Astanada Nartaı Bekejanuly atyndaǵy jyrshylar baıqaýy ótýde
ASTANA. 19 mamyr. QazAqparat - Búgin Astanada «Shabyt» kontsert zalynda «Ózderiń biler - Nartaımyn» degen atpen ánshi-jyrshylardyń respýblıkalyq І konkýrsy bastaldy.
Bul óner jarysyn QR Mádenıet jáne aqparat, Bilim jáne ǵylym mınıstrlikteri, Qyzylorda oblysy Shıeli aýdanynyń ákimdigi, Astanadaǵy Qazaq ulttyq óner ýnıversıteti, Qorqyt atyndaǵy ónertaný ǵylymı-zertteý ınstıtýty uıymdastyryp otyr.
Elbasy N.Á.Nazarbaevtyń qadaǵalaýymen dáıekti túrde júzege asyrylyp kele jatqan «Mádenı mura» baǵdarlamasy aıasynda ótkizilgeli otyrǵan úlken sharanyń maqsaty - HH ǵasyrdaǵy qazaq óneri men mádenıetiniń asa kórnekti ókili - maıtalman ónerpaz: ánshi, jyrshy, aqyn, sazger Nartaı Bekejanulynyń (1890 - 1954) ózindik erekshe shyǵarmashylyǵyn respýblıkalyq deńgeıde nasıhattaý, jas urpaqtyń ulttyq dástúrli ónerge ynta-yqylasyna serpin berý, Nartaıdyń azamattyq, ónerpazdyq biregeı tulǵasyn tanyta túsý.
Baıqaý baǵdarlamasynyń talabyna sáıkes árbir qatysýshy Nartaı Bekejanulynyń alty áni men shyǵarmasyn oryndaýy tıis. Nartaı Bekejanulynyń zamandastary: Taıjan, Shashýbaı, Maıra, Kenen aqynnyń ozyq án úlgilerin syrnaı men dombyrada oryndaý konkýrs talaptaryna saı teń dárejede baǵalanady.
Nartaı óziniń aldyndaǵy aǵa býyn Budabaı Qabyluly jáne týǵan aǵasy Mánsúr aqyndardy úlgi, ustaz tutqan. On jeti jasynan jyr tógip, án salǵan. Nartaı mektebi shákirtteriniń aıtý máneri kúlli qazaq arasynda ózgeshe, ony eshkimmen de shatastyra almaısyz.
Nartaı 1890 jyly Syr elinde - osy kúngi Qyzylorda oblysynyń Shıeli aýdanynda Qarataýdyń biter tusyna jaqyn Bestam jerinde dúnıege kelgen.
Nartaı jasynda Syr súleıleri Balqy Bazar, Áýbákir Kerderi, Murat Móńkeuly, Kete Júsip, Qańly Júsip, Budabaı, aǵasy Mánsúr óleń-jyrlaryn jattap ósken. Kórshi Ulytaýdan Syr boıyna qydyryp kelgen Taıjan aqynnan bata alǵan. Jastaıynan ónerpazdyq dabysy aımaqqa tarap, áıgili ánshi, aıtysker, seri aqyn atanady.
Nartaı shyǵarmashylyǵynyń eń bir sharyqtaǵan kezi ótken ǵasyrdyń otyzynshy-qyrqynshy jyldary dep aıtýǵa bolady. Bul kezeńde respýblıkalyq deńgeıde uıymdastyrylǵan óner saıys sharalary Nartaıdyń qatysýynsyz ótpegen.
Aqyn-sazgerdiń «Nartaı áni», «Ózderiń biler Nartaımyn», «Altyn kókem», «Tolqyn», «Serpin», «Bazarym ótip bara ma?», «Beıbitshilik», «Jeńis jyry», «Jasa, Qazaqstanym!» sııaqty syrly da sıqyrly, júrek tebirenterlik, qulaqqa jaǵymdy talaı án-jyrlary bar. Ókinishke qaraı, onyń án-jyr, aıtystarynyń birde-biri óz aýzynan, óz únimen ne kúıtabaqqa, ne úntaspaǵa jazylyp alynbaǵan. Zamana bulbuly hám dúldúli Nartaı 1954 jyly 64 jasynda naýqastan qaıtys bolady. Zıraty týǵan aýylynda, basyna úlken kesene turǵyzylǵan.