Ajyrasý balanyń psıhıkasyna qalaı áser etedi jáne ony qalaı jeńildetýge bolady
ÓSKEMEN. KAZINFORM – Ajyrasý balalardyń psıhıkasyna qalaı áser etetini jáne ony qalaı jeńildetýge bolatyny týraly psıhoanalız baǵytyndaǵy psıholog Zarına Qaharman aıtyp berdi.
– Álbette, ajyrasý – quptalmaıtyn is. Keıde ajyrasýǵa týra keletin jaǵdaılar bolady. Mysaly, erli-zaıyptylar sózben ǵana emes, judyryqtasyp ursysatyn bolsa, kúnde taıaq jep jatsa, ómirine qaýip tónse nemese erli zaıyptylardyń biri nashaqor, oıynqumar bolsa – ýaqytsha bólek turýǵa nemese ajyrasýǵa týra keler. Mundaıdy kórip ósken balanyń jan dúnıesi jaralanyp, keıin óziniń ómir jolynda osyǵan uqsas jaǵdaıdar bolýy múmkin. Sol sebepti keıde erli-zaıyptylardyń ajyrasyp, eki jaqta turǵany qaıyrly, - deıdi Zarına Qaharman.
Onyń aıtýynsha, kóp jaǵdaıda er adam áıelimen ǵana emes, balalarymen de «ajyrasyp» ketedi. Bul durys emes. Erli-zaıyptylar ajyrassa da – bala bólek turatyn ata-anasynyń birimen, týystarymen qarym-qatynasyn úzbeı, aralasyp turýǵa ruqsat etilýi kerek.
Bir apta ákesinde, bir apta anasynda turý jaǵyn da qarastyrýǵa bolady. Bala kóp jaǵdaıda ata-anasynyń ajyrasýyna ózin kinálaıdy. Ata-anasy bul týraly balasymen aldyn ala ashyq sóılesip, eresekter arasynda keıde osyndaı jaǵdaı bolatynyn, balasynyń mahabbattan týylǵanyn, ómirleriniń qazirgi kezeńinde osyndaı jaǵdaı bolyp turǵanyn, oǵan óziniń esh qatysy joq ekenin túsindirip berýi kerek.
– Bizdiń elde ajyrasý mádenıeti qalyptaspaǵan. Ajyrasqan kezde bir-birin kórmesteı bolyp, ákesimen nemese anasymen, onyń týystarymen aralasýǵa tyıym salatyn jaǵdaı kóp kezdesedi. Osy jerde balanyń eki qanaty: anasy jáne ákesi bolýy kerek ekenin, eki jaqta júrse de balanyń tárbıesine teńdeı aralasý kerektigin esten shyǵarmaý kerek, - deıdi psıholog.
Eske salsaq, osyǵan deıin Jambyl oblysynda nekege turý kórsetkishi ajyrasýdan alty ese joǵary ekeni týraly jazǵanbyz.