń ákimi Mereke Naýrzalıev Baǵyrlaı ózeniniń bergi betindegi jerdi mal jaıylymy retinde paıdalaný máselesi jergilikti qoǵamdastyq músheleriniń qatysýymen talqylanyp, qaýly shyǵarylǵanyn aıtty. Al sol jerdi baqsha egý úshin zańsyz paıdalanýshylarǵa qatysty aýdandyq jer qatynastary bólimine hat joldaǵan.

Osy máselege oraı Kazinform tilshisi Aqjaıyq aýdandyq jer qatynastary bólimine arnaıy saýal joldaǵan edi.

Bólim basshysy Nurǵalı Mútıev bergen aqparatqa qaraǵanda, Almaly aýyldyq okrýginiń sharýashylyqtary men turǵyndary malǵa qosa baý-baqsha sharýashylyǵymen de aınalysady. Aıtalyq, 2025 jyly oblys boıynsha 702 gektarǵa baqsha daqyldary egilse, sonyń 468 gektary Aqjaıyq aýdanynyń úlesine tıedi. Sonyń ishinde 397 gektary Almaly okrýginde.

Almalydaǵy jer máselesin retteý maqsatynda túsinik jumystary júrgizilgen. Almaly aýyldyq okrýgi ákiminen zańsyz jer paıdalanyp otyrǵandar jóninde hat túsken. Osyǵan baılanysty BQO jer resýrstaryn basqarý departamentine tekseris uıymdastyrý úshin hat joldanǵan. Aldaǵy ýaqytta jer ınspektory kelip, atalǵan másele boıynsha tekseris júrgizedi.

Aýyl turǵyndaryna, sonyń ishinde jastarǵa baqshamen aınalysýǵa múmkindik jasaý maqsatynda 2024 jyly Baǵyrlaı ózeniniń boıynda qatar ornalasqan kólemi 10, 11, 12 jáne 13 ga jer ýchaskeleri konkýrsqa shyǵarylyp, nátıjesinde sonyń úsheýi tabystaldy. Áıtse de 11 ga jerge úsh qaıtara konkýrs uıymdastyrylsa da, úmitkerler bolmady. ıAǵnı, suranys bolsa, qaıta shyǵarýǵa múmkindik bar.

2018-2025 jyldar aralyǵynda Almaly aýyldyq okrýgine qarasty jalpy kólemi 19 680 ga quraıtyn 32 jer ýchaskesine konkýrs ótkizildi, jeńimpazdardyń bári de — aýyl turǵyndary.

Aýdandyq jer qatynastary bóliminiń málimeti boıynsha T.Óteshevke tıesili «Naýan» sharýa qojalyǵyna 2005 jyly 22 aqpanda 570 ga jer telimi berilgen. Jer paıdalaný merzimin uzartý jóninde ótinishin bermegendikten, ýaqyty 2015 jyly 22 aqpanda aıaqtalyp, memleket menshigine keri qaıtarylǵan. T.Óteshevtiń suranysy boıynsha № 1 lotpen 470 ga, № 2 lotpen 100 ga jer telimderi 2022 jyly 26 sáýirde konkýrsqa shyǵaryldy. Konkýrsta jer komıssııasy músheleriniń ashyq daýysy negizinde birinshi lot boıynsha Ádilbek Quspaev, ekinshisinde Venera Muǵazenova jeńimpaz bolyp tanylyp, jer tabystaldy. Ekeýi de — aýyl turǵyndary. Jer komıssııasynyń hattamalyq sheshimine T.Óteshev shaǵym berip, sol jyly 28 maýsymda BQO mamandandyrylǵan aýdanaralyq ákimshilik soty talap aryzdy qanaǵattandyrdy. Biraq BQO sotynyń ákimshilik ister jónindegi sot alqasy 2022 jylǵy 12 qarashadaǵy qaýlysymen aldyńǵy sot qabyldaǵan sheshimniń kúshin joıdy. Ákimshilik is boıynsha jańa qaýly qabyldap, talapkerdiń talap aryzyn qanaǵattandyrýdan bas tartty. Bul másele Joǵarǵy sotta da qaralyp, atalǵan qaýly kúshinde qaldyryldy.

— T.Óteshev negizge alyp júrgen Aqjaıyq aýdany ákimdiginiń 2015 jylǵy 22 shildedegi № 97 qaýlysy men sol jylǵy 29 shildedegi № 0049 jer ýchaskesin jalǵa alý kelisimsharty jasandy (jalǵan) ekendigi dáleldendi. Sonymen qatar Turar Óteshev «Naýan» ShQ jáne «Almaly-2017» AShÓK arqyly 2024 jylǵy ótkizilgen jer kólemi 700 ga № 1 lot jáne 306 ga jer ýchaskesiniń № 4 lotynyń konkýrsyna qatysqanymen, qujattarynyń durys bolmaýy sebebinen uta almady (usynǵan bıznes josparda jer alýǵa negizgi kórsetkish sanalatyn ınvestıtsııa kólemi kórsetilmegen). Jalpy, T.Óteshevtiń joǵarǵy organdarǵa shaǵymdanyp, kóterip júrgen máselesi boıynsha oblys ákimdigi tarapynan jumys toby kelip teksergende, shaǵymy dáleldenbedi. Al S. Nurǵalıevtiń maly joǵalǵany týraly málimeti aýdandyq polıtsııa bóliminde tirkelmegen, — delingen resmı jaýapta.

Eske sala keteıik, budan buryn BQO-da aýyl turǵyndary jaıylym jer joqtyǵyn aıtyp, shaǵymdanǵanyn jazǵan bolatynbyz.