Balalar men jasóspirimder AITV juqtyrý qaýpi joǵary topta qalyp otyr – ıÝNISEF
ASTANA. KAZINFORM – 2026 jylǵy álemdegi AITV ınfektsııasyna qatysty jańa baǵalaýlar balalar men jasóspirimderdiń aldyn alý, dıagnostıka jáne emdeý qyzmetterine qol jetkizýinde áli de eleýli olqylyqtar bar ekenin kórsetti, dep habarlaıdy BUU-nyń jańalyqtar qyzmeti.
Halyqaralyq qarjylandyrýdyń qysqarýy men medıtsınalyq qyzmet kórsetýdegi irkilister jaǵdaıdy odan ári kúrdelendirip otyr. Sarapshylar bul sońǵy jyldary qol jetkizilgen ilgerileýdi joqqa shyǵarýy múmkin dep alańdaıdy.
ıÝNISEF mamandarynyń baǵalaýynsha, 2025 jyly álemde 19 jasqa deıingi shamamen 2,27 mln bala men jasóspirim AITV-men ómir súrgen. Bir jyl ishinde osy jas tobyndaǵy 240 myńǵa jýyq adam vırýs juqtyrsa, shamamen 74 myń bala men jasóspirim JITS-pen baılanysty sebepterden qaıtys bolǵan.
Eń kúrdeli jaǵdaı 15 jasqa deıingi balalar arasynda saqtalyp otyr. 2025 jyly osy sanattaǵy shamamen 1,26 mln bala AITV-men ómir súrgen. Osy kezeńde 93 myńǵa jýyq jańa ınfektsııa jaǵdaıy jáne JITS-pen baılanysty 61 myń ólim tirkelgen.
Bul kún saıyn shamamen 255 balanyń AITV juqtyryp, 167 balanyń vırýsqa baılanysty aýrýlardan kóz jumǵanyn bildiredi.
Infektsııany anyqtaý men emdeýge qol jetkizýdegi olqylyqtar
Sarapshylar ınfektsııany anyqtaý jáne emdeýge qol jetkizý máselesinde de aıtarlyqtaı alshaqtyq bar ekenin atap ótti.
AITV-men ómir súretin 14 jasqa deıingi balalardyń tek 65%-y óz dıagnozyn biledi. Al eresekter arasynda bul kórsetkish 89%-ǵa jetedi. AITV juqtyrǵan balalardyń nebári 55%-y antıretrovırýstyq terapııa qabyldaıdy, eresekter arasynda bul kórsetkish – 79%.
Jańa málimetter jahandyq deńgeıde AITV-men kúres úshin mańyzdy kezeńde jarııalanyp otyr. Rıo-de-Janeıroda ótken JITS jónindegi halyqaralyq konferentsııada tanystyrylǵan BUU-nyń AITV/JITS jónindegi birikken baǵdarlamasynyń (ıÝNEIDS) 2026 jylǵy arnaıy baıandamasynda halyqaralyq kómektiń qysqarýy, profılaktıkalyq jáne qoǵamdyq baǵdarlamalardyń jumysyndaǵy irkilister qol jetkizilgen nátıjelerdi baıaýlatýy nemese keri ketirýi múmkin ekeni eskertildi.
Negizgi baǵyttar
Mamandardyń pikirinshe, aldaǵy jyldary álemdik qaýymdastyq birneshe negizgi baǵytqa basymdyq berýi qajet.
Birinshi kezekte AITV-nyń anadan balaǵa berilýiniń aldyn alý, sondaı-aq AITV, merez jáne V gepatıtiniń anadan balaǵa juǵýyn tolyq joıý baǵytyndaǵy jumysty jedeldetý qajet.
Sonymen qatar balalar men jasóspirimderdiń em alýǵa qol jetkizýindegi alshaqtyqty qysqartý mańyzdy. Ol úshin ınfektsııany erte anyqtaý, balalarǵa arnalǵan terapııany jetildirý jáne medıtsınalyq kómektiń úzdiksiz kórsetilýin qamtamasyz etý kerek.
ıÝNISEF jasóspirimder, ásirese qyzdar arasynda AITV juqtyrýdyń jańa jaǵdaılarynyń aldyn alýǵa erekshe nazar aýdarý qajettigin atap ótti. Sondaı-aq tıimdi profılaktıkalyq baǵdarlamalarǵa, seksýaldyq jáne reprodýktıvtik densaýlyq saqtaý qyzmetterine teń qoljetimdilikti keńeıtý mańyzdy.
Sarapshylar qarjylandyrý qysqaryp jatqan jaǵdaıda týyndaıtyn problemalardy der kezinde anyqtaý jáne qarajatty eń tıimdi baǵyttarǵa jumsaý úshin sapaly ári jedel derekterdi paıdalanýdyń mańyzy arta túsetinin atap ótti.
Aıta keteıik, buǵan deıin BQO-da AITV ınfektsııasyn juqtyrǵandardyń basym bóligi Oralda tirkelgenin jazdyq.
Al Aqtóbede jarty jylda 23 adamnan AITV ınfektsııasy anyqtaldy.
