Arktıkanyń túsi jasyldan qońyrǵa ózgerip ketti
ASTANA. QazAqparat - 1980 jyldardyń basynda Arktıkadaǵy ósimdikterdiń japyraqtary úlken bolyp, ǵaryshtan baqylaý kezinde oǵan «jasyl aımaq» dep ataý berilgen. Onyń sebebi - jaz mezgilindegi aýa temperatýrasynyń joǵary bolýymen baılanysty, dep habarlaıdy nrk.no .
Biraq, 33 jyl boıy Jer serigi arqyly túsirilgen sýretterge taldaý júrgizilip, Norvegııa, Reseı, Grenlandııa men Kanadanyń arktıkalyq aımaqtarynda bul qubylys aıtarlyqtaı ózgergeni anyqtaldy. forskning.no saıtynda jarııalanǵan zertteýdiń nátıjesi boıynsha, onyń sońǵy bes jylda qarqyn alǵany belgili boldy.
«Sońǵy bes jylda Arktıkadaǵy ósimdikterdiń túsi qońyrqaılanǵan. Bul degenimiz - ótken jylmen salystyrǵanda, japyraqtarynyń azaıǵanyn bildiredi», - deıdi Norvegııalyq tabıǵı zertteýler ınstıtýtynyń (NINA) «Fram» bóliminiń jetekshi ǵylymı qyzmetkeri ıArle Berke (Jarle Bjerke).
Arktıkadaǵy temperatýra jyl boıy nólden tómen, alaıda klımattyń ózgerýi saldarynan qysy jumsara bastaǵan. Sonymen qatar, soltústik aımaqtarda qar qalyń túsken.
Bundaı ózgerister Grenlandııa, Reseı, Kanadanyń joǵaryarktıkalyq aýdandarynda, sondaı-aq Shyǵys Fınnmarktiń (Øst-Finnmark) keıbir aýdandarynda oryn aldy. Biraq, ǵalymnyń aıtýynsha, osyndaı ózgeristerge Norvegııanyń soltústigindegi basqa da aýdandar ushyraǵan.