«Altyn adam» Tashkentte ótetin kórmege qoıylady
NUR-SULTAN. QazAqparat - QR Ulttyq mýzeıi 11 sáýirde Tashkent qalasyndaǵy Ózbekstan Memlekettik óner mýzeıinde «Uly Dala: tarıh jáne mádenıet» kórmesin ótkizedi, dep habarlaıdy QazAqparat QR Ulttyq mýzeıdiń baspasóz bólimine silteme jasap.
Kórmeniń maqsaty - Qazaqstannyń tarıhı-mádenı baı murasymen sheteldik kórermendi tanystyrý. Kórmege Qazaqstan Respýblıkasynyń sımvoly sanalatyn «Altyn adam» qoıylady.
1960-jyldardyń sońy men 1970-jyldardyń basynda Almatynyń mańaıynda tanymal arheolog Kemal Aqyshev zerttep júrgen Esik qorǵanynan, keıin Qazaqstannyń sımvolyna aınalǵan, saq patshasy - «Altyn adamnyń» súıegi tabylǵan arheologııalyq sensatsııa jasaldy. Baǵa jetpes oljaǵa «Qazaq Týtanhamony» degen at berilip, «ǵasyr jańalyǵy» dep tanyldy. Ejelgi dala bıleýshisiniń tájindegi qanatty altyn pyraq áshekeıleri Eltańbanyń bólshegine aınaldy, al Altyn adamnyń músini Almatydaǵy Táýelsizdik alańyna ornatyldy.
Kúni búgin bul joba álemniń birqatar elderin - Belarýs, Ázerbaıjan, Reseı, Qytaı, Polsha, Koreıa memleketterin tabyspen aralap oraldy. «Altyn adamnyń» sherýin sol elderde mıllıonnan astam kórermen tamashalady.
Jalpy alǵanda joba úsh jyl kóleminde júzege asatyn bolady, kórme 2020 jyldyń aıaǵyna deıin jer sharynyń jıyrmaǵa jýyq elinde bolyp qaıtady. Bıyl Malaızııa, Italııa, Túrkııa jáne Grýzııa mýzeılerinde ótkizý josparlanǵan. Kelesi jyly AQSh, Avstrııa, Frantsııa, Shveıtsarııa men Germanııanyń basty mýzeılerinde ótkiziledi.
Ózbekstan Memlekettik óner mýzeıindegi kórmeden kıimi altyn japsyrmaly jáne jebe, qar barysy, arqar, jylqy jáne qus túrindegi altyn tilimsheler áshekeılep turǵan konýs pishindi erekshe bas kıimdi Altyn adamnyń rekonstrýktsııasyn jáne osy jas aq súıek saq jaýyngerimen (arheologtardyń pikirleri boıynsha 17-18 jastar shamasynda) birge jerlengen erte temir ǵasyrynyń (b.d.d V-IV ǵǵ.) arheologııalyq oljalarynyń kollektsııasyn tamashalaýǵa bolady.
Kórmede sol sııaqty Taqsaı (Batys Qazaqstan oblysy), Taldy-2 (Qaraǵandy oblysy) jáne Berel (Shyǵys Qazaqstan oblysy) syndy saq qorǵandarynan tabylǵan arheologııalyq biregeı oljalar da kórsetiletin bolady.
Esik qorǵanynan tabylǵan zattar arasynda ejelgi jazba eskertkishteriniń biri syna jazýmen jazylǵan jazbasy bar kúmis tostaǵannyń ekspozıtsııadan alar orny erekshe.
Kórmege QR Ulttyq mýzeıiniń qorynan barlyǵy 106 zat usynyldy. Kórmege usynylǵan Qazaqstannyń ejelgi jáne ortaǵasyrlyq óneriniń jaýharlary - bul Eýrazııa dala mádenıeti murasynyń ózindik ereksheligin kórsetetin burynǵynyń esimderi ataýsyz qalǵan sheberleri jasaǵan týyndylardyń az ǵana bóligi.
Kórmege Ózbekstan memleketiniń ǵylym men zııaly qaýym ókilderi, jalpy jurtshylyq kóptep qatysady dep kútilýde. Іs-shara QR Mádenıet jáne sport mınıstrliginiń qoldaýymen Ózbekstandaǵy Qazaqstan jylynyń saltanatty ashylý qurmetine oraı ótkiziledi.
Ony Ulttyq mýzeı dırektorynyń m.a Almaz Nurazhan men Ózbekstan Memlekettik óner mýzeıiniń dırektory Vasıla Faızıeva ashady dep kútilýde. Kórme ashylar aldynda buqaralyq aqparat quraldary ókilderi úshin baspasóz máslıhaty uıymdastyrylady, sharaǵa eki memlekettiń resmı delegatsııasy ókilderi men qazaqstandyq jáne ózbekstandyq ǵalymdar qatysady.