«Áýe bıletiniń qunyna ne áser etedi?» - respýblıkalyq basylymdarǵa sholý
ASTANA. Sáýirdiń 21-i. /QazAqparat/ - Qazaq aqparat agenttigi respýblıkalyq basylymdarda sáýirdiń 21-i, sársenbi kúni shyqqan ózekti materıaldarǵa sholýdy usynady.
«Alataýdyń ar jaǵynda anarhııa ornaǵan ba dersiz. Memlekettik atrıbýttarsyz, máselen, Prezıdentsiz, Parlamentsiz, Konstıtsııalyq Keńessiz, Konstıtýtsııasyz, memlekettik apparatsyz jumys istep jatqan Ýaqytsha úkimet eldiń túkpir-túkpirinde burq etken búlinshilikke tyıym sala almaı álek. Keıbir sarapshylar «Roza tóńkerisi» dep aıdar taǵyp úlgergen búliktiń búlinshilikke ulasyp qana qoımaı, syrtqy alpaýyttardyń tasadan aıtaqtaýymen qyrǵyz aǵaıynnyń 38-shi parallelmen ekige aırylǵan káris tragedııasynyń kebin qushý qaýpi bar. Ońtústik pen soltústiktiń jiktelgeni azdaı, qabattasqan dinaralyq, ultaralyq qaqtyǵystar bel alyp barady»,-dep jazdy «Alash aınasy» gazetiniń búgingi sany. Kórshimizdiń búgingi jaǵdaıy týraly tolyǵyraq gazettegi «Aıyr qalpaqty anarhııa» atty maqaladan oqı alasyzdar.
Islandııadaǵy janartaý saldarynan týyndaǵan avıakollaps kúlli Eýropa ekonomıkasyna orasan zor shyǵyn ákeldi. Qazaqstannyń da áýe kompanııalary Eýropa boıynsha ushý baǵyttaryn toqtatyp otyr. Ol óz kezeginde tasymaldyń osy túri boıynsha jasalatyn barlyq operatsııalardy kidirtip, salaǵa shyǵyn keltirýde. Bul jaıt onsyz da bizde qymbat sala bolyp tabylatyn áýe tasymalynyń máselesin odan saıyn kúrdelendire túsirmese, jeńildetpesi anyq. Jalpy, elimizdegi áýe tasymalynyń qyzmeti nege qymbat, ol máseleni qalaı sheshýge bolady? «Alash aınasy» basylymynyń búgingi sany osy saýalǵa jaýap izdepti. Taqyrypty arqaý etken maqala «Áýe bıletiniń qunyna ne áser etedi?» degen atpen berilgen.
Sondaı-aq «Alash aınasy» gazetiniń dástúrli «Oı-kókpar» aıdarynda «Alash» tarıhı-zertteý ortalyǵynyń prezıdenti Haırolla Ǵabjálelovpen «Aman-saýlyq» qoǵamdyq qorynyń prezıdenti Baqyt Túmenova «Shetel qarjysyna táýeldi úkimettik emes uıymdardyń ulttyq qaýipsizdigimizge nuqsan keltirýi múmkin be?» degen saýal tóńireginde pikir talastyrypty.
***
Keshe EQYU-nyń Іs basyndaǵy tóraǵasy, Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik hatshysy - Syrtqy ister mınıstri Qanat Saýdabaev Qyrǵyz Respýblıkasyna baryp qaıtty. Buǵan deıin Qazaqstan basshysy Nursultan Nazarbaev Qazaqstannyń EQYU-nyń Qazirgi tóraǵasy retinde óz áleýetin Qyrǵyzstannyń beıbit damýyna baǵyttaýǵa umtylatynyn aıtqan bolatyn. Atalǵan taqyrypty arqaý etken maqala «Egemen Qazaqstan» basylymynyń búgingi sanynda «Yntymaqsyz yrys bolmaıdy, yryssyz el ońbaıdy» degen taqyryppen berilipti. «Qoryta kelgende, Eýropadaǵy qaýipsizdik jáne yntymaqtastyq uıymy Qyrǵyzstandaǵy saıası daǵdarystan shyǵýǵa, onyń demokratııalyq baǵytpen damýyna yqpal jasamaq. Mundaı yqpal Qazaqstan tarapynan da jasalatyny belgili bolyp otyr. Endigi másele - ýaqytsha bılik jumysyn zańdyq arnaǵa túsirip, eldiń áleýmettik-ekonomıkalyq máselelerin sheshý. Eger oǵan qyrǵyz aǵaıyndardyń ózi qolushyn bermese, yntymaq tanytpasa, onda másele de oń sheshilmeıtini anyq»,- deıdi basylym.
«2010 jyldyń alǵashqy úsh aıynyń qorytyndysy boıynsha ekonomıkanyń barlyq negizgi salalarynda ótken jyldyń sáıkes merzimimen salystyrǵanda aıtarlyqtaı ósim baıqalady. Máselen, birinshi toqsanda 2009 jyldyń birinshi toqsanyndaǵy kórsetkishtermen salystyrǵanda ónerkásip 11,5 paıyz, aýyl sharýashylyǵy - 2,4, saýda - 11,5, kólik - 5,2, baılanys 4,5 paıyz ósimge qol jetkizgen. Ekonomıkanyń barlyq salasyna salqynyn tıgizgen álemdik qarjy daǵdarysynan keıin bulaısha kóterilý úrdisi basqa eshbir eldiń damý tájirıbesinde oryn alǵan joq»,-dep jazǵan «Egemen Qazaqstan» gazetindegi kelesi maqala «Alǵashqy toqsan asýlary» degen taqyryppen Qazaqstan ekonomıkasynyń serpindi damý arnasyna qaıta túskendigine toqtalypty.
Sondaı-aq atalǵan basylymnyń búgingi sanynda senator, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Ádil Ahmetovtyń «Musylmandardy kemsitý men shettetý» atty maqalasy jaryq kóripti. Maqalada avtor bul úderisterdiń EQYU aýmaǵyndaǵy sebep-saldary men olardy eńserýdiń túıindi joldaryn qarastyrady.
***
Keshe Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaev Brıtanııa úkimetiniń halyqaralyq saýda jáne ınvestıtsııa jónindegi arnaýly ókili Iork gertsogy hanzada Endrıý Albert Krıstıan Edýard Ýındzorskııdi qabyldady. Kezdesýdiń egjeı-tegjeıin «Aıqyn» basylymynyń búgingi sanynda jaryq kórgen «Aǵylshyndar Qazaq elimen yntymaqtastyǵyn damytýǵa beıildi» atty maqaladan oqı alasyzdar.
«Adamnan aıla asqan ba?» Osy taqyryppen berilgen atalǵan basylymnyń búgingi sanyndaǵy kelesi maqala memlekettik satyp alý úderisiniń tetigi jeńildetilgenimen, ondaǵy barmaqbastylyq azaımaı otyrǵanyn synǵa alypty. «Memlekettik mehanızm men bıznes arasyndaǵy qatynastar tizbegindegi barmaq basty, kózqystylyq memlekettik satyp alý salasynda basym damyǵan. Bul týraly kásipkerler men bıznesmender arasynda júrgizilgen saýaldarda aıtyldy. Olaı bolatyn da jóni bar. Sebebi memlekettik satyp alýlar kólemi 600-700 mlrd teńgeni qurap, bul soma jyl saıyn óse túspek. Kózin taba biletin pysyqtar úshin bul degenińiz, naǵyz mol qazyna. Aılańdy asyr da, tespeı sora ber»,-dep jazady basylym.
Jýyrda Almatyda grek-rım kúresinen Qazaqstan chempıonaty aıaqtaldy. «Aıqynnyń» ótken sandarynyń birinde jarystyń qalaı ótkendigi jáne jeńis tuǵyryna kimder kóterilgeni jazylǵan bolatyn. Al, basylymnyń búgingi sany atalǵan sport túriniń damý barysy jaıynda áńgime qozǵapty. Grek-rım kúresi elimizdiń qaı óńirinde oıdaǵydaı órkendep keledi? Bul týraly bilgińiz kelse, gazettegi «Baıraqty básekelerde aldyńǵy lekten kórinýge tıispiz» atty maqalaǵa nazar aýdaryńyz.