Aýyl mektebiniń pedagogteri dırektor bolýdan nege qashqaqtaıdy
PAVLODAR. KAZINFORM — Pavlodar oblysy boıynsha 35 mektep dırektorynyń orny bos tur, onyń kóbi aýyldarda. Óńirdegi mektep dırektorlarynyń ortasha jalaqysy — 250-350 myń teńge.
Oblystyq bilim basqarmasynyń dereginshe, Ertis boıynda jalpy bilim beretin 362 mektep bar, onyń ishinde 269-y aýyldyq jerlerde ornalasqan. Bilim berý uıymdaryndaǵy pedagog qyzmetkerlerdiń jalpy sany — 13 440 adam.
Alaıda búginde óńir boıynsha mektep dırektory laýazymdarynyń 10%-ǵa jýyǵy bos tur. Jalpy sany 35 mektepte dırektor joq. Onyń kóbi aýyldyq jerlerde. Atap aıtqanda, Aqtoǵaı aýdanynda — 5, Aqqýly aýdanynda — 4, Jelezın aýdanynda — 8, Ertis aýdanynda — 7, Maı aýdanynda -1, Pavlodar aýdanynda -2, Ýspen aýdanynda — 1, Sharbaqty aýdanynda 4 basshy jetispeıdi.
— Orta bilim berý uıymdaryndaǵy bos jumys oryndarynyń sany birqatar obektıvti faktorlarǵa baılanysty bolyp otyr. Negizgi sebepter — basshylardyń jasyna baılanysty zeınetke shyǵýy, endi biriniń dekrettik demalysqa ketýi, otbasylyq nemese basqa da jeke jaǵdaılar boıynsha ózge aımaqtarǵa kóshýi. Dırektorlar máselesin bylaı qoıǵanda, pedagogıkalyq kadrlar boıynsha 180 ustaz jetispeıdi. Onyń ishinde 38 matematıka, 28 fızıka, 28 hımııa, 25 ınformatıka, 22 aǵylshyn tili, 20 bastaýysh synyp, 19 bıologııa muǵalimi. Eń úlken qajettilik Pavlodar, Ekibastuz, Aqsý qalalarynda jáne 4 aýdanda (Baıanaýyl, Tereńkól, Ertis jáne Ýspen) baıqalyp otyr, — deıdi bilim basqarmasy basshysynyń orynbasary Alma Aıtýarova.
Mamandardyń túsindirýinshe, bos laýazymdarǵa úmitkerler arasynda básekelestik deńgeıi tómen jáne bilikti kadrlardyń sany shekteýli. ıAǵnı másele aýyldyq jáne shalǵaı eldi mekenderge qatysty bolyp otyr.
Bul óz kezeginde jedel aýystyrý protsesin qıyndatyp, mamandardy oryndarda irikteý jáne bekitý boıynsha qosymsha sharalardy qajet etedi.
— Jekelegen pánder boıynsha kadr tapshylyǵynyń bolýyna qaramastan, Pavlodar oblysynyń bilim berý uıymdarynda oqý protsesi tolyq kólemde júzege asyrylady. Úlgilik oqý josparynda kózdelgen barlyq oqý pánderi júrgizilip, memlekettik jalpyǵa mindetti bilim berý standarty saqtalady, — dep atap ótti basqarma ókili.
Bos stavkalardy aýystyrý jáne tapshy pánder boıynsha oqytýdy qamtamasyz etý máseleleri oqý júktemesin utymdy bólý, qosa atqarýshylardy tartý, sondaı-aq sabaqtas mamandyqtary bar pedagogterdi qaıta daıarlaý jáne olardyń biliktiligin arttyrý kýrstary esebinen sheshilip otyr.
«Bul bilim berý protsesiniń sapasyna áser etpeıdi, oqý josparlarynyń buzylýyna ákelmeıdi», dep sendiredi bilim basqarmasynyń ókilderi. Deıturǵanmen bul jerde «aýyl ustazdary mektep dırektory bolýdan nege qashqaqtaıdy?», «eńbekaqy az ba, álde yntalandyrý júıesi jetkiliksiz be?» degen zańdy saýaldar týyndaıdy.
Alma Aıtýarovanyń pikirinshe, aýyldyq jerlerde mektep dırektorynyń laýazymyn pedagogıkalyq qyzmetkerler qosymsha sharýashylyq jáne ákimshilik jumystardyń edáýir kólemine baılanysty tartymdy dep sanamaıdy.
— Oqý-tárbıe protsesin uıymdastyrýmen qatar, basshyǵa ǵımarattar men múlikterdi kútip ustaýdy qamtamasyz etý, kommýnaldyq qyzmetterdi, sharýashylyq qyzmet kórsetýdi, materıaldyq-tehnıkalyq qamtamasyz etýdi baqylaý, sondaı-aq merdiger uıymdarmen jáne jergilikti atqarýshy organdarmen ózara is-qımyl jasaý jónindegi mindetter júkteledi. Bul fýnktsııalar dırektordyń júktemesi men jaýapkershiligin edáýir arttyryp, qazirgi jaǵdaıda muǵalimder úshin aýyl mektebiniń basshysy laýazymynda jumys isteý sheshimin qabyldaýǵa jıi kedergi bolyp otyr, — dep paıymdaıdy ol.
Resmı statıstıkaǵa júginsek, Pavlodar oblysynda qalalyq jerlerdegi mektep dırektorlarynyń ortasha jalaqysy — 245 988 teńge, al aýyldyq jerlerde — 307 485 teńge.
Orta bilim berý uıymdarynda zeınet jasyndaǵy 14 mektep dırektory bar. Onyń kóbi Pavlodar aýdany (4) men Aqsý qalasynda (3).
Eske sala keteıik, Pavlodarda keıbir bilim berý uıymynyń basshylary 10 jyldan asa ýaqyt aýyspaǵan.