Artýr Lastaev: Konstıtýtsııamyzda ulttyq qundylyqtar men tarıhı tájirıbemiz de kórinis tabady
ASTANA. KAZINFORM — Adam quqyqtary jónindegi ýákil Artýr Lastaev Ata zańǵa adam quqyǵymen baılanysty engizilgen usynystar bıler zamanynan jetken zań dástúrlerin jańǵyrtqanyn aıtty.
— Esterińizde bolsa, biz ómirge haqyny absolıýtti uǵym etýdi suraǵan edik. Iá, ıdealǵa jaqyndaýǵa talpyný bir bólek te, eshbir jeleý men shartsyz-aq osy quqyqty birjola absolıýtti dep taný odan bólek is.
Ómirdiń eń joǵary qundylyq ekenin zańdarda nemese kodeksterde emes, Konstıtýtsııada bekitý arqyly qabyldanǵan sheshimniń qaıtarymsyzdyǵyn kórsetemiz. Memleket ómirge haqyny tolyqtaı absolıýtti quqyq retinde taný arqyly ólim jazasynan bas tartyp qana qoımaıdy, osy quqyqtyń mánin sózsiz qorǵaıdy. Bul bir qaraǵandaǵydan áldeqaıda keń quqyq. Mysaly, jol apaty kezinde ómirdi saqtap qalý, naýqasty emdeý, shabýyldan qorǵaý sııaqty mindetter Konstıtýtsııa arqyly bekitiledi. Bul saıası-quqyqtyq sheshim ǵana emes. Bul jerde tereń áleýmettik maǵyna da jatyr. Tipti azamattardyń qaýipsizdik komponentteri de bar. Ondaıǵa tek kemel memleket qana qabiletti, — dedi ýákil.
Artýr Lastaev adamnyń irgeli quqyqtary bóligine ádiletti sotqa ıek artý quqyǵy týraly norma engizý usynystary da qoldaý tapqanyn atap ótti.
— Áńgime ózin-ózi aıyptaýǵa tyıym salý, qaıtalap jazalaýǵa jol joqtyǵy, sot sheshimine deıin kináni moıyndaý sııaqty negizgi tirekter týraly bolyp otyr.
Adamnyń negizgi quqyqtarynyń qataryna osy qaǵıdattardy bekitsek, Konstıtýtsııamyzda ulttyq qundylyqtarymyz, tipti tarıhı tájirıbemiz de kórinis tabady. Bul qaǵıdattar qazaq halqyna ejelden, bı tóreligi kezeńinen beri tán bolǵan. Sol kezdiń ózinde-aq daýlar atalǵan kanondar boıynsha sheshilgen.
Usynylǵan túzetýlerdiń ishinde Konstıtýtsııanyń 7 bóligin qaıta ataýdy tolyqtaı qoldaımyz. Bul shynaıy konstıtýtsııalyq betburys. Mundaı túzetý adam quqyǵyn qorǵaý basymdyǵyn arttyrady. Óıtkeni bul blokta atalǵan ınstıtýttardyń bári árkimniń erkindigin qorǵaýǵa arnalǵan, — dedi ol.
Aıta ketý kerek, Konstıtýtsııalyq komıssııa otyrystarynda usynylyp jatqan bastamalar men normalardyń qaısysy qabyldanyp, qaısysy Ata zańǵa enbeıtinin referendým sheshedi.
Kazinform agenttiginiń qazaq jáne orys tilindegi Telegram arnasynda mátin translıatsııasy bolady.
Ótken aptada Konstıtýtsııalyq komıssııanyń alǵashqy otyrysy ótip, bir palataly «Quryltaıdyń» fýnktsııasy men quramy, vıtse-prezıdent laýazymynyń memlekettik bıliktegi orny, zań shyǵarý bastamasyn kóterýge haqyly «Halyq keńesiniń» quzyreti qandaı bolatyny aıtylǵan edi.