BABALAR SÓZІ: Syrdarııa ataýynyń syry
ASTANA. QazAqparat - «QazAqparat» halyqaralyq aqparattyq agenttigi Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń 2015 jyly Qazaq handyǵy qurylýynyń 550 jyldyǵyn ótkizý týraly bastamasyna oraı «Qazaq handyǵyna 550 jyl» atty arnaıy jobany iske qosty. Bul joba aıasynda «Babalar sózi», «Qazaq handary», «Ejelgi qalalar tarıhy», «Halyq qazynasy» qatarly jańa aıdarlar ashyldy.
«Babalar sózi» aıdary negizine «Mádenı mura» baǵdarlamasy aıasynda shyqqan 100 tomdyq aýyz ádebıetiniń jyr-tolǵaýlary, qıssa-dastandar, sóz ustaǵan sheshender men bılerimizden qalǵan naqyldar, tarıhı jádigerler alyndy. «Qazaq handary» aıdarynda tarıhymyzda eline qorǵan bolǵan handardyń ómiri týraly derekter beriledi. Al «Ejelgi qalalar tarıhy» aıdaryna qazaq dalasyndaǵy órkenıettiń ordasy bolǵan kóne qalalardyń tarıhy týraly jazbalar jarııalanady. «Halyq qazynasy» aıdary boıynsha Qazaqstandaǵy tarıhı, mádenı eskertkishter, qazaq halqynyń salt-dástúrleri, qolóner, qarý-jaraqtary týraly maǵlumattar berilmek. Joba materıaldary qazaq tilinde (qazaqsha jáne tóte jazýmen) agenttik saıtynda jarııalanady.
***
Erte zamanda úlken darııanyń jaǵasynda kóshpeli halyq ómir súripti. Osy eldi asqan aılaker bir han basqarypty. Onyń áıeli keremet sulý bolypty. Han áıelimen aqyldaspaı, eshbir sheshim qabyldamaıdy eken.
Bir joly han shapqynshylardyń shabýylyn toıtaryp, urys kezinde jaýdyń biraz adamyn qolǵa túsiripti. Han tutqyndardy darııa jaǵasyndaǵy eski lashyqqa qamatady.
Túnge qaraı, taza aýada seıildep qaıtýǵa shyqqan han áıeli nókerlerimen sol mańnan ótip bara jatqanda áńgimeniń qyzyǵyna berilip ketken kórinedi. Qyzdy-qyzdymen hansha óziniń kórshi aýyldaǵy bir jas jigitti óte jaqsy kóretinin, taıaýda sol jigitpen ońasha kezdeskenin aıtyp qoıady.
Muny estigen tutqyndar: «Sen aqyldy áıelsiń, oǵan esh daý joq. Biraq ishki syryńdy jurtqa jaıyp jiberdiń, bul - seniń úlken qateligiń. Endi bizdi bosatpasań, han aldynda seni áshkereleımiz!» - deıdi.
Sol sátte hansha: «Óz áıelin tárbıeleı almaǵan handy halyq qalaı qurmettesin» dep oılap, tutqyndardy bosatyp jiberedi.
Sodan bastap álgi darııa «Syrdarııa» dep atalyp ketipti.
