BABALAR SÓZІ: Baıbaqty Syrym batyrdyń ákesi Dattyń esimi qalaı qoıylǵan?
ASTANA. QazAqparat - «QazAqparat» halyqaralyq aqparattyq agenttigi Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń 2015 jyly Qazaq handyǵy qurylýynyń 550 jyldyǵyn ótkizý týraly bastamasyna oraı «Qazaq handyǵyna 550 jyl» atty arnaıy jobany iske qosty. Bul joba aıasynda «Babalar sózi», «Qazaq handary», «Ejelgi qalalar tarıhy», «Halyq qazynasy» qatarly jańa aıdarlar ashyldy.«Babalar sózi» aıdary negizine «Mádenı mura» baǵdarlamasy aıasynda shyqqan 100 tomdyq aýyz ádebıetiniń jyr-tolǵaýlary, qıssa-dastandar, sóz ustaǵan sheshender men bılerimizden qalǵan naqyldar, tarıhı jádigerler alyndy. «Qazaq handary» aıdarynda tarıhymyzda eline qorǵan bolǵan handardyń ómiri týraly derekter beriledi. Al «Ejelgi qalalar tarıhy» aıdaryna qazaq dalasyndaǵy órkenıettiń ordasy bolǵan kóne qalalardyń tarıhy týraly jazbalar jarııalanady. «Halyq qazynasy» aıdary boıynsha, Qazaqstandaǵy tarıhı, mádenı eskertkishter, qazaq halqynyń salt-dástúrleri, qolóner, qarý-jaraqtary týraly maǵlumattar berilmek. Joba materıaldary qazaq tilinde (qazaqsha jáne tóte jazýmen) agenttik saıtynda jarııalanyp otyrady.
***
Dat ákesi Sholan bir kórshilesteri Buqara, Hıýa, Samarqand baryp taýar alyp, saýda isteýge saparlap shyqqan eki adamǵa erip o da shyǵady. Birneshe kún júrgesin bir elsiz dalaǵa túnep, demalý úshin tamaq pisirýge qostarynyń aldynan jeroshaq qazǵanda, kóp altyn shyǵypty. Altyndy bólisip alyp, túngi uıyqtaýǵa jatqasyn eki joldasy Sholandy óltirip, altyndy ózderi alýǵa uıǵaryp, uıyqtap jatqan jerinde aıaq-qolyn baılap, Sholandy óltirýge kirisken. Ózin óltiretinine kózi jetkesin: «Sender meni óltiresińder ǵoı, meniń senderden jalǵyz ǵana tilegim -sender elge barǵasyn meniń áıelim júkti edi. Bosanar, eger de ul týsa, atyn Dat dep qoıyńdar», dep aryz qylypty. Sholandy óltirip, bazaryn bazarlap, kóp altynmen baıyp, eki jolbazarshy elge kelgen. Bir kúni Sholannyń áıeli bosanyp, ul bala týypty. Baıaǵy ekeýi: «Sholan marqum qatty aýyryp jatsa da, óler aldynda bizge amanat etip: «Dúnıege ul bala kelse, atyn «Dat» dep qoıýdy ótinip jan tásilim bolyp edi», - dep, balaǵa Dat dep at qoıypty.
