Aral teńizi jaıyndaǵy derekti fılm tanystyryldy
ASTANA. QazAqparat - Búgin elordada Túrki akademııasy halyqaralyq uıymy tek Ortalyq Azııa elderi úshin ǵana emes kúlli adamzattyń ekologııalyq problemasyna aınalǵan Aral teńizi týraly «Aral teńizi: ótkeni, búgini jáne keleshegi» atty derekti fılmdi tanystyrdy, dep habarlaıdy QazAqparat.
Akademııanyń tapsyrysymen túsirilgen fılmde Araldy qutqarýǵa arnalǵan naqty qadamdar men olardyń nátıjeleri, Soltústik Araldy qaıta qalpyna keltirýdiń qazaqstandyq modeli baıandalady. Adamzat taǵdyryna aınalǵan Aral máselesin sheshýge qatysty qazaqstandyq, qyrǵyzstandyq, ózbekstandyq, reseılik jáne tájikstandyq bilikti sarapshylardyń pikirleri men usynystary keltiriledi.
Derekti fılmniń tanystyrylymy barysynda Qyrǵyz Respýblıkasynyń burynǵy memlekettik hatshysy, Manas halyqaralyq qyrǵyz-túrik ýnıversıtetiniń professory Osmonakýn Ibraımov órkenıetti qoǵamdy tolǵandyrǵan Aral taǵdyryna qatysty óz oıymen bólisti.
Aıta keterligi, Aralǵa Birikken Ulttar Uıymy syndy halyqaralyq irgeli uıymdardyń nazaryn aýdartqan alǵashqy resmı qadam - QR Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń usynysymen Ortalyq Azııa basshylarynyń 1993 jylǵy 26 naýryzda Qyzylorda qalasynda ótken Aral teńizi máseleleri jónindegi 1 konferentsııada jasalǵan kelisim boldy. Kelisimdi oryndaýdyń sharty esebinde Halyqaralyq aral qory quryldy. Al kelisim aıasynda «Syrdarııa arnasyn retteý jáne Aral teńizin saqtaý» baǵdarlamasy júzege asyrylyp, birinshi kezeńi nátıjeli boldy. Máselen, Soltústik Aral arnasyndaǵy sý deńgeıi edáýir kóterilip, aımaqtaǵy tirshilik jandana bastady. Ekologııalyq apat jyldary Aral qalasynan 75 shaqyrymǵa alystaǵan teńiz búginde shahardan ne bári 12 shaqyrym qashyqtyqta týlap jatyr.
