Altsgeımer aýrýyna qandaı adamdar tózimdi — ǵalymdar zertteýi
ASTANA. KAZINFORM — Avstralııadaǵy Merdok ýnıversıteti men AQSh-taǵy AdventHealth medıtsınalyq ortalyǵynyń ǵalymdary Altsgeımer aýrýynyń mıǵa áserin álsiretýge bolatyn faktorlardy anyqtady. Zertteý nátıjeleri Medical Xpress basylymynda jarııalanǵan, dep habarlaıdy Report.
Zertteý aıasynda AQSh-ta óz betimen ómir súretin, jasy 65 pen 80 aralyǵyndaǵy 600-den astam adam tekserildi. Bul qatysýshylardyń este saqtaý qabiletine nemese dementsııaǵa baılanysty resmı dıagnozy bolmaǵan.
Qatysýshylardyń jaǵdaıyn baǵalaý úshin mamandar qan taldaýy men magnıttik-rezonanstyq tomografııany (MRT) qoldandy. Osy ádister arqyly Altsgeımer aýrýyna tán erte patologııalyq ózgerister anyqtaldy. Sonymen qatar olardyń kognıtıvtik qabiletteri de tekserildi: zeıin, jumys jady, aqparatty óńdeý jyldamdyǵy jáne atqarýshy fýnktsııalary baǵalandy. Buǵan qosa, zertteýde áleýmettik faktorlar da eskerildi — qatysýshylardyń bilim deńgeıi, tabysy jáne qarjylyq jaǵdaıy.
Zertteýdiń negizgi nátıjesin jetekshi avtory, dáriger Kelsı Sıýell túsindirdi.
— Bizdiń zertteýimizdiń basty nátıjesi — mıdyń jalpy saýlyǵyn jaqsy saqtaý Altsgeımer aýrýynan týyndaıtyn ózgeristerdiń oılaý qabiletterine áserin álsirete alady, — deıdi ol.
Sonymen qatar, nátıjeler áleýmettik-ekonomıkalyq jaǵdaıy joǵary adamdarda aýrýdyń este saqtaý qabiletine áseri azyraq bolýy múmkin ekenin kórsetti. Degenmen bul baılanysty tolyq rastaý úshin qosymsha zertteýler qajet.
Sıýelldiń aıtýynsha, bul qorǵanysh mehanızmderin túsiný aýrýdyń saldaryn erterek anyqtap, ony azaıtýǵa baǵyttalǵan naqty strategııalar jasaýǵa múmkindik beredi.
Onyń sózinshe, mı densaýlyǵyn saqtaý úshin adam belsendi ómir saltyn ustanýy kerek. Turaqty túrde dene jattyǵýlaryn jasaý, durys tamaqtaný, jetkilikti uıyqtaý jáne únemi jańa ıntellektýaldyq tapsyrmalarmen aınalysý mańyzdy.
Buǵan deıin ǵalymdar altsgeımer aýrýy kezinde mı jasýshalarynyń joıylýyn toqtatýdyń jolyn tapqany týraly habarlaǵan bolatynbyz.
Sondaı-aq Mıýnster ýnıversıtettik klınıkasy Altsgeımer aýrýynyń eń keń taralǵan túriniń damýyn baıaýlatýǵa arnalǵan eki preparatty synaqtan ótkize bastady.