Atyraýda Dúısálıevter áýleti 100 jyldan beri tazy baptap keledi
ATYRAÝ. KAZINFORM — Súırik tumsyq, syryq dene, salpań qulaq. Qumaı tazy — qazaqtyń saıatshylyq mádenıetimen bite qaınasqan, jeti qazynanyń biri sanalatyn asyl tuqymdy ıt. Atyraýda Dúısálıevter áýleti ǵasyrdan beri tazy baptap, atadan balaǵa jalǵasqan dástúrdi búginge jetkizip otyr.
Tazynyń ıis sezý, kórý jáne estý qabileti jaqsy damyǵan. Alǵyrlyǵy men júıriktiginiń arqasynda ol qoıan men túlkiden bastap qasqyrǵa deıin aýlap ala alady. Qazaq dalasynda tazyny ańshylyqtaǵy senimdi serik retinde qadirlegen.
Atyraýlyq Ánýar Dúısálıev úshin tazy baptaý — bala kezinen tanys kásip.
— Ata-babamyz, atam, ákem tazy ustaǵan. Erterekten kele jatqan dástúr. Odan keıin maǵan, menen balam Qambarǵa, odan nemereme jalǵasyp keledi. 100 jyldyq tarıhy bar. Asharshylyq kezinde bir tazy bir aýyldy asyraǵan, — deıdi Ánýar Dúısálıev Jibek Joly telearnasyna bergen suhbatynda.
Áýlet úshin tazy ustaý tek ańshylyqpen shektelmeıdi. Olar ıttiń kútimine, densaýlyǵyna jáne babyna erekshe mán beredi.
— Ár zattyń baby kerek qoı. Atbegi, qusbegi, ıtbegi bol, ár nársege bap kerek. Kúshik kezinde, bir jarym aılyǵynda qurtyn túsiremiz. Ekpeleri bar, baptaımyz. Dárýmenderin beremiz, — deıdi tazy baptaýshy.
Dúısálıevterdiń tazylary ańshylyq kezinde talaı oljanyń basyn qaıyrǵan. Tipti shıbóri alǵan kezderi de bolǵan. Sondyqtan áýlet úshin qumaılar saıatshylyqtaǵy serik qana emes, otbasynyń bir múshesindeı.
Bul dástúrdiń kelesi jalǵastyrýshysy — toǵyz jastaǵy Ádiljan.
— Men qarǵybaýlardy taǵyp úırendim. Kúnde sabaqtan kelgen soń kúshikterdi oınatamyn. Tazy ıtterimdi dalaǵa shyǵaramyn. Tamaqtaryn beremin, — Ánýar Dúısálıevtiń nemeresi.
Áýlettiń qyraǵy qumaılarynyń da óz attary bar. Tuıǵyn, Hanshaıym, Ańyz, Arlan syndy tazylar Dúısálıevterdiń kúndelikti tirshiliginiń bir bóligine aınalǵan.
Qazaq tazysynyń taǵy bir ereksheligi — onyń minezi. Dastarhan basyn timiskilep, ashyq turǵan asqa aýyz salmaıdy. Iesine adal, adamǵa sebepsiz shappaıdy. Osyndaı qasıetteri úshin qazaq halqy ǵasyrlar boıy tazysyn tórge shyǵarǵan.
Búginde ulttyq ıt tuqymyn saqtaý máselesi ózekti. Al Dúısálıevter áýleti úshin bul dástúrdi jalǵastyrý — atadan qalǵan amanatty keıingi urpaqqa jetkizýdiń bir joly. Bir ǵasyr boıy úzilmegen tazy baptaý óneri osylaısha áýlettiń kúndelikti ómirinde jalǵasyn taýyp keledi.
Aıta keteıik, buǵan deıin, elordada Qazaq tazysy kúnine arnalǵan chellendj ótip jatqanyn jazǵan edik.
