Atyraýda Jem ózeninde sý deńgeıi túsip jatyr
ATYRAÝ. KAZINFORM – Atyraý oblysy Jylyoı aýdanynyń aýmaǵynan ótetin Jem ózeniniń deńgeıi kúnine 2-5 santımetr aralyǵynda túsip keledi. Bıyl aýdanda ózen deńgeıi 171 santımetrge deıin ǵana kóterilgen.
Búginde Jem ózenindegi sý deńgeıi — 161 sm, al qalypty deńgeı – 130 sm. Jylyoı aýdany ákiminiń sózinshe, tasqyn qaýpi artta qaldy.
- 1993 jyly Qulsary qalasy sý astynda qaldy. Ol kezde tasqyn sáýir aıynyń 17-18-inde bolǵan. Al 2024 jyly ór sýy naýryz aıynyń sońynan bastap sáýir aıynyń 8-ine deıin jalǵasty. Qazir sýdyń deńgeıine qarap otyrmyz. Aqtóbe oblysyndaǵy áriptesterimizben baılanystamyz. Ol jaqta sýdyń kóterilýi joq. Sebebi, túsken qar erigen. Ózimiz Muǵaljar aýdanyna baryp, taýdyń eteginde bolyp, qardyń deńgeıin qarap keldik, - dedi aýdan basshysy Jumabek Qarajanov.
Qazirgi ýaqytta ózenge kelip jatqan sý jańadan salynǵan shlıýzder arqyly rettelýde. Jem ózenindegi jańa nysan Qursaı arnasyndaǵy sý aǵynyn qalypty ustaýǵa múmkindik beredi. Shlıýzdiń Jem ózenindegi sý ótkizý qabileti sekýndyna 10 tekshe metr bolsa, Qursaı ózegindegi sý ótkizý qabileti sekýndyna 13,5 tershe metr. Bul gıdrologııalyq nysan «Tabıǵat» memlekettik mekemesiniń balansyna tapsyrylady.
– Qazir negizgi mindetterdiń biri – Qamyskól kólin toltyrý.Tasqynnan keıin Baqashydaǵy shlıýz tolyqtaı jabyldy. Óıtkeni, jóndeý jumysy júrgizildi. Qursaı kanaly tereńdetildi. Jem aýdan aýmaǵynda Uly Jem jáne Qursaı kanaly bolyp ekige bólinedi. Qursaı kanaly arqyly Qamyskóldi toltyramyz. Qamyskólden keıin Sarqyraýyq qanaly arqyly Tasshaǵylǵa baryp, Uly Jemmen baılanysady. Keıin Kaspıı teńizine quıady. Baqashynyń basynda kanal boldy. Ol 2024 jylǵy tasqynǵa qarsy tura almady. Álsiz boldy. Sondyqtan qosymsha ǵylymı zertteý ınstıtýttaryn shaqyryp, zertteý júrgizdik. Ornatylǵan shlıýzder Qursaı men Uly Jemge jiberiletin sýdy rettep otyrady,-dep tolyqtyrdy Jylyoı aýdanynyń ákimi Jumabek Qarajanov.
Jalpy Jem ózeniniń jáne Qursaı ózekteriniń túp-tereńdetý jáne jaǵa bekitý jumysy 2024 jyldyń tamyz aıynan bastap júrgizildi. Joba boıynsha túp-tereńdetý jumystarynyń jalpy uzyndyǵy 95,3 shaqyrymdy qurap, tolyq aıaqtaldy. Aýdan boıynsha 68,4 shaqyrym bóget nyǵaıtylǵan.
- 1993 jyly Qulsary qalasy sý astynda qaldy. Ol kezde tasqyn sáýir aıynyń 17-18-inde bolǵan. Al 2024 jyly ór sýy naýryz aıynyń sońynan bastap sáýir aıynyń 8-ine deıin jalǵasty. Qazir sýdyń deńgeıine qarap otyrmyz. Aqtóbe oblysyndaǵy áriptesterimizben sóılesip otyrmyz. Ol jaqta sýdyń kóterilýi joq. Sebebi, túsken qar erigen. Ózimiz Muǵaljar aýdanyna baryp, taýdyń eteginde bolyp, qardyń deńgeıin qarap keldik,-dep tolyqtyrdy Jumabek Qarajanov.
Buǵan deıin Qazaqstanda sý tasqynynyń kelesi kezeńi mamyr aıynyń ortasy men sońyna qaraı boljanyp otyrǵanyn jazǵan edik.