Arheologııalyq eskertkishterdiń joıylyp ketý qaýpi joǵary - Janseıit Túımebaev

Sondaı-aq qoldanystaǵy zańda tarıhı-mádenı eskertkishterdi qorǵaý aımaqtaryn anyqtap, belgileýdiń naqty joldary kórsetilmegen. Bul týraly búgin Túrkistanda ótip jatqan «Tarıhı-mádenı murany qorǵaýǵa arnalǵan kóshpeli otyrysty oblys ákimi Janseıit Túımebaev sóz etti, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.

Aımaq basshysynyń sózinshe, tarıhı-mádenı muralardy saqtaýda keıbir máseleler áli kúnge ózektiligin joǵaltpaı keledi.

«Máselen, óńirdegi eskertkishterdiń qorǵaý aımaqtaryn belgileý kezinde kásibı mamandardyń qatystyrylmaýy saldarynan birqatar olqylyqtar oryn alǵan. Arheologııa eskertkishteri negizinen dalaly, taýly jerlerde ornalasqandyqtan olardyń saqtalýyn únemi baqylaýda ustaý múmkin emes. Al, jańa zań jobasyna sáıkes eskertkish ornalasqan jerdiń menshik ıesin eskertkishtiń saqtalýyna jaýapty etý olardyń saqtalýyna oń áserin beredi degen oıdamyz. Búgin tanystyrylǵan jańa zań tarıhı-mádenı eskertkishterdi qorǵap, urpaqqa nasıhattaýda úlken serpin beredi dep senemin. Qaralyp jatqan jańa zań jobasy sondaı-aq saladaǵy olqylyqtardyń ornyn toltyryp, mádenı muramyzdy saqtap qalýda sheshýshi ról atqaratynyna senim mol. Búgingi kóshpeli otyrys osy eskertkishterimizdi saqtaý men nasıhattaý isine oń serpin beredi degen oıdamyn»,- dedi Túrkistan oblysynyń ákimi.

Aıta keteıik, búgingi tańda Túrkistan oblysynda tarıh jáne mádenıet úshin aıryqsha mańyzy zor 1249 arheologııa jáne sáýlet eskertkishteri bar. Sonymen qatar, jergilikti mańyzy bar 426 eskertkishke qorǵaý taqtaıshalary ornatylyp, jergilikti ákimdikter tarapynan jyl saıyn kógaldandyrý, abattandyrý jumystary júrgizilip keledi.

Óńirde «Qazaqstannyń kıeli jerleri» arnaıy jobasyna oraı, qasıetti jerlerdiń tizimin qalyptastyrýǵa usynystar ázirleıtin tarıhshylar, ǵalymdar, arheologtardan turatyn arnaıy óńirlik jumys toby quryldy. Sóıtip kıeli nysandardyń tizimi iriktelip, óńirlik kartanyń jobasy daıyndaldy. Oblys tarapynan «Qasıetti Qazaqstan» respýblıkalyq ortalyǵyna 104 nysan usynylyp, onyń ishinen 24 nysan respýblıkalyq tizimge engizildi.

Osyǵan deıin Túrkistanda tarıhı muralardy qorǵaý jóninde kóshpeli otyrys ótkendigin jazǵanbyz.