Astana qalasynyń túbinen ashyq aspan astyndaǵy qoryq ashylady
ASTANA. 12 qyrkúıek. QazAqparat - Astanadan 124 shaqyrym jerde, Ereımentaý aýdanydaǵy «Buırataý» memlekettik ulttyq tabıǵı pankindegi Qumaı ózeniniń sol jaǵalaýynda ornalasqan 4 ǵasyrdan astam tarıhy bar
kóne jáne orta ǵasyrlyq qola, erte temir (saq dáýiri), ǵun jáne túrk kezeńi eskertkishteri qamtylǵan keshende «Qumaı» arheologııalyq-etnografııalyq kesheni» landshafty murajaıy salynady.
Bul týraly búgin L.N. Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa Ulttyq ýnıversıtetinde ótken ashyq aspan astyndaǵy landshafty murajaıy men ǵylymı ortalyq qurý jobasy jáne «Qumaı» arheologııalyq-etnografııalyq kesheni» kitabynyń tusaýkeserinde tarıh ǵylymdarynyń doktory, Á. Marǵulan atyndaǵy arheologııa ınstıtýtynyń Astana qalalyq fılıalynyń dırektory Zeınolla Samashev aıtty.
«Astana qalasynyń túbinen osyndaı qoryq ashý - bizdiń mádenı damýymyzdaǵy eleýli ýaqıǵalardyń biri bolyp esepteledi. Bul «Mádenı mura» baǵdarlamasy aıasynda atqaryp otyrǵan jumystardyń bir kórnisi dep te aıtýǵa bolady. Bul qoryqty ashý búgin bastalǵanmen, ondaǵy barlyq jádigerlerdi qalpyna keltirip, ınfraqurylymyn salyp, úlken tarıhı-mádenı, týrıstik ortalyqqa aınaldyrý bolashaqtyń enshisinde», - deıdi Z. Samashev.
2009 jyldan beri osy tarıhı ólkede «Nazarbaev ortalyǵy» men L. Gýmılev atyndaǵy EUÝ-diń arheologııalyq-etnografııalyq keshendi ekspedıtsııasy tarıh ǵylymdarynyń doktory, professor Aıman Dosymbaevanyń jetekshiligimen júıeli zertteý jumystaryn júrgizip keledi.
«Ǵylymı-zertteý ortalyǵy men murajaıdyń qyzmeti murajaı ǵımaratyn turǵyzyp, ekspozıtsııasyn jasaqtaýmen ǵana shektelip qalmaıdy. Qazylyp, qalpyna keltirilgen nysandardy murajaıǵa aınaldyrý men ınfraqurylymyn damytý da jobanyń ajyramas bóligi bolyp tabylady», - dedi jobanyń tusaýkeserinde sóz alǵan A. Dosymbaeva. «Murajaı qyzmetkerleri kelýshilerge ejelgi metall zattardy, qysh ydystar men basqa da buıymdardy óndirý úderisin kórnekti túrde kórsete alatyn bolady. Taǵy bir aıta keterligi, máselen balalarǵa arnalǵan buryshta ejelgi dáýirdegi qysh ydystardyń qalaı jasalǵany kórsetilip qana qoımaı, olar óz qoldarymen saz balshyqtan qumyra jasap kórýge múmkindik alady. Ǵylymı ortalyq pen murajaı elimizdiń jáne shetelderdiń JOO-larynda oqıtyn stýdentterge de teorııalyq-tájirıbelik zerthanaǵa aınala alady. Mundaı tájirıbe álemniń aldyńǵy qatarly murajaılarynda keńinen taralǵan», - dep atap ótti ol.
«Búgingi Eýrazııadaǵy barlyq túrk halyqtarynyń ortaq qazynasy osynaý Uly Dalada jasalyp, kıeli Túrkistannyń sheksiz keńistigin qorǵaǵan ejelgi túrkilerdiń baıtaq mádenı murasy Qazaqstannyń betke ustar brendi bolýy tıis», - dep atap ótti jobanyń tel-jetekshisi, akademık-túrkitanýshy Myrzataı Joldasbekov.
Ashyq aspan astyndaǵy murajaıdy salýǵa demeýshilik kórsetken Túrkııa Respýblıkasy Úkimeti janyndaǵy yntymaqtastyq jáne úılestirý agenttiginiń qazaqstandaǵy ókili (TІKA) Evren Rýtbıl jobanyń avtorlaryn quttyqtaı kele: «Bul jobany júzege asyrý bizdegi ortaq túrk muralaryn keńinen nasıhattap, tanytýǵa jáne elimizdiń mádenı-aǵartýshylyq salasyndaǵy yntymaqtastyqty keńeıtýge sózsiz qyzmet etedi», - dedi.
