Ár medıtsına qyzmetkeri eńbek jolyn aýyldan bastaýy tıis – akýsher-gınekolog

- Siz tańdaǵan sala áıelge baqyt, qýanysh syılaıdy. Eńbek jolyńyz qalaı bastaldy?

- Men Aqtóbege Almaty qalasynan keldim. Joǵary oqý ornyn támamdaǵan soń, ıaǵnı, 1991 jyly kúıeýimniń ósken jeri Aqtóbe oblysy, Temir aýdanyna qonystandyq. Ortalyǵy Shubarqudyqtyń aýrýhanasynda jumys istedim. Men táýelsizdiktiń qurylǵany, qalyptasýy, daǵdarysty eńserýi men damý jolyn kórgen mamanmyn. Árıne, ózge qaladan kelgen men alǵashynda eki ese qınaldym. Oblysta kýrstastarym joq, eshkimdi tanymaımyn. Uıaly telefon qoldanbadyq, ınternet de bolmady. Bar senerim men súıenerim óz bilimim, sosyn kómekshim kitap. Shaqyrý túsken kezde jalpy dıagnozyn aıtady. Jatyrdan qan ketý dep aıtsa, oqyp-toqyǵanymdy esime túsiremin, kitabymdy ala shyǵamyn. Kómek suraǵan adamǵa jetkenshe sebebi men emdeý jolyn oqyp, bilemin. Qaıta oqý, namysqa tyrysý, ózińe ǵana sený de úlken jaýapkershilikti talap etedi. Sonymen birge ortalyq bizdiń aýylǵa bilikti mamandardy jiberip, semınarlar uıymdastyrdy. Sol sátte tanysyp, baılanysymyzdy úzbedik.

- Qalanyń qyzy eńbek jolyn ózi tanymaıtyn, bilmeımin aýyldan bastaǵanyna ókinbeı me?

- Bul ómirlik tájirıbe bergen, maman retinde myqty irgetas qalýyma septigin tıgizgen jol boldy. Árıne, qınaldym. Keıde bir aýylǵa jetý úshin kólikti qolmen otaldyramyz. Áıeldiń naqty qaı jeri aýyratynyn, ne bolǵanyn bilmeı de baramyz. Meniń oıymsha, ár medıtsına qyzmetkeri eńbek jolyn aýyldan bastaýy tıis. Sonda ǵana naǵyz maman bolady. Al qalada múmkindik kóp. Qıyn sátte mamandar keńes beredi. Al aýylda óziń sheshim qabyldap úırenesiń. Men óz mamandyǵymmen maqtanamyn. Bir otbasyna qýanysh syılaý, el bolashaǵyn aman-esen ómirge ákelý ǵanıbet.

- Qazir oblys ortalyǵyndaǵy aýrýhananyń bólim meńgerýshisi boldyńyz. Áli de oqyp júrsiz be, álde 30 jyl boıy jıǵanyńyz kez kelgen qıyndyqty eńserýge jetkilikti me?

- 2012 jyly Qarǵaly qalalyq aýrýhanasy ashylyp, men osy mekemege keldim. Qazir bosaný bóliminiń meńgerýshisimin. Almatydan kelgen soń bilimimdi Aqtóbede jalǵastyrdym. Rezıdentýrany támamdadym. Áli de túrli semınarǵa qatysyp, biliktiligimizdi arttyramyz. Talap sondaı. Toqtap qalýǵa, bir sátke bolsa da aıaldaýǵa bolmaıdy. Máselen, 47 jastaǵy áıel alǵash ret balaly boldy. Ol ota jasatpady, birden tabıǵı joldy tańdady. Egiz balaǵa júkti kelinshek bireýin aman-esen bosanyp, ekinshisi kóldeneń kelip qaldy. Sol kezde otany emes, klassıkalyq akýsherlik burylys jasaýǵa kómektestik. Rızashylyǵyn jetkizdi, zor qýanyshpen otbasyna oraldy. EKO jasatyp, ózi bosanǵan áıelder de bar. Sonymen birge túrmede otyrǵan áıelder kúzetpen kelip, bosanady. Ár áıeldiń sábıdi ómirge ákelý joly árqıly. Ár janǵa kómek berip, baýyryna balasyn basyp, qusharlana ıiskeýine kómektesý de baqyt. Negizi perzenthana tabaldyryǵyn jaqsy kóńil-kúımen attaý kerek. Sol kezde bári jaqsy bolady. Tiksinip, urysyp kirip, dáriger taǵaıyndaǵan emdi ýaqytyly qabyldaýdan bas tartatyndar keıde tóbelesip, shyǵyp ketedi.

- Qansha balanyń kindik sheshesi boldyńyz? Áli de ota jasaısyz ba?

- Men qansha balanyń ómirge kelýine septigimdi tıgizgenimdi bilmeımin. Qazir týý kórsetkishi ósti. 2018 jyly 5 500, 2019 jyly 5 800, 2020 jyly 6 300 sábı ómirge keldi. Perzenthanada 2012 jyldan beri birde bir ana ólimi tirkelmedi. Bul bizdiń ujymnyń kásibı biliktiligin dáleldeıdi. Biz jumys kezinde bir-birimizge renjip, durys jol silteý jolynda qatty sóıleýimiz múmkin. Biraq ómirde tatýmyz. Shyn máninde shuǵyl jaǵdaı bolsa arada 5-10 mınýt ótkende bir bólmege jınala alamyz. Júıeli jumys qıyn sátte birge tyǵyryqtan shyǵýǵa kómektesedi. «Meniń jumysym emes» degen túsinik múlde joq. Tipti tájirıbe jınap júrgen jastar da shaqyrǵan kezde lezde jetedi. Ota kezinde júkti kelinshekke qan quıý kerek bolsa, tońazytqyshta turǵan soń qandy denemizdiń jylýymen qalypty temperatýraǵa túsiremiz. Men áli de ota jasaımyn. Keıde tolǵaǵy kelgen jas kelinshekter ota jasaýdy ótinedi. Biraq tózim kerek. Biz 15-20 mınýttyq ota jasaýymyzǵa bolady, biraq ol da táýekel. Kútpegen jaǵdaı bolýy múmkin ǵoı. Sol sebepti men tabıǵı jolmen bosanýǵa keńes beremin. Bul el aýzynda júrgen jaı ǵana «umytshaq aýrý».

- Otbasyńyz týraly aıtyp berińizshi...

- Úsh balam bar.​ Eki nemere súıgen ájemin. Nemerem birge tolyp, týǵan kúnin atap óttik. ​ ​

- Ǵumyrly bolsyn!

- Áıelderdi 8-naýryz merekesimen quttyqtaımyn. Bul kóktemniń eń shýaqty kúni. Áıel balasymen baqytty, ádemi!

​ QazAqparat anyqtamasy:

Qarǵaly qalalyq aýrýhanasynyń bosaný bóliminde barlyǵy 100-den astam adam jumys isteıdi. Onyń 25-i akýsher-gınekolog. Barlyǵy 85 kereýettiń 56-y ana men balaǵa arnalǵan. Qarǵaly qalalyq aýrýhanasy bas dárigeriniń orynbasary Gúlshat​ Temirbaevanyń aıtýynsha, aýrýhana janyndaǵy emhana da bir jasqa tolmaǵan 1500 bala men 1350 júkti áıel​ baqylaýda. ​ Buǵan qala ǵana emes, oblys ortalyǵy mańyndaǵy birneshe aýyl men baý-baqsha ujymy da kiredi.