Astanada kórme ótkizgen ırandyq mınıatıýrıst: Shabytymnyń arqaýy - Shyǵys shaıyrlary
ASTANA. QazAqparat - Irandaǵy Islam revolıýtsııasynyń 39 jyldyǵyna oraı, Astanadaǵy Ulttyq mýzeıde ırandyq mınıatıýrıst Behzat Býzýrgıdiń kórmesi ótip jatyr. Týyndylaryna kóbinde Shyǵys shaıyrlaryn arqaý etetin qylqalam sheberi elordamyzdaǵy bul jolǵy kórmesin Máýlana Jalal Ád-Dın Rýmıdiń shyǵarmalaryna arnaǵan. «QazAqparat» HAA tilshisi álemniń 57 elinde kórme ótkizip úlgergen, mınıatıýra áleminde ataǵy bar Behzat Býzýrgıdi sózge tartty.
«Meniń otbasymnyń bári óner adamdary. Ákem de, sheshem de aqyn. Kishkentaı kezimnen Omar Haıámnan bastap búkil álemge belgili Shyǵys shaıyrlarynyń týyndylaryna ǵashyq boldym. Aqyndyq maǵan darymasa da, uly tulǵalardyń týyndylaryn qylqalam arqyly pash etsem degen kókeıimde arman týdy. Shynymdy aıtqanda, mınıatıýra sheberi bolyp qalyptasýyma Shyǵys shaıyrlarynyń hıssa-dastandary túrtki boldy», - deıdi mınıatıýrıst.
Toǵyz jasynan bastap qolyna qylqalam alǵan sheber sońǵy 7 jylda tek qana mınıatıýraǵa den qoıǵan. Osy kúnge deıin Amerıkada, Reseıde, Fılıppınde, Indonezııada, Kýveıt, Katar, Serbııa, Frantsııa men ózge de elderde 57 kórmesi ótipti.
Bir atap óterligi, Behzat Býzýrgı Astanada osymen ekinshi ret kórme ótkizýde. Mınıatıýrısttiń aıtýynsha, Astanaǵa alǵashqy sapardan aıtarlyqtaı tájirıbe alyp, sheberlik synybyn ótkizip ketken. Irandyq sýretshiniń Qazaqstanǵa eki eldiń mádenı baılanysyn nyǵaıtý aıasynda joly túsken eken. Mınıatıýra sheberiniń bul jolǵy sapary Irandaǵy Islam revolıýtsııasynyń 39 jyldyǵyna tuspa-tus kelip otyr.
«Ókinishke qaraı, dástúrli Iran mınıatıýrasyna qyzyǵýshylyq asa kóp dep aıta almaımyn. Dástúrli kórkem sýret ónerinde júrgen meniń shyǵarmashylyǵyma, shynymdy aıtsam, sheteldikter kóp qyzyǵady», - deıdi ol.
«Sheteldikter qyzyǵady» dese degendeı, Behzattyń gýashpen salynǵan óner týyndysynyń biri Eýropada 30 myń AQSh dollaryna satylyp ketken eken. Bir sózben, ónerdi baǵalaıtyn qaýym Behzat Býzýrgıdi óte jaqsy biledi. Bir týyndynyń ózine 1,5-2 jylyn arnaıtyn sýretshi kez kelgen shyǵarmasyna asqan yjdahattylyqpen qaraıdy. Gýash boıaýymen 30 mıllıon núktemen, keskin salý álbette tolaǵaı eńbekpen jasalyp jatqanyn dáleldeı túsedi.
«Astana óte sýyq eken» dep kúledi Behzat Býzýrgı. Halqymyzdyń qonaqjaılyǵyna tánti ekenin aıtady. Eski mınıatıýra ónerin búgingimen ushtastyra bilgen qylqalam sheberinen Irannyń kórkem sýretiniń tarıhyn suradyq.
«Negizinen Irannyń kórkem sýret óneriniń tarıhy óte tereńde, Sasanıdter dáýirinen (224 - 652 jyldar) bastalady. Bul ónerdiń paıda bolýyna Qytaı mádenıeti áser etti dese de bolady. Ýaqyt óte kele Irannyń kórkem sýretiniń ózindik stıli qalyptasyp, shyńdala túsken. Mońǵol dáýiri men Temirlannyń kezinen keıin kórkem sýrettiń mazmuny ózgere tústi. Sol tustaǵy kartınalardyń bárinde mońǵol basshylar beınele bastaǵan. Sebebi, sol tustaǵy qylqalam sheberleri eldi bılegen mońǵol basshylarynyń kóńilin tabý úshin sýretin solarǵa uqsata salǵan bolýy kerek», - deıdi qylqalam sheberi.
Irandyq mınıatıýra týraly eń ataqty kitap - «Shahnama» dep atalady. 15 ǵasyrlarda ómir súrgen Fırdoýsıdiń óleńmen ári sýretpen órilgen bul eńbegi jalǵyz ırandyqtardyń emes, tarıh men ádebıetke qyzyqqan búkil álemdegi halyqtyń jaýhary. Suhbat sońynda Behzat Býzýrgıge sáttilik pen shyǵarmashylyq shabyt tiledik. Astanada kórme ótkizýge qashan da asyq ekenin aıtyp, bizben qosh aıtysty.