Almatydaǵy burynǵy temirjol aýrýhanasyn qaıta jańǵyrtý nege sozylyp ketti
ALMATY. KAZINFORM – Almatynyń ortalyǵynda ornalasqan burynǵy temirjol aýrýhanasyn qaıta jańǵyrtý jospary alǵash ret 2021 jyly jarııa etilgen edi. Jobaǵa sáıkes, tarıhı ǵımarat endi balalarǵa arnalǵan zamanaýı ońaltý ortalyǵyna aınalýǵa tıis bolatyn.
Almaty turǵyndaryna Abylaı han dańǵyly men Masanshy kóshesiniń qıylysynda ornalasqan bul ǵımarat jaqsy tanys. Alaıda keıingi jyldary ol qaraýsyz qalyp, qańyrap bos turdy. Ýaqyt óte kele tozyǵy jetip, úısiz adamdardyń panasyna aınaldy. Búginde onyń terezeleri synǵan, qabyrǵalary jarylyp, túrli jazýmen búlingen. Aýmaǵy qorshaýmen qorshalǵanymen, nysannyń syrtqy kórinisi áli de kóńil kónshitpeıdi.
Bastapqy jospar boıynsha qurylys jumystary 2022 jyldyń qarashasynda aıaqtalýy kerek edi. Alaıda joba merzimi birneshe ret shegerildi: áýeli 2024 jyldyń qazanyna, keıin 2025 jyldyń mamyryna, aqyr sońynda 2026 jylǵa aýystyryldy. Osylaısha, kópten kútken jańǵyrtý jumystary áli de naqty bastalý kezeńine jete qoıǵan joq.
Redaktsııa jóndeý jumystary qashan bastalatynyn naqtylaý úshin ákimdikke taǵy da resmı saýal joldady.
Qalalyq qurylys basqarmasynyń málimetinshe, 2021 jyldyń tamyz aıynda «Jetisý Sáýlet Qurylysy» JShS-men qaıta jańǵyrtýǵa arnalǵan jobalyq-smetalyq qujattamany ázirleý jóninde kelisimshart jasalǵan. Jobalaý barysynda barlyq qajetti bastapqy-ruqsat qujaty alynyp, ǵımaratqa tehnıkalyq saraptama júrgizilgen. Sonymen qatar Qoǵamdyq densaýlyq saqtaý basqarmasymen birlesip, bólmelerdiń fýnktsıonaldyq jospary men tehnologııalyq jabdyqtardy ornalastyrýdy qamtıtyn medıtsınalyq-tehnıkalyq tapsyrma ázirlengen.
Ǵımarat jergilikti mańyzy bar tarıhı-mádenı mura nysanyna jatatyndyqtan, onyń tarıhı kelbetin saqtaý maqsatynda «Qazqaıtajańartý» AQ tarapynan ǵylymı-jobalyq qujattama alynǵan.
Joba aıasynda balalarǵa arnalǵan basseın, emdik vanna zaly, statsıonarlyq bólimsheler, tuz shahtasy, oqý kabınetteri, ákimshilik bólmeler jáne basqa da qajetti ınfraqurylym qarastyrylǵan.
Vedomstvo málimetinshe, 2025 jylǵy 3 naýryzda daıyndalǵan jobalyq-smetalyq qujattama memlekettik saraptamadan ótkizý úshin «Memsaraptama» RMK-na joldanǵan. Alaıda 2025 jylǵy 10 maýsymda uıym tarapynan teris qorytyndy berilgen. Sebebi «Jetisý Sáýlet Qurylysy» JShS-niń tarıhı-mádenı mura nysandaryn jobalaýǵa lıtsenzııasy bolmaǵan. Osyǵan baılanysty 2025 jylǵy 25 qyrkúıekte «Engineering Center» JShS-men jobany aıaqtaý jóninde memorandým jasalǵan.
Qazirgi ýaqytta nysanǵa qaıta tehnıkalyq tekserý júrgizilip, memlekettik saraptamanyń eskertýlerin eskere otyryp jobaǵa túzetýler engizilgen. 2026 jylǵy 26 qańtarda jańartylǵan qujattama «Memsaraptama» portalyna qaıta júkteldi. Saraptama qorytyndysyn 2026 jyldyń sáýir aıynda alý josparlanyp otyr.
Alaıda qurylys jumystary naqty qashan bastalyp, qashan aıaqtalatyny ázirshe belgisiz. Basqarma jaýabyna qaraǵanda, naqty merzim memlekettik saraptamanyń oń qorytyndysy alynǵannan keıin ǵana belgili bolady.
Túrksib temirjol aýrýhanasynyń burynǵy ǵımaraty 1950 jyly sáýletshi Mıhaıl Kýdrıavtsevtiń jobasymen salynǵan. Bul – qalada saqtalǵan «ulttyq stıldegi» sırek nysandardyń biri. Onda klassıkalyq sáýlet elementteri men óńirlik dástúrler úılesim tapqan.
2021 jyly ǵımarattyń qala balansyna ótip, ony qaıta jańǵyrtý jospary jarııalanǵan edi.
Bastapqyda qurylys jumystaryn 2022 jyldyń qarashasynda aıaqtaý josparlanǵanymen, joba merzimi birneshe ret keıinge shegerildi.
Byltyr nysandy qaıta jańǵyrtýǵa 5,3 mlrd teńge bólinetini belgili boldy.