Almatyda Halyq qaharmany, qoǵam qaıratkeri Ázirbaıjan Mámbetovtyń qurmetine eskertkish taqta ornatyldy
ALMATY. 29 sáýir. QazAqparat /Názıra Eleýhan/ - Búgin Almatyda Halyq qaharmany, qoǵam qaıratkeri Ázirbaıjan Mámbetovtyń qurmetine ornatylǵan eskertkish taqtanyń saltanatty ashylý rásimi boldy.
Taqta qaıratkerdiń sońǵy jyldary turǵan úıine ornatyldy. Sharaǵa Astana men Almaty qalalarynyń óner jáne mádenıet qaıratkerleri, teatr sańlaqtary men shet el qonaqtary qatysty.
Ázirbaıjan Mámbetov 1932 jyly qyrkúıektiń 1-de Reseıdiń Volgograd oblysynda dúnıege kelgen. Almaty horeografııa ýchılışesinde, A. Lýnacharskıı atyndaǵy Memlekettik teatr óneri ınstıtýtynda bilim alǵan. Instıtýt bitirgennen keıin M.Áýezov atyndaǵy qazaq drama teatrynda, «Mosfılm» kınostýdııasynda, Qazaq KSR Memlekettik kıno komıtetinde, «Qazaqfılm» kınostýdııasynda, Almaty teatr jáne kórkemóner ınstıtýtynda jemisti eńbek etti. Qajyrly eńbeginiń arqasynda KSRO jáne Qazaq SSR-iniń Memlekettik syılyǵynyń ıegeri, 1976 jyly KSRO halyq ártisi ataǵyna ıe boldy.
Á. Mádıuly óziniń rejısserlik eńbek jolyn 1957 jyly Qazaqtyń memlekettik akademııalyq drama teatrynda Sh. Husaıynovtyń «Ertis jaǵasynda» atty pesasyn qoıýmen bastaǵan. Osy óner ordasynda júrip Q. Muhamedjanovtyń «Bóltirik bórik astynda», M. Áýezovtyń «Aıman-Sholpan», Q. Baıseıitov pen Q. Shańǵytbaevtyń «Beý, qyzdar-aı», Lope de Veganyń «Qyzǵanyshtan mahabbat», Á.Nurpeıisovtyń «Qan men ter», Sh.Aıtmatovtyń «Aq keme», Sofokldyń «Edıp patsha» sekildi kóptegen spektaklderdi qoıyp, batyl, izdenimpaz sýretker ekenin tanytty. Ǵ.Jubanovanyń «Eńlik -Kebek» operasyn, «Aq qus týraly ańyz» jáne «Qarakóz» baletteriniń lıbrettasyn jazdy. 1970-1980 jyldar Á. Mámbetov ómiriniń eń belesti sátteri boldy. Ol teatrdan kıno salasyna ketip, ózin kıno salasynda synap kórdi. Osy jyldar kezeńinde keıinnen kórermenniń júregine jol tartyp, qazaq kınematografııa salasynyń altyn qorynan ózindik oryn alǵan «Jaýshy», «Qan men ter», «Án qanatynda» atty fılmderdi dúnıege ákeldi.
Á.Mámbetovtyń teatr ónerin órkendetýge sińirgen teńdesi joq eńbekteri Elbasy men Úkimet tarapynan joǵary baǵalanyp, 2000 jyly Qazaqstannyń Halyq qaharmany ataǵy berildi. Sondaı-aq «Otan», «Eńbek Qyzyl Tý», «Halyqtar dostyǵy» ordenderimen jáne kóptegen medaldarmen marapattalǵan.
