Áset Isekeshev: Sot jáne quqyq qorǵaý júıesi tereń ǵylymı zertteýlerge negizdelýi kerek
ALMATY. QazAqparat – Almatyda «Qazaqstandaǵy quqyq qorǵaý jáne sot júıesin jańǵyrtýdyń ózekti máseleleri» atty halyqaralyq dóńgelek ústel barysynda Áset Isekeshov quqyq qorǵaý organdarynyń modernızatsııasy týraly aıtty, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Dóńgelek ústeldiń moderatory Qazaqstan krımınologııalyq qaýymdastyǵynyń qurmetti prezıdenti, QR Tuńǵysh Prezıdenti Nursultan Nazarbaev qorynyń atqarýshy dırektory Igor Rogov Qazaqstannyń sot-quqyqtyq júıesiniń jyldan jylǵa jetilip kele jatqanyn tilge tıek etti.
«Sońǵy iri reforma 2014 jyly jasaldy. Jańa býynnyń qylmystyq jáne qylmystyq protsessýaldyq kodeksi qabyldandy. Bul kodekster Qazaqstandy eýropalyq modelge jaqyndatyp kele jatyr», - dedi Igor Rogov.
QR Prezıdentiniń kómekshisi, Qaýipsizdik keńesiniń hatshysy Áset Isekeshev sot-quqyqtyq júıesiniń reformasy tek qana sheteldik ozyq úlgini engizý ǵana emes, tereń ǵylymı zertteýlerge negizdelýi kerek ekenin aıtty.
«Qazaqstanda basty mańyzdy reformalardyń biri zań qaǵıdasynyń engizilýi. Zań bárinen bıik bolýy kerek. Quqyqtyq memlekette sot júıesi ádil bolady. Al quqyq qorǵaý júıesi halyq senimine negizdelýi kerek. Bul 5 ınstıtýtsıonaldy reforma aıasyndaǵy uzaq merzimdi meje bolyp tabylady», - dedi ol.
Onyń aıtýynsha, bıyl Memeleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev bıylǵy Joldaýynda Qazaqstannyń quqyqtyq júıesin reformalaýdyń basty baǵyttaryn ataǵan.
«Sońǵy 25 jylda aýyr qylmystar sany birneshe ese azaıdy. 1996 jyly 2600 adam ólimi tirkelse, 2019 jyly 845 qylmys tirkeldi. Qaraqshylyq tonaý qylmystary 6 ese azaıǵan», - dedi ol.
Onyń aıtýynsha, Qazaqstan beıbitshilik boıynsha álemdik reıtıngte 64-orynǵa taban tiregen.
«Bul memlekettiń kóp jyldyq jumysynyń nátıjesi. Bir-birimen tyǵyz baılanysty júıelerdiń reformasynyń qoǵam úshin ózektiligi joǵary bolyp otyr», - dedi Á.Isekeshev.
Prezıdent keńesshisi qoǵam tarapynan, bıznes tarapynan quqyq qorǵaýshylar men sot jumysyna kóńil tolmaıtyn jaǵdaılar jıi kezdesetinin aıtty.
«Sot jáne quqyq qorǵaý salasynda kez-kelgen qatelik qoǵam tarapynan kóp talqyǵa túsedi. Keı kezderi bul talqylaý teris kózqarastardy týdyryp jatady. Sot júıesin reformalaýǵa barynsha muqııat bolý kerektigi aıqyn», - dedi spıker.
Áset Isekeshev Prezıdent ákimshiligi janynan osy maqsatta arnaıy komıssııa qurylǵanyn jetkizdi.
«Komıssııa quramyna memlekettik organdar, ǵalymdar, quqyqtanýshylar, advokattyq keńse ókilderi kirgen. Jumys barysynda halyqaralyq tájirıbe zerttelip jatyr. Ásirese azamattardyń shaǵymyna, BAQ pen áleýmettik jeli jazbalaryna mán berilip jatyr», - dedi ol.
Prezıdent keńesshisiniń aıtýynsha, birinshiden, sot sýdıalarynyń shynaıy táýelsizdigi, kásibı sheberligi mańyzdy. Bul - elimizde jaǵymdy bıznes klımat qalyptastyrýdyń mańyzdy faktory.
«Ekinshiden, progressıvti qylmystyq kodeks. Biz osy oraıda damýdyń basty vektoryn kórip turmyz. Zańnyń mártebesi bıik elderdiń ekonomıkasy da tez básekege qabiletti dárejege jetkenin kórip otyrmyz. Úshinshiden, jumystyń servıstik modeline aýysý. Quqyq qorǵaý organdary servıstik qurylymǵa aınalýy kerek», - dedi ol.
