Almaty joldary jańa tehnologııamen jóndelip jatyr
ALMATY. QazAqparat- Almatyda avtojoldarǵa aýqymdy jóndeý jumystary júrgizilýde. Jóndeý sapasyn jaqsartý jáne qyzmet etý merzimin uzartý úshin jańa tehnologııa qoldanylýda, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
Ákimdik taratqan aqparatqa sáıkes, qalanyń magıstraldy kósheleri polımerli bıtýmdaǵy jańa asfaltbeton qospasyn paıdalanyp jóndelýde. Jańa materıal berik jáne joldarda oıyqtardyń paıda bolýyna jol bermeıdi.
«Indorteh» ǵylymı-zertteý jáne bilim berý ortalyǵynyń zertteý jáne jańa tehnologııalar departamentiniń dırektory Ǵalııa Ysmaıylovanyń aıtýynsha, bıtýmnyń sapasy jyldan jylǵa nasharlaı túsýde. Bul úrdis tek Qazaqstanda ǵana emes, búkil álemde. Asfaltbetondaǵy bıtým fýnktsııasyn jelimmen salystyrýǵa bolady. Sondyqtan Almatyda jabysqaq qasıetterin jaqsartý úshin pılottyq formatta asfaltbeton quramyndaǵy polımerler qoldanyla bastady.
Sarapshynyń sózinshe, aptap ystyqta Almatydaǵy asfaltbeton 60-63°S deıin qyzady, al bıtým 47-50°S temperatýrada jumsarady.
«Jańa polımer ádisi qalanyń 15 magıstraldy kóshesinde ál-Farabı, Tilendıev, Baızaqov, Abaı, Turǵut Ozal, Saın, Tóle bı, Shalıapın, Manas, Qaldaıaqov, Qurmanǵazy, Jumalıev, Shagabýtdınov, Dosmuhamedov, Túrkebaev qoldanyldy.
«Jalpy uzyndyǵy 44 km bolatyn bul magıstraldy kósheler 2008 jyldan 2015 jylǵa deıin jóndeldi. Jalpyulttyq reglamentke sáıkes Almaty qalasynyń (IV) jol-klımattyq aımaǵyn eskere otyryp, ortasha jóndeýdiń jóndeý aralyq qyzmet merzimi 5 jyldy quraıdy. Sonymen qatar, jańa ádistiń arqasynda tozýǵa tózimdiliktiń artýy kútilýde 8-10 jylǵa deıin arttyrýǵa múmkindik beredi»,- deıdi sarapshy.
Aıtýynsha, polımerasfaltbetondy qalalyq jyldamdyqty jáne magıstraldyq kóshelerde jabynnyń joǵarǵy jáne tómengi qabattarynda qoldaný kerek. Qospany tyǵyzdaý qazirgi zamanǵy talaptarǵa sáıkes keletin, ásirese jolaýshylar kóligi kóp júretin ýchaskelerde jol jabynynyń jetkilikti joǵary sıpattamalaryn qamtamasyz etýge múmkindik beredi.
Basqasha aıtqanda, polımer magıstraldyq kóshelerde qozǵalys qarqyndylyǵyna baılanysty qoldanylady.
BASF nemis kontserniniń asfaltbeton jáne bıtým baǵytynyń dırektory Marıo Sandor polımerdiń kemshilikteri dep atalatyndardyń arasynda jóndeýge baılanysty qalanyń iri «arterııalaryn» uzaq merzimge jabý ekenin aıtty. Asfalt tóseý jyldyń ystyq kezeńinde jasalatynyn eskere otyryp, polımerli qospalar úshin beriktik jınaý ýaqyty orta eseppen 36 saǵatty quraıdy.
«Munyń óz qajettiligi bar. Eýropalyq tájirıbe kórsetkendeı: asfaltbeton jabyny turaqty jáne jaqsy nátıje kórsetýi úshin jol boıyndaǵy kólik qozǵalysyn jabý qajet. Sodan keıin asfaltbeton jabyny qasıetterin bekitý úshin salqyndatylady. Biz, árıne, joldy erterek ashyp, oǵan kólik júrgize alamyz, biraq sodan keıin asfalttyń uzaq merzimdi qyzmeti úshin qajet qasıetter saqtalmaıdy», - dep túsindiredi Marıo Sandor.
Sonymen, polımer asfaltbeton tóseý kezinde onyń temperatýrasy 150-160 gradýs. Tyǵyzdaǵannan keıin qospasy 130-140 gradýsqa deıin salqyndatylady. Qajetti beriktikke jetý úshin qospany 40 gradýsqa deıin salqyndatý kerek.
Almaty ákimdigi azamattardan joldardaǵy májbúrli ýaqytsha shekteýlerge túsinistikpen qaraýdy suraıdy.
