«Balalardy densaýlyǵy men damýyna zııan tıgizetin aqparattan qorǵaý týraly» zań jobasy birinshi oqylymda maquldandy - Senat
ASTANA. QazAqparat - Búgin Parlament Senatynyń jalpy otyrysynda «Balalardy densaýlyǵy men damýyna zııan tıgizetin aqparattan qorǵaý týraly» zań jobasy birinshi oqylymda maquldandy.
Májilistiń birqatar depýtattar toby bastamashy bolǵan zań jobasy negizinen halyqaralyq quqyqtyń aıasyndaǵy balalardyń aqparattyq qaýipsizdigin qamtamasyz etýge baǵyttalǵan.
«Biz qaraı kelgen tusta, álemdik qaýymdastyqtyń bul máselege bizden buryn erterek kiriskendigine nazar aýdardyq. Kóptegen memleketterde BUU-nyń Bala quqyqtary týraly konventsııasyna sáıkestendirilgen ulttyq zańdar bar, biz solardy, atap aıtqanda Eýropa odaǵynyń «Kompıýterlik qylmystar týraly», «Elektrondyq aqparat quraldarynda zorlyq-zombylyqty kórsetpeý týraly» deklaratsııalaryn, TMD elderiniń aıasyndaǵy «Balalardy aqparattan qorǵaý týraly» úlgi zańnamalaryn tereń zerdeledik», - deıdi depýtat Aldan Smaıyl.
Sonymen birge, AQSh, Kanada, Germanııa, Ulybrıtanııa, Irlandııa, Norvegııa, Italııa, Japonııa sekildi basqa da damyǵan elderdiń osy tektes zańdary saralanǵan. Olardaǵy balalardy adamgershilik seziminen sýytatyn, psıhıkasy men densaýlyǵyna zardabyn tıgizetin, qatygezdikti nasıhattaıtyn, bir sózben aıtqanda jetkinshekterdi rýhanı azdyratyn aqparattan qorǵaýǵa arnalǵan quqyqtyq sharalar eskerilgen. Depýtattyń aıtýynsha, álemdik tájirıbe qazaqstandyq aqparattyq quqyqtyq ahýalǵa sáıkestendirilgen jáne elimizdegi zań aınalymynda joq keıbir quqyqtyq uǵymdar engizilgen.
«Eń aldymen belgili bir jas toptary arasynda qandaı aqparattardy taratýǵa tyıym salynatyndyǵy jáne shek qoıylatyndyǵy aıqyndaldy. Ol úshin balalarǵa arnalǵan ónimniń jas synyptamasy jáne jas sanaty uǵymdary endi. Máselen, aqparattyq ónim jas sanattary boıynsha «6 jasqa deıin», «6 jastan asqan», «12 jastaǵy», «14 jastaǵy», «16 jastaǵy» delinip, balalardyń jetilýi jáne dúnıetanymyna qaraı jiktelip otyr. Jalpy alǵanda zań jobasy boıynsha qatygezdik pen zorlyq-zombylyqqa qurylǵan, balalardyń ómirine qater tóndiretin is-áreketke, sondaı-aq sýıtsıdke ıtermeleıtin, pornografııalyq jáne arnaıy seksýaldy-erotıkalyq sıpattaǵy kórinisterdi qamtıtyn, dástúrli emes seksýaldy baǵdardy nasıhattaıtyn aqparattyq ónimderge tyıym salý qarastyrylyp otyr», - dedi Aldan Smaıyl.
Onyń aıtýynsha, telearnalar aqparattardy balalar jasyna sáıkes keletin belgimen tańbalap qana efırge taratatyn bolady. Kerisinshe, jaǵdaıda olarǵa zańmen shara qoldanylady.
