Aýyldyq nesıe seriktestikteri elimizdiń árbir iri aýyl okrýgterinde ashylýy tıis - Q. Aıtahanov
ASTANA. 21 aqpan. QazAqparat - Aýyldyq nesıe seriktestikterin elimizdiń árbir iri aýyl okrýgterinde ashyp, nesıe alýshy sharýa qojalyqtary sanyn birneshe esege kóbeıtý qajet.
Bul týraly Parlament Cenatynyń jalpy otyrysynda Úkimet basshysynyń atyna saýal joldaǵan senator Qýanysh Aıtahanov másele kóterdi.
«Elbasy N.Nazarbaevtyń tapsyrmasymen Úkimet qabyldaǵan «Agrobıznes - 2020» baǵdarlamasyndaǵy mindetterdi oryndaýda aýyl sharýashylyǵy taýar óndirýshilerin nesıeleýdiń róli erekshe. Óıtkeni, júıeli túrde qalyptasqan, qoljetimdi, paıyzdyq stavkasy tómen nesıe resýrstary sharýalardyń jaǵdaıyn jaqsartady, aýyl sharýashylyǵy ónimin mol óndirýge yqpal etedi. Alaıda, elimizdiń agroónerkásip salasyna nesıe resýrstaryn tartý máselesi áli kúnge deıin qaǵıdatty túrde sheshimin tappaı keledi. Ekinshi deńgeıli bankter aýyl sharýashylyǵy taýar óndirýshilerine nesıe bermeıdi, kepildikke jer men olardyń aýyldaǵy ǵımarattaryn, tehnıkalaryn almaıdy», - deıdi depýtat Qýanysh Aıtahanov.
Onyń aıtýyna qaraǵanda, 2012 jyly ekinishi deńgeıdegi bankterdiń nesıe portfeli 9,9 trıllıon teńgeni qurasa, sonyń nebári 322 mıllıard teńgesi nemese 3 paıyzy ǵana aýyl sharýashylyǵy salasyna berilgen. Al «QazAgro» holdınginiń qarjy ınstıtýttary negizinen nesıelik resýrstar taratýmen emes, aýyl sharýashylyǵyn jáne aýyldy damytýǵa memleket tarapynan bólingen bıýdjet qarajattaryn qaıta bólýmen shuǵyldanyp keledi. Nátıjesinde, depýtattyń paıymynsha, aýyl sharýashylyǵy taýar óndirýshileriniń basym kópshiligi nesıeleýdiń memlekettik te, sondaı-aq kommertsııalyq ta júıesiniń qyzmetinen tys qalýda.
«Elbasy ótkendegi Úkimettiń keńeıtilgen otyrysynda «QazAgro» aýyl sharýashylyq taýar óndirýshilerdiń nebári 10 paıyzyn ǵana jeńildikti nesıelermen qamtamasyz etip otyrǵanyn aıtyp, nesıeleý máselesinde batyl sekiris jasaý qajettiligine toqtalǵan bolatyn. Atalǵan máseleni sheshýdiń búgingi tańdaǵy eń tıimdi joldarynyń biri ol - «Agrarlyq nesıe korporatsııasy» AQ men respýblıka aýdandarynda qurylǵan aýyldyq nesıe seriktestikteri arqyly sharýalardy arzan nesıe resýrstarymen qamtamasyz etý. Búgingi tańda, elimizde qurylǵan 161 aýyldyq nesıe seriktestikteriniń músheleri respýblıkadaǵy aýyl sharýashylyǵy ónimderiniń: astyqtyń - 21%, kókónistiń - 9,6%, maıly daqyldardyń - 14,2%, et pen súttiń - 4,5% óndirgen. Olar, «Agrarlyq nesıe korporatsııasy» AQ qarjylary arqyly 4 myńǵa jýyq aýyl sharýashylyǵy tehnıkalaryn da satyp alǵan. 2011 jyldan bastap atalǵan korporatsııa aýyl nesıe seriktestikteri arqyly «Sybaǵa» baǵdarlamasyn oryndaýda tııanaqty jumystar atqarýda. Sondyqtan, aldaǵy kezde aýyl sharýashylyǵy taýar óndirýshilerin qoljetimdi nesıe resýrstarymen qamtamasyz etý úshin, óziniń tıimdiligin is júzinde dáleldegen aýyl nesıe seriktestikterin elimizdiń árbir aýyl okrýgterinde quryp, ondaǵy nesıe alýshylar sanyn birneshe esege ósirip, aýyl sharýashylyǵy taýar óndirýshileriniń 40-50% nesıe alýyna jetkizýimiz kerek», - deıdi senator.
Onyń aıtýynsha, qazirgi kezde aýyldyq nesıe seriktestikteri respýblıkadaǵy 177 aýdannyń 157-sinde nemese 89 paıyzy ǵana jumys isteıdi. Bul seriktestikterge elimizdegi 188,6 myń sharýa qojalyqtarynyń 8100-i, nemese 4,3 paıyzy ǵana birikken.
