Almaty zoobaǵy qoqıqazdy kóbeıtý úshin qandaı tásil qoldandy
ALMATY. QazAqparat - Almaty zoobaǵynda uzaq ýaqyttan beri birinshi ret qyzǵylt qoqıqaz balapany jumyrtqa jaryp shyqty. Oqıǵanyń mán-jaıyn shaǵyn qoryq qyzmetkerleri QazAqparat tilshisine aıtyp berdi.
Almaty haıýanattar baǵy qurylǵaly, 80 jylda tuńǵysh ret qyzǵylt qoqıqaz mekıeni urpaq jalǵastyrdy.
Ene atanǵan qoqıqazdar 2010 jyly Kýbadan ákelingen. Onyń bireýi 25 maýsymda, ekinshisi 1 shilde kúni jumyrtqa shyǵarǵan. Biraq zoobaq qyzmetkerlerine balapandardy jasandy jolmen basyp shyǵarýǵa týra keldi.
«Mekıender buǵan deıin jumyrtqa basyp kórmegen. Birneshe ret úırektiń jumyrtqasyn salǵan bolatynbyz, birinshisinen nátıje bolmady, ekinshisi uıada 10 kúndeı otyrǵan soń turyp ketti. Tabıǵatynda olar 40 kún ishinde balapan basyp shyǵarýy tıis. Sońynda jumyrtqalardy ınkýbatorǵa aýystyrdyq. Birinshi balapan 23 shilde kúni, ekinshisi 29 shildede jumyrtqany jaryp shyqty. Endi olardy jetildirip jatyrmyz. Qazir olar ózderin jaqsy sezinedi»,-dedi qustar sektsııasynyń zootehnıgi Elena Potapenko.
Balapandar shaıanmen qorektenip, kún saıyn býyndaryn qataıtý úshin serýenge shyǵady.
«Olarǵa kútim jasaý óte qıyn. 9 kúndik balapandardy kúnine 3 ret syrtqa shyǵaramyz. Olar qaýmaldy aınalyp júgiredi. Al jańa týǵandary aıaqqa turýǵa árekettenedi. Tamaqty suıyq kúıinde, shprıtspen beremiz. Artemııa shaıany men dafnııa, kalmar men asshaıandaryn ezip berip, túrli vıtamındermen qorektendiremiz. Árqaısysynyń qoreginiń quramy ártúrli»,-dedi Elena Potapenko.
Balapandar appaq qaýyrsyndarymen tik tumsyqty bolyp týady. Tek úshinshi jyly ǵana eresekteri sııaqty qyzǵylt túske enedi. Zoobaq qyzmetkerleri úlkenine Fımka, kishisine Shemıt dep at qoıǵan.
«Balapandardyń jynysy áli belgili bolmaǵandyqtan, olarǵa neıtraldy ataý berdik. Fımka óziniń atyn estip, jetip keledi»,-dedi ol.
Qyzǵylt qoqıqazdar birneshe jyldan beri zoobaqta uıa salýǵa tyrysqan eken.
«Qoqıqazdar buǵan deıin birde-bir ret jumyrtqalamady. Sońǵy 3 jylda uıa salmaq bolyp áreket qyldy. Bıyl biz kómektestik. Materıaldar ákelip, balshyq pen topyraqtan konýs tárizdi pıramıda jasadyq. Budan nátıje bolmady. Aqyrynda mekıender ózderi qurǵan uıaǵa otyrdy. Bizdiń oıymyzsha olardyń jumyrtaqalaýyna eki mezgildik as áser etken sııaqty. Buryn tek bir mezgil tamaqtandyratyn edik. Bıyldan bastap tamaqty tańerteń jáne keshke bere bastadyq. Birinshige olarǵa shaıan, kalmar, ekinshige kókónis jáne jemispen aralasqan balyq farshyn berdik»,- dedi E.Potapenko.
Qoqıqaz mekıenderiniń urpaq berýine taǵy bir faktor áser etýi múmkin. Ol - toǵanǵa aınala ornalastyrylǵan aınalar.
«Zoobaqta 19 qoqıqaz bar. 2015 jyly olarǵa arnap toǵanǵa úlken 7 aına qoıdyq. Mundaı aılany Sıdneı zoobaǵy qyzmetkerleri oılap tapqan eken. Bar joǵy 11 qoqıqaz ómir súretin haıýanattar baǵynda olardy kóbeıtý úshin osyndaı tásil qoldanylǵan»,-dedi zoobaq qyzmetkeri Sorokomov.
Eske sala ketsek, keshe zoobaqtyń dırektory Aıgúl Týleeva qýanyshty jańalyqpen bólisken bolatyn.
Foto: Mıhaıl Sorokoýmov
