Almatyda jol ǵylymyna qatysty jańalyq ashyldy
ASTANA. QazAqparat - Asfalt betondy jol jamylǵysynda jaryqshaqtar ne sebepten paıda bolady? Oǵan qandaı jaǵdaı áser etedi? Qazaqstan jol ǵylymı zertteý ınstıtýtynyń prezıdenti, professor Baǵdat Teltaev osy saýaldyń jaýabyn tapty, dep habarlaıdy 24.kz.
Atalǵan jańalyqty Reseı jaratylystaný ǵylymdar akademııasy jáne Ǵylymı jańalyq ashý men ónertabystar avtorlarynyń halyqaralyq akademııasy moıyndap, avtorǵa dıplom tapsyrdy. Tehnıka ǵylymdarynyń doktory Baǵdat Teltaev osy jańalyqty ashý úshin 15 jyl izdengenin aıtady. Bul - avtomobıl joldary salasyndaǵy eń alǵashqy ǵylymı jańalyq. Avtor óz eńbegin «Tómengi temperatýraly jaryqshaqtaný kezinde asfaltbeton jol tóseminiń ózin-ózi qurý zańdylyǵy» dep atap otyr.
«QAZJOLǴZI» AQ prezıdenti Baǵdat Teltaevtiń aıtýynsha, temperatýra tómendegen kezde asfaltbetonnyń ishinde kerneý paıda bola bastaıdy. Ol kerneý syrtqa shyqpasa onda jaryq paıda bolady. Jarylǵan kezde jaryqtyń eki jaǵy jaqtaýlary deformatsııa alady. Al asfaltbeton jamylǵysynyń beriktigi oǵan qosylatyn bıtýmnyń ereksheligine baılanysty. Bıtýmnyń bir túri respýblıkanyń barlyq óńirinde birdeı qoldanýǵa jaramaıdy. Sondyqtan ǵalymdar Qazaqstandy 4 klımattyq aımaqqa bólip otyr. Asfaltbetonnyń quramyn tabıǵat erekshelikterine saı tańdasaq, joldaǵy jaryqshaqtardy anaǵurlym azaıtýǵa bolady.
«Asfaltbeton jamylǵysynda paıda bolǵan ár jaryqshaqtyń ár metri bir metr uzyndyqtaǵy, jaryqshaqty jóndeý shamamen 500 teńge turady eken. Al endi biz osy ǵylymı jańalyqtyń zańdylyǵyn paıdalana otyryp, osy jaryqshaqtardyń sanyn azaıtatyn bolsaq, bul asa tıimdi bolady. Elimizde 130 myń shaqyrymnan astam avtomobıl joly bar. Onyń kútimine ketetin qyrýar qarjyny únemdeýge múmkindik beretin jańa ǵylymı jańalyqty Qazaqstan jol ǴZI mamandary kelesi jyldan bastap tájirıbege engizýdi josparlap otyr»,- deıdi ǵylymı jańalyqtyń avtory.
