Arysqa bıletsiz attanǵan volonter: 50 kúndik kómek pen adamdyq paryz
ASTANA. KAZINFORM – 2019 jyly Arysta oq-dáriler jarylǵanda Evgenıı Hısmetov bıletsiz jolǵa shyǵyp, zardap shekken turǵyndarǵa 50 kún boıy kómektesti. Qaraǵandy oblysynyń týmasy úshin bul — qaıyrymdylyq jolyndaǵy alǵashqy qadamdardyń biri ǵana. Ol jyldar boıy balalarǵa, kópbalaly otbasylarǵa jáne qıyn jaǵdaıǵa tap bolǵan jandarǵa qoldaý kórsetip keledi. Saran qalasyndaǵy «Arystan» qaıyrymdylyq qorynyń negizin qalaýshy Evgenıı Hısmetov bireýdiń ómirin ózgertý úshin mindetti túrde mol qarajat qajet emes dep esepteıdi. Keıde birinshi bolyp qol ushyn sozýdyń ózi jetkilikti.
Balqashqa deıin tambýrda turyp jettim
- 2019 jyly oq-dáriler jarylǵannan keıin Arysqa baryp, 50 kún boldyńyz. Adamdar kómekke muqtaj bolǵan jerge barý úshin qalypty ómirińizdi buzyp, jolǵa shyǵýǵa ne túrtki boldy?
- YouTube-ten jarylystan keıin adamdardyń kómek surap jatqan vıdeolaryn kórdim. Uzaq oılanǵan joqpyn. Jınalyp, áıelime jolǵa shyǵatynymdy aıttym da, sómkemdi daıyndaýyn ótindim. Bári osylaı bastaldy. Jolǵa shyqpas buryn poıyz qatynasynda qıyndyqtar bar ekenin bildim. Biraq soǵan qaramastan vokzalǵa bardym. Bos oryn bolmady. Sonda jolserikten eń bolmasa vagonnyń tambýrynda turyp barýǵa ruqsat suradym. Volonter retinde adamdarǵa kómektesýge bara jatqanymdy túsindirdim. Ol kelisti. Osylaısha Balqashqa deıin jettim. Ol jaqta bos oryn tabylyp, saparymdy ári qaraı jalǵastyrdym.
Arysqa kelgen boıda jumysqa kirisip kettim. Gýmanıtarlyq kómekti jetkizýge járdem suraǵan apa esimde qalypty. Boıshań kisi emes edi, al sómkeleri aýyr bolǵany sonshalyq áreń kóterdim. Azyq-túlikti úıine jetkizip berdim. Adamdar óte aýyr jaǵdaıda ómir súrip jatty. Keıbiri shaǵyn ýaqytsha baspanalardy panalaýǵa májbúr boldy.
Alǵashqy aptada tańerteń erte turyp, gýmanıtarlyq kómekti jınap, kórsetilgen mekenjaılarǵa jetkizetinmin. Keıin úılerdi jóndeýge kómektesip, qurylys alańdarynda jumys isteı bastadym. Jalpy, Arysta 50 kún boldym. Keıbir adamdardyń volonterlerdiń kim ekenin alǵashynda túsinbegeni esimde erekshe qalypty. «Sen kimsiń? Nege tegin jumys istep júrsiń?» dep suraıtyn. Biraq kún saıyn tańerteńnen keshke deıin kelip, jumys istep júrgenińdi kórgende kózqarastary ózgere bastady. Adamdar senim artyp, tamaqqa shaqyryp, alǵys bildiretin. Sol kezde taǵy bir ret qur ýáde emes, naqty is-áreket mańyzdy ekenine kózim jetti.
- Arystan bólek, Jambyl oblysy men Ekibastuz qalasynda da adamdarǵa kómektestińiz. Al Saran men Aqtas eldi mekenderinde kúndelikti eń qajetti zattardyń ózine muqtaj jandardy qoldap júrsiz. Shynymen kómekke muqtaj adamdardy qalaı taýyp alasyz?
- Shaǵyn qalalar men eldi mekenderde kóptegen másele kózge birden ilinedi. Bir otbasyna kómir kerek, endi bireýdiń úıi órtten keıin jóndeýdi qajet etedi. Keıbir kópbalaly analar balalaryn azyq-túlikpen qamtamasyz ete almaı qınalyp jatady. Osyndaı jaǵdaılar týraly bilip, qoldan kelgenshe kómektesýge tyrysamyz.
Keıde adamnyń kúndelikti qalypty ómiriniń tasasynda eshkim bilmeıtin jaıttar jatady. Máselen, birde balalary qolaısyz ortada ósip jatqan áıelge bardym. Olardan fýtbol jattyǵýlaryna nege barmaıtynyn suradym. Sóıtsem, balalarda jattyǵýǵa kıetin aıaq kıim de bolmapty. Olarǵa kedy men sporttyq qural-jabdyqtar satyp alyp berdim.
Áńgimelesý barysynda áıeldiń balalary jaıly aıtqan sózderin estý aýyr tıdi. Men oǵan eger balalardy únemi jaman dep sanap, olarǵa solaı qarasa, olardyń bolashaqta basqasha bolyp ósýin kútý qıyn ekenin, olarǵa múmkindik, kóńil jáne qoldaý berý kerektigin túsindirdim.
Sol kezde aýyl turǵyndaryn biriktirip, balalarmen birge jumys isteýdi, olardyń durys jol tańdaýyna kómektesýdi, zııandy ádetterge boı aldyrýy men qıyndyqqa tap bolýynyń aldyn alýdy uıǵardym. Alǵashqy kezdesýge eshkim kelmeı, jalǵyz ózim jalǵastyrdym. Birtindep balalar kele bastady, keıin olardyń qatary arta tústi.
Bul oqıǵa maǵan kómektiń árdaıym aqshadan nemese azyq-túlikten bastalmaıtynyn kórsetti. Keıde balany baıqap, oǵan senim artyp, ózin qajet adam retinde sezinýine múmkindik berý jetkilikti.
Sońǵy tárelke sorpamdy bólisken sát te boldy
- 2010 jyly «Arystan» qaıyrymdylyq qoryn qurdyńyz. Barlyǵy neden bastaldy jáne jumysyńyz qalaı ulǵaıdy?
- Bastapqyda jaǵdaıy qıyn otbasylarda ósip jatqan balalarmen ǵana aınalystym. Balalardy fýtbol jattyǵýlaryna jınap, dop satyp alyp, jattyǵýdan keıin tamaqtandyrýǵa tyrysatynmyn. Munyń bárin erikti túrde istedim.
Birde balalardyń sany kóbeıip ketkenin baıqap, jumysty júıeli uıymdastyrý kerektigin túsindim. Sol kezde olardyń sany shamamen 300-ge jetken-di. Sondyqtan barlyq máseleni jeke kúsh-jigerimmen sheshý múmkin emes ekeni anyq baıqaldy. Osylaısha qaıyrymdylyq qoryn qurý ıdeıasy paıda boldy.
Birtindep balalarǵa ǵana emes, áleýmettik osal otbasylarǵa, kópbalaly analarǵa, zeınetkerlerge jáne múgedektigi bar adamdarǵa da kómektese bastadyq. Qazir qor arqyly kómekti júıeli uıymdastyryp, turǵyndarmen baılanys ornatýǵa, túrli ómirlik jaǵdaılarǵa jedel áreket etýge múmkindik bar. Árıne, barlyǵyna birdeı kómektesý múmkin emes. Biraq adamnyń shynymen qınalyp júrgenin kórseń, sheshim tabýǵa tyrysasyń. Ásirese balalarǵa, baspanasyz qalǵan otbasylarǵa nemese qıyndyqty jalǵyz eńsere almaıtyn adamdarǵa kelgende beıjaı qalý qıyn.
Osy kúnge deıin esimde qalǵan bir oqıǵa bar. Birde sońǵy tárelke sorpam qalǵan edi. Tamaqtanaıyn dep jatqanymda shamamen on jastaǵy bala bólmege kirdi. Ol eshteńe suramady, tek qarap turdy. Biraq kózinen ash ekenin túsindim. Sorpany jylytyp, ekige bóldim. Ekeýmiz otyryp tamaqtandyq. Bala kúlimdep, sorpanyń dámdi ekenin aıtty. Qarapaıym ǵana jaǵdaı sııaqty, biraq men úshin onyń mańyzy erekshe.
Jyldar ótti. Sol bala er jetip, úılendi. Balaly boldy, úı satyp aldy, jumys isteıdi. Biz áli kúnge deıin aralasyp turamyz, keıde birge túski as iship, sol oqıǵany eske alamyz. Osyndaı sátter erekshe qymbat. Bir kezderi adamǵa qoldaý kórsetkenińdi, al qazir onyń ózine jáne otbasyna qamqorlyq jasaı alatynyn kórgende eńbegińniń zaıa ketpegenin túsinesiń.
Qıyn sátte birigýimiz qajet
- Sońǵy jyldary Qazaqstanda volonterlik qozǵalys aıtarlyqtaı damydy. Ózińiz de elimizdiń ártúrli óńirinde adamdarǵa kómektesip, beıtanys jandardyń bir maqsatta birigip jatqanyn kórdińiz. Qoǵamda ne ózgerdi?
- Menińshe, Qazaqstanda volonterlik qozǵalys óte jaqsy damyp keledi. Alǵash bastaǵan kezimde adamdar tegin jumys isteýdiń mánin túsine bermeıtin. Arysta meni tipti ápendi dep sanap, ýaqytym men kúshimdi nege bóten adamdardyń máselesin sheshýge jumsaıtynymdy túsine almady.
Keıin qanshama adamnyń esh paıda kútpesten kómektesýge daıyn ekenin kórdim. Ekibastuzda jylý jelilerinde apat bolyp, turǵyndar qıyn jaǵdaıda qalǵan kezde ártúrli óńirden volonterler keldi. Adamdar azyq-túlik pen qajetti zattardy jetkizip, jumysqa aralasty. Keıde kómekke kelgenderdiń sany jergilikti turǵyndardan kem emes sııaqty kórinetin.
Osyndaı jaǵdaılar adamdardyń birigýdi úırengenin kórsetedi. Qıyndyq týyndaǵanda jalǵyz adamnyń bárin eńserýi qıyn ekenin, al birikkende áldeqaıda kóp is atqarýǵa bolatynyn túsinedi. Menińshe, volonterlik qozǵalystyń kúshi — shynaıylyǵynda. Adamdar marapat nemese paıda úshin emes, beıjaı qala almaıtyndyqtan kómektesedi. Bul qoǵam úshin óte mańyzdy.
- Volonter bolǵysy keletin, biraq aqshasy, tanystary nemese múmkindigi jetkiliksiz dep oılaıtyn adamǵa ne aıtar edińiz?
- Úlken qarajat nemese erekshe múmkindik paıda bolǵanyn kútpeńiz der edim. Qasyńyzdaǵy adamdarǵa qoldaý kórsetýden bastańyz.
Eger aýlańyzda kóńil bólýdi qajet etetin balalar bolsa, olardy jınap, birge oıyn uıymdastyryńyz, qyzyqty ispen aınalysýyna kómektesińiz. Qart kórshińizge úı sharýasyn atqarý qıyn bolsa, qol ushyn sozyńyz. Bir otbasy qıyndyqqa tap bolsa sol sátte qandaı kómek bere alatynyńyzdy surańyz.
Ózim bir fýtbol doby men birneshe baladan bastadym. Úlken qarajat ta, kómekshiler toby da bolǵan joq. Biraq ýaqyt óte kele osy istiń aınalasyna adamdar jınaldy, al men jattyqtyrǵan balalar er jetti.
Olardyń keıbiri jastyq shaǵynda qatelikter jiberip, qıyn jaǵdaılarǵa tap boldy, tipti bas bostandyǵynan aıyrylǵandary da bar. Keıin qalypty ómirge oralyp, jumys istep, otbasyn qurdy, óz isin ashty. Adamdy bir ret tamaqtandyrý ǵana emes, onyń aıaqqa turýyna, ózine senýine jáne ómirin óz betinshe qurýdy úırenýine kómektesý mańyzdy.
Búgin biz kómektesip júrgen balalardyń erteń laıyqty azamat bolyp óskenin, óz otbasylaryna qamqorlyq jasap, qoǵamǵa paıdasyn tıgizgenin qalaımyn. Olardyń ótkenniń qatelikterin qaıtalamaı, balalaryna qurmet, jaýapkershilik pen meıirimdilikke negizdelgen jaqsy tájirıbe berýin tileımin. Óıtkeni Otanyńdy súıý - ol týraly maqtanyshpen aıtý ǵana emes. Bul ózińmen qatar ómir súrip jatqan adamdarǵa qamqor bolý da.
