Batys Qazaqstanda maldyń arasynda juqpaly aýrý tirkeldi me
ORAL. KAZINFORM — Batys Qazaqstan oblysynda maldyń juqpaly aýrýǵa shaldyqqany jóninde málimet tarady.
Turǵyndardyń sózine qaraǵanda, mundaı dert aýrý kıikterden juǵýy yqtımal. Osyǵan oraı Kazinform tilshisi tıisti mekemelerge jolyǵyp, máseleniń mán-jaıyn bilgen edi.
BQO Veterınarııa basqarmasynan málim etkenindeı, bıylǵy 9 aqpan men 31 naýryz aralyǵynda Aqjaıyq aýdanynda 829 bas iri qara maldyń aýyrǵany tirkelgen. Sonyń ishinde 551-i Shabdarjap, 101-i Atameken, 177-si Jolap aýylynyń úlesine tıedi.
Aýrý maldardan bıologııalyq synamalar alynyp, «Veterınarııa boıynsha ulttyq referenttik ortalyq» RMK-ǵa joldandy. Zerthanalyq zertteýler nátıjesinde ınfektsııalyq rınotraheıt dıagnozy anyqtaldy.
Basqarma málimetine sáıkes aýyldyq okrýg ákimderiniń sheshimimen Taıpaq aýyldyq okrýgi Shabdarjap, Almaly aýyldyq okrýgi Atameken jáne Mergenge qarasty Jolap aýylynda shekteý sharalary engizildi.
Veterınarııalyq mamandar tarapynan sımptomatıkalyq emdeý júrgizilip, nátıjesinde kúni búgin barlyq aýyrǵan mal tolyqtaı saýyqtyryldy.
Qazir tıisti veterınarııalyq is-sharalar qorytyndysy boıynsha Atameken aýylynda shekteý alyndy. Shabdarjap jáne Jolap eldi mekenine engizilgen shekteýler barlyq qajetti veterınarııalyq-sanıtarııalyq is-shara aıaqtalǵannan keıin alynady.
Taǵy bir qaýipti derttiń biri – aýsyl.
- Oblys boıynsha aýyl sharýashylyǵy janýarlarynyń aýsylǵa qarsy vaktsınatsııasy bekitilgen profılaktıkalyq is-sharalar josparyna sáıkes júrgizilip jatyr. Osy kezge deıin 777 529 bas iri qara (onyń ishinde 20 498-i – buzaý), 900 487 bas usaq mal (4 950-i – tól) jáne 7 260 bas shoshqa (7 145-i – tól) vaktsınatsııalandy. Oblys aýmaǵynda aýyl sharýashylyǵy janýarlary arasynda aýsyl aýrýy tirkelgen joq. Epızootııalyq jaǵdaı veterınarııalyq qyzmetterdiń turaqty baqylaýynda, - delingen resmı jaýapta.
QR AShM Veterınarlyq baqylaý jáne qadaǵalaý komıteti BQO aýmaqtyq ınspektsııasynyń basshysy Marat Otaralıev joldaǵan málimetke qaraǵanda, mekeme jyl saıynǵy epızootologııalyq zertteý aıasynda «Veterınarııa boıynsha ulttyq referenttik ortalyq» RMK-men birlesip, aýrýǵa beıim jabaıy janýarlar arasynda monıtorıng júrgizip keledi. Monıtorıng barysynda asa qaýipti janýarlar aýrýlaryn anyqtaý maqsatynda patologııalyq jáne bıologııalyq materıaldardan synamalar alynady.
Epızootologııalyq monıtorıng epızootııalyq qaýip joǵary aýdandarda, onyń ishinde janýarlar men adamǵa qaýipti juqpaly aýrýlarǵa kúdik bolǵan jaǵdaılarda júrgizildi. Osy jumystar aıasynda kıik popýlıatsııasynan synamalar alyndy.
Inspektsııa málimeti boıynsha jumys toby Batys Qazaqstan oblysynyń ońtústik aýdandaryna jedel túrde shyǵyp, kıik popýlıatsııasyna jáne jabaıy janýarlarmen yqtımal baılanysta bolǵan aýyl sharýashylyǵy janýarlaryna tereńdetilgen epızootologııalyq zertteý júrgizdi.
Dalalyq jumystar barysynda Bókeı ordasy, Jánibek, Jańaqala jáne Kaztalov aýdandary aýmaǵyn mekendeıtin kıikterge klınıkalyq tekserý júrgizildi. Tekserý kezinde álsireý belgileri bar kıikter anyqtaldy. Klınıkalyq qaraý barysynda bul janýarlarda ektoparazıttik zaqymdanýdyń joǵary deńgeıi tirkeldi — kóptegen ıksodty kene tabyldy.
- Bul rette aýsyl aýrýyna tán patologııalyq ózgerister, atap aıtqanda, aýyz qýysynyń shyryshty qabyǵyndaǵy aftalar men jaralar, sondaı-aq tuıaqaralyq zaqymdanýlar anyqtalǵan joq. Asa qaýipti ınfektsııalardy boldyrmaý maqsatynda aýrý janýarlardan bıologııalyq materıaldar alynyp, keshendi zerthanalyq zertteýler júrgizý úshin veterınarııa boıynsha ulttyq referenttik ortalyqqa joldandy. Epızootııalyq jaǵdaı erekshe baqylaýǵa alyndy. Tek quzyretti organdardyń resmı habarlamalaryna sený qajettigin eske salamyz, - dep qosty M.Otaralıev.
Eske sala keteıik, budan buryn Batys Qazaqstanda kıikterdiń malǵa aýrý taratyp jatqany ras pa, sony jazǵan bolatynbyz.
Sondaı-aq ǵalym aýrý kıikten maldy aman saqtap qalýdyń amalyn jasaý kerektigin aıtty.