Astana álemdik sporttyń jańa ortalyǵyna qalaı aınalyp keledi

Astanaǵa Qazaqstannyń astanasy mártebesi berilgennen keıin boı kótergen alǵashqy sport nysandarynyń biri – 2001 jylǵy 6 naýryzda ashylǵan «Qazaqstan» sport saraıy.

Kóp jyl boıy bul keshen qaladaǵy basty muz arenasy bolyp, «Barys» hokkeı klýbynyń alǵashqy úı alańy qyzmetin atqardy. Sonymen birge munda 2011 jylǵy Qysqy Azııa oıyndarynyń hokkeı matchtary ótti.

Astananyń sporttyq ınfraqurylymy 2007-2011 jyldary qarqyndy damı bastady. 2011 jylǵy Qysqy Azııa oıyndaryn Almaty jáne Astana qalalarynda ótkizý týraly sheshim qabyldanǵannan keıin elordada qysqy sport túrlerine arnalǵan zamanaýı nysandar salyndy.

Osylaısha, qalada «Alaý» muz aıdyny saraıy men «Saryarqa» velotregi boı kóterdi. Bul nysandarda 2011 jylǵy Azııa oıyndarynyń konkımen júgirý («Alaý»), short-trek jáne mánerlep syrǵanaý («Saryarqa») jarystary joǵary deńgeıde uıymdastyryldy.

«Alaý» muz aıdynynda ótken básekeler kezinde sportshylar Azııanyń jeti rekordyn jańartty. Keıin bul nysandar short-trek pen konkımen júgirýden ulttyq quramalardyń negizgi jattyǵý bazasyna aınalyp, búginge deıin halyqaralyq jarystardy turaqty túrde qabyldap keledi.

Sonymen qatar uzyndyǵy 250 metr bolatyn, Sibir samyrsynynan jasalǵan «Saryarqa» velotreginiń jabyny Halyqaralyq velosıpedshiler odaǵynyń (UCI) sertıfıkatyna ıe. Munda Qazaqstan chempıonattary men Silk Way Series Astana sııaqty iri halyqaralyq jarystar turaqty ótkiziledi. Keshen álemdegi eń úzdik jabyq velotrekterdiń biri retinde tanylǵan.

2009 jyly elordada 30 myń kórermenge arnalǵan «Astana Arena» paıdalanýǵa berildi. Ol Qazaqstan ulttyq quramasynyń negizgi alańyna aınaldy.

Sondaı-aq bul stadıonda «Astana» fýtbol klýby el chempıonaty men eýrokýboktardaǵy óz alańyndaǵy kezdesýlerin ótkizedi. «Astana Arena» Almatydaǵy Ortalyq stadıonmen birge ÝEFA-nyń eń joǵary – tórtinshi sanatyna ıe. Bul mártebe stadıonǵa Chempıondar lıgasy, Eýropa lıgasy jáne Konferentsııalar lıgasynyń sheshýshi kezeńderindegi oıyndardy qabyldaýǵa múmkindik beredi.

2015 jyly paıdalanýǵa berilgen «Barys Arena» da elordanyń sporttyq áleýetin aıtarlyqtaı kúsheıtti. 12 myń kórermenge arnalǵan keshen búginde «Barys» hokkeı klýbynyń Qurlyqtyq hokkeı lıgasyndaǵy (KHL) negizgi arenasy sanalady.

Sonymen qatar keshen halyqaralyq deńgeıdegi iri sporttyq dodalardy ótkizýge tolyq beıimdelgen. Sonyń dáleli retinde 2027 jyldyń basynda munda mánerlep syrǵanaýdan Tórt qurlyq chempıonatyn ótkizý josparlanyp otyr. Arenadaǵy muz aıdyny arnaıy qorǵanysh jabynmen jabylyp, qajet bolǵan jaǵdaıda boks, kúres, basketbol, voleıbol, fýtzal jáne tennıs sııaqty sport túrlerinen de jarystar uıymdastyrýǵa múmkindik beredi.

2019 jylǵy 6 shildede Jaqsylyq Úshkempirov atyndaǵy Jekpe-jek saraıy resmı túrde ashyldy. Qalyqtap ushqan qyran beınesindegi erekshe sáýlettik keshen Astana kúnine oraı paıdalanýǵa berildi.

Qazir bul nysan «Astana» basketbol klýbynyń úı arenasy sanalady. Munda VTB Biryńǵaı lıgasy men Qazaqstan ulttyq lıgasynyń matchtary turaqty ótedi.

Astanada joǵaryda atalǵan arenalardan bólek, sport klasterin keńeıtken birqatar mańyzdy nysan salyndy.

«Qazaqstan» jeńil atletıkalyq sport kesheni (2020)

Fýtýrıstik úlgide salynǵan keshen Dúnıejúzilik jeńil atletıka qaýymdastyǵynyń (World Athletics) bedeldi halyqaralyq sertıfıkatyna ıe. Munda 200 metrlik júgirý joly, qyzdyrý aımaǵy, sekirý jáne laqtyrý sektorlary, basseın men qonaqúı bar.

«Dáýlet» ulttyq tennıs ortalyǵy (2008)

Elimizdegi eń iri tennıs ortalyqtarynyń biri sanalatyn keshende hard jáne topyraq tósenishindegi jabyq ári ashyq korttar bar. Qazaqstannyń ulttyq quramasy Devıs kýbogy men Bıllı Djın Kıng kýbogynyń kezdesýlerin dástúrli túrde osy keshende ótkizedi.

Paralımpıadalyq jattyǵý ortalyǵy (2018)

Bul – Qazaqstandaǵy jáne TMD keńistigindegi eń úzdik mamandandyrylǵan beıimdelgen sport keshenderiniń biri. Ortalyq halyqaralyq talaptarǵa saı jabdyqtalyp, múgedektigi bar sportshylardyń tolyqqandy jattyǵýy úshin barlyq jaǵdaı jasalǵan.

«Qazanat» ıppodromy

Elordadaǵy ulttyq jáne at sporty túrleriniń basty ortalyǵy sanalatyn ıppodromda báıge, kókpar, aýdaryspaq sekildi dástúrli jarystar turaqty ótkiziledi. Keshen halyqaralyq deńgeıdegi týrnırlerdi qabyldaý úshin kezeń-kezeńimen jańǵyrtylyp keledi.

Іri halyqaralyq jarystardyń ordasy

Damyǵan qala jáne qonaqúı ınfraqurylymy, sondaı-aq álemniń kóp elinen tikeleı áýe qatynasynyń bolýy Astananyń álemdik sporttyq jarystaryn ótkizýge qolaıly alań retinde qalyptasýyna múmkindik berdi.

Keıingi 28 jylda Astana dzıýdo men kúresten álem chempıonattaryn qosa alǵanda kóp iri jarystardy ótkizdi. 2026 jyly elordada kúresten álem chempıonaty jáne Future Games (GOTF 2026) uıymdastyrylady.

Al 2027 jyl Astana úshin naǵyz sporttyq mereke bolmaq. Bir jyldyń ishinde munda dzıýdo, boks, taekvondo, aýyr atletıka jáne ústel tennısinen Olımpıada aldyndaǵy álem chempıonattary ótedi.

Osyndaı aýqymdy jarystar elordalyq sportshylardy jańa bıikterge jetýge jigerlendiredi. Keıingi úsh jylda (2024-2026) Astana sportshylary respýblıkalyq jáne halyqaralyq jarystarda 12 myńnan astam medal jeńip aldy.

Keıingi úsh maýsymda elordalyq atletter 1 500-ge jýyq iri jarysqa qatysty. Olardyń úshten birine jýyǵy álem chempıonattary, Azııa chempıonattary jáne kýbok kezeńderi sııaqty resmı halyqaralyq deńgeıdegi básekeler boldy.

Tek keıingi jarys maýsymynyń qorytyndysy boıynsha astanalyq sportshylar 5 myńnan astam medal ıelendi. Onyń 2 166-sy – altyn medal.

Álemdik deńgeıdegi jarystarda Astana sportshylary tarıhı jetistikterge qol jetkizdi. Grek-rım kúresiniń sheberi 

1999 jyldan beri Qazaqstanǵa osy sport túrinen alǵashqy altyndy syılady. Sondaı-aq boksshylar Alýa Balqybekova men Sanjar Táshkenbaı jarqyn jeńisterimen kózge tústi.

Elordalyq boks mektebi úshin mańyzdy beles – Nurbek Oralbaıdyń 2024 jyly Parıjde ótken Jazǵy Olımpıada oıyndarynda kúmis júlde jeńip alýy boldy.

Budan buryn kúresten U20 Azııa chempıonatynda Qazaqstan eki altyn medal jeńip alǵanyn jazdyq.