Almatyda Sultan Jıenbaevty aqtyq saparǵa shyǵaryp saldy
ALMATY. QazAqparat - Almatydaǵy Abaı atyndaǵy opera jáne balet teatrynda kórnekti memleket jáne qoǵam qaıratkeri Sultan Jıenbaevty aqtyq saparǵa shyǵaryp salý sharasy ótti, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Belgili qaıratkerimen qoshtasýǵa memleket qaıratkerleri, zııaly qaýym ókilderi, onyń jaqyndary men dostary jınaldy.
Almaty ákimi Baýyrjan Baıbek qaraly jıynda Memleket basshysynyń jedelhatyn oqyp berdi jáne almatylyqtardyń atynan kóńil aıtty.
«Sultan Súleımenuly maıdanda erlikpen shaıqasyp, elge oralǵan soń túrli joǵary laýazymdy qyzmetterdi abyroımen atqardy. Bilikti basshy jáne isker uıymdastyrýshy retinde respýblıkamyzdyń ósip-órkendeýine zor úles qosty. Uzaq jyldar boıy Saýda mınıstri jáne Mınıstrler keńesi tóraǵasynyń orynbasary bolyp, ózi basshylyq jasaǵan salalardyń zaman talabyna saı damýyna kóp eńbek sińirdi.
Ol qurmetti demalysqa shyqqannan keıin de qoǵam ómirinen qol úzbeı, táýelsiz elimizde halqymyzdyń yntymaǵy men bereke-birliginiń nyǵaıa túsýine árdaıym atsalysty.
Eli men halqyn súıgen abzal jannyń ári abyz aqsaqaldyń esimi men eńbegin qazaqstandyqtar umytpaıdy dep oılaımyn», - delingen jedelhatta.
Memleket jáne qoǵam qaıratkeri, QR eńbegi sińirgen ekonomısi Sábıt Jadanov óz sózinde bul - barsha qazaqstandyqtar úshin orny tolmas qaza ekenin atap ótti.
«Qazaqstannyń kórnekti memleket jáne qoǵam qaıratkeri Sultan Jıenbaev 98 jasqa qaraǵan shaǵynda ómirden ótti. Biz - onyń áriptesteri men dostary aýyr qazaǵa qaıǵyra otyryp, kóńil aıtamyz. Ol Nursultan Nazarbaevtyń senimdi seriktesi boldy. Jıenbaev týraly áńgime qozǵalǵanda ómirdiń qıyn kezeńderi - ındýstrıalandyrýdy, ujymdastyrýdy, ashtyqty, Uly Otan soǵysyn bastan ótkergen, halyq sharýashylyǵyn qalpyna keltirgen aǵa urpaqtyń óshpes erligin eske alamyz. Olar qajymady, qıyndyqqa qasqaıa qarap, jeńiske jetti. Biz sol úshin aǵa urpaqqa rahmet aıtyp, basymyzdy ıemiz. Osydan 100 jyl buryn Qazaqstan qandaı edi. Shege, sharýaǵa qajetti taýarlar, kerosın syrttan ákelinetin. Al búgingi Qazaqstan ındýstrıaldy, agraly el ǵana emes, álemniń básekege qabiletti 30 eliniń qataryna umtylýda. BUU-nyń múshesi, el bolashaǵy orasan zor» - dep atap ótti S.Jadanov.
Sultan Jıenbaevtyń uly - Rýstam otbasy atynan Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevqa úlken alǵys bildirdi.
«Ákemiz týraly jazylǵan jyly sózderge sheksiz rızamyz. Nursultan Nazarbaevqa aıtarymyz tek qana alǵys. Olar jaqyn dos ári seriktes boldy. QR Prezıdentiniń jedelhatyndaǵy júrekjardy sózder ákemniń sińirgen eńbegine berilgen joǵary baǵa bolyp tabylady. Sózimdi osydan úsh aı buryn dúnıeden ótken anamnyń «Seniń ómirde bolǵanyń úshin rahmet» degen sózderimen aıaqtaǵym keledi», - dedi ol.
Sultan Jıenbaev - memleket jáne qoǵam qaıratkeri, Uly Otan soǵysynyń ardageri, qurmetti temirjolshy. 1921 jyly Almaty qalasynda týǵan. Qazaq memlekettik ýnıversıtetiniń fızıka-matematıka fakýltetin, Almatydaǵy saıası jetekshilerdiń orynbasarlaryn daıyndaıtyn kýrsty bitirgen. Almatydaǵy «Qazaq mal daıyndaý» keńsesinde, odan keıin Qazaqstat basqarmasynda qyzmet isteıdi.
1941 jyldyń jeltoqsan aıynda Almaty qalasynda jasaqtalyp jatqan 100-shi derbes qazaq atqyshtar brıgadasynyń atqyshtar rotasyna starshına bolyp taǵaıyndalady, keıin vzvod komandıri bolady. 100-shi derbes atqyshtar brıgadasy 1942 jyly qarashada Kalının maıdanynda 39-shy armııa quramynda surapyl soǵysqa kirisip ketedi, sol urysta Sultan aıryqsha erlik úlgisin kórsetedi. 1944-1950 jyldary Túrkistan-Sibir temir joly jumysshy jabdyqtaý basqarmasy júıesinde ár túrli basshy qyzmetterde boldy. 1962 jyly Sultan Jıenbaev respýblıkanyń Saýda mınıstri bolyp taǵaıyndalady. Mınıstrlikti basqarý barysynda 1962-1970 jyldary Sultan Súleımenuly saýda jáne kópshilik tamaqtandyrýdy damytý men sala qyzmetin jetildirýge kóp kúsh-jigerin jumsaıdy. 1970 jyly Qazaq KSR Mınıstrler keńesi tóraǵasynyń orynbasary bolyp taǵaıyndaldy. Ol bul qyzmette 15 jylǵa jýyq eńbek etti. Bul rette saýda, jeńil jáne tamaq ónerkásibi salalarymen qosa respýblıkanyń Qarýly Kúshterine qamqorlyq jasaýmen aınalysty.
Ol 1985 jyly Respýblıkanyń tarıhı jáne mádenı eskertishterin qorǵaý qoǵamy Ortalyq keńesi prezıdıýmynyń tóraǵasy bolyp saılandy jáne 1988 jylǵa deıin osy qyzmetti atqardy. Sultan Jıenbaevtyń jeke bastamasymen jáne ǵylymı, mádenı jáne qoǵamdyq mekemelerdiń tilekterin eskere otyryp, 1992 jyly Dinmuhammed Qonaev atyndaǵy Halyqaralyq qor quryldy. Qordyń birinshi prezıdenti bolyp Sultan Súleımenuly saılandy, qazirgi tańda ol Qordyń qurmetti prezıdenti bolyp qyzmet atqarady.
Oktıabr revolıýtsııasy, úsh Eńbek Qyzyl Tý, Halyqtar dostyǵy jáne «Qurmet» ordenderimen, eki «Birinshi dárejeli Otan soǵysy» ordeni, «Erligi úshin» medali, sondaı-aq Qazaq KSR Joǵarǵy Keńesiniń birneshe qurmet gramotalarymen marapattalǵan.
Elbasy S. Jıenbaevtyń qaıtys bolýyna baılanysty marqumnyń týǵan-týysqandary men jaqyndaryna kóńil aıtý jedelhatyn joldady.
Memleket jáne qoǵam qaıratkeri «Keńsaı» zıratyna jerlendi.