Astanada Alashorda kósemderiniń biri Jahansha Dosmuhamedulynyń 125 jyldyq mereıtoıyna arnalǵan saltanatty kesh ótedi
ASTANA. 21 qarasha. QazAqparat - 2012 jylǵy 22 qarasha kúni Astana qalasynda, Kúlásh Baıseıitova atyndaǵy Ulttyq opera jáne balet teatrynda Alashorda kósemderiniń biri, belgili zańger Jahansha Dosmuhamedulynyń 125 jyldyq mereıtoıyna arnalǵan saltanatty kesh ótedi.
Bul týraly QR Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń baspasóz qyzmeti habarlady.
Jahansha Dosmuhameduly 1887 jyly Oral oblysy, Jympıty bolysynyń Buldyrty aýylynda dúnıege kelgen. 1899 jyly Oral áskerı realdyq ýchılışesine túsip, ony 1905 jyly altyn medalmen bitirgennen keıin 1906 jyly Imperator atyndaǵy Máskeý ýnıversıtetiniń (búgingi M.Lomonosov atyndaǵy MGÝ) zań fakýltetine qabyldanyp, 1910 jyly ony da altyn medalǵa bitirgen J. Dosmuhameduly qazaqtyń tuńǵysh prokýrory, ádilet generaly.
"Bizdiń maqsatymyz - el bıleýdi, halyqtyń óz qolyna berý, qazaq halqy avtonomııaǵa ıe bolyp, aldaǵy ýaqytta taǵdyryn óz qolyna alady. Qalyń qazaqty aıaýsyz qanaǵan patsha ornynan tústi. Endigi jerde qazaqty - eldiń turmysyn, tilin, minez-qulqyn, ádet-ǵurpyn biletinder ǵana basqarady. Osyǵan baılanysty qalaı bolǵanda da biz Reseıden avtonomııa alýǵa tıistimiz"- degen Jahansha derbes memleket qurý isin barynsha jedel qolǵa alyp, 1918 jyly mamyrda «Oıyl ýálaıaty» dep atalǵan tuńǵysh aımaqtyq avtonomııany jarııalaıdy. Úkimet tóraǵasyna saılanǵan Jahansha Dosmuhameduly, premer-mınıstr jáne áskerı ister mınıstri qyzmetin atqardy. Úkimet músheleri: Halel Dosmuhamedov - tóraǵanyń orynbasary; Dáýletshe Kúsepqalıev - Úkimet keńesin basqardy; Janqoja Mergenov - Іshki ister mınıstri; Salyq Omaruly - jer sharýashylyǵy mınıstri boldy. «Memlekettik bılik ázirshe ústemdik qurǵan kezde, qazaq halqy ózin aman saqtap qalý úshin memlekettik apparatqa qol jetkizýi tıis» degen pikirdi ustanǵan J. Dosmuhameduly memlekettik qurylymdardy jasaqtap, túrli mınıstrlikter qurdy, bank pen telegraf ashyp, birneshe myń turaqty ásker ustady, ishki tártip úshin mılıtsııa jasaqtady, áskerı oqý ornyn ashyp, is júzinde zamanaýı tuńǵysh qazaq memlekettiliginiń negizin qalaǵan tarıhı tulǵa. Alashordashy retinde 1938 jyly atylyp, 1956 jyly aqtalady.
Keshke tanymal óner juldyzdary Qurmanbek Álimǵazy, Erlan Rysqalı, Erbol Aıtbaev, Dosym Maqsotov, Bıbigúl Saýytova jáne basqalary qatysady. Sonymen qatar «Naz» bı teatry, Astana qalasy memlekettik fılarmonııasynyń kameralyq hory men orkestri óner kórsetedi.
