Almatyda Quryltaı saılaýyna daıyndyq qalaı júrip jatyr
ALMATY. KAZINFORM – Almatyda bıyl 23 tamyzda ótetin Qazaqstan Respýblıkasy Quryltaıynyń saılaýyna daıyndyq jumystary qarqyn aldy.
Aýmaqtyq saılaý komıssııasynyń (ASK) málimetinshe, Almatyda 670 saılaý ýchaskesi bar, al tirkelgen saılaýshylar sany 1,3 mıllıon azamattan asady. Daıyndyq jumystary Ortalyq saılaý komıssııasy bekitken kúntizbelik josparǵa sáıkes júrgizilip jatyr.
Qalada toǵyz aýmaqtyq saılaý komıssııasy jumys isteıdi. Saılaý ýchaskeleriniń shekaralary men ornalasqan jerleri jarııalanyp qoıǵan. Qazirgi ýaqytta basty nazar komıssııa múshelerin oqytýǵa, daýys berý bólmeleriniń materıaldyq-tehnıkalyq daıyndyǵyn tekserýge, saılaýshylar tizimin naqtylaýǵa jáne halyqqa aqparattyq-túsindirý jumystaryn júrgizýge baǵyttalǵan.
Sondaı-aq ýchaskelerdiń erekshe qajettiligi bar ne júrip-turýy qıyn azamattarǵa qoljetimdiligi, baılanys quraldary men qajetti jabdyqtardyń ázirligi tekserilip jatyr.
Saılaýshylar tizimi
Búginde Almatyda 1 mıllıon 329 myńnan astam saılaýshy tirkelgen. Bul rette memlekettik aqparattyq júıelerdiń málimetteri men azamattardyń ótinishteri negizinde tizimder áli de naqtylanyp jatyr.
Jergilikti atqarýshy organdar saılaýshylar tizimin ýchaskelik saılaý komıssııalaryna 2 tamyzda tapsyrǵan. Almatylyqtar 7 tamyzdan bastap tizimmen tanysyp, óziniń jeke derekteriniń durystyǵyn teksere alady.
Jalpy halyqty aqparattandyrý úshin tsıfrlyq servıster, ınternet-resýrstar, qalalyq baılanys ortalyǵy (call-tsentr), buqaralyq aqparat quraldary jáne aýmaqtyq saılaý komıssııalarynyń áleýmettik jelilerdegi resmı paraqshalary tartylady.
670 ýchaske ashylady
Daýys berý kúni Almatyda 670 saılaý ýchaskesi jumys isteıdi. Onyń 73-i azamattar ýaqytsha bolatyn oryndarynda, onyń ishinde medıtsınalyq uıymdar jáne basqa da mekemelerde qurylǵan. Daýys berý jergilikti ýaqyt boıynsha saǵat 07:00-den 20:00-ge deıin jalǵasady.
Ýchaskelerde daýys berýdi uıymdastyrý jáne ony ótkizý jumystarymen ýchaskelik saılaý komıssııalarynyń 4 658 múshesi aınalysady. Sonymen qatar saılaý protsesine aýmaqtyq saılaý komıssııalarynyń 63 múshesi tartylady.
Olardyń barlyǵy saılaý zańnamasyn qoldaný, daýys berýdi uıymdastyrý, saılaýshylar tizimimen jumys isteý, bıýlletenderdi berý, daýystardy sanaý, ótinishterdi qaraý jáne baıqaýshylarmen ózara is-qımyl jasaý máseleleri boıynsha kópdeńgeıli oqytýdan ótip jatyr. Keıin testileýden sátti ótken komıssııa músheleri elektrondy sertıfıkat alady.
Saılaý ýchaskesin qalaı bilýge bolady
Almatylyqtar úshin saılaýshylar tiziminde bar-joǵyn tekserýdiń jáne óz ýchaskesiniń mekenjaıyn bilýdiń birneshe tásili qarastyrylǵan. Atap aıtqanda: Telegram-bot, saılaý ýchaskeleriniń ınteraktıvti kartasy, 109 nómiri boıynsha biryńǵaı baılanys ortalyǵy arqyly nemese tirkelgen jeri boıynsha ýchaskelik saılaý komıssııasyna tikeleı júginýge bolady.
Al saılaý ótetin kúni ózi bekitilgen mekenjaıda bolmaıtyn turǵyndar 7 tamyzdan bastap esepten shyǵarý kýáligin ala alady. Mundaı kýálikter 22 tamyz saǵat 18:00-ge deıin beriledi.
23 tamyz kúni qalanyń 41 saılaý ýchaskesinde Qazaqstan aýmaǵynda eshqandaı tirkeýi joq azamattardy tirkeý servısteri jumys isteıdi. Tıisti ýchaskede tirkelgennen keıin azamat saılaýǵa qatysa alady.
Úıde daýys berýge bola ma
Densaýlyq jaǵdaıyna baılanysty, adam kútimine baılanysty nemese basqa da dáleldi sebeptermen ýchaskege ózi kele almaıtyn azamattarǵa úıde daýys berý múmkindigi beriledi.
Ol úshin ýchaskelik saılaý komıssııasyna jazbasha ótinish berý qajet. Ótinish túskennen keıin komıssııa músheleri saılaýshyǵa tasymaldy jáshikpen keledi. Bul rette daýys berýdiń qupııalylyǵy jáne baıqaýshylardyń qatysý múmkindigi saqtalady. Ótinish qabyldaý 23 tamyz saǵat 12:00-de aıaqtalady.
Qoljetimdi ýchaskeler
Saılaýǵa daıyndyq kezinde múgedektigi bar adamdar úshin ýchaskelerdiń qoljetimdiligine erekshe kóńil bólinedi. Saılaý ýchaskelerinde pandýstar, tutqalar men qoljetimdi kireberister, qupııa daýys berýge arnalǵan arnaıy kabınalar, kreslo-arbalarǵa arnalǵan oryndar men avtoturaq oryndary qarastyrylady.
Sondaı-aq kórý jáne estý qabileti buzylǵan azamattar úshin qajetti aqparattyq jáne tehnıkalyq quraldardy qamtamasyz etý josparlanǵan.
Eger saılaýshy bıýlletendi ózi toltyra almasa, ol ózi tańdaǵan basqa adamnyń kómegin paıdalanýǵa quqyly. Biraq mundaı kómekti saılaý komıssııasynyń músheleri, kandıdattar, baıqaýshylar men BAQ ókilderi kórsete almaıdy.
Bul saılaýda ne ózgeredi
Aldaǵy saılaý naýqanynyń birqatar erekshelikteri bar. Bul — memlekettik qurylymnyń jańa konstıtýtsııalyq modeli jáne Qazaqstan Respýblıkasy Quryltaıy depýtattarynyń alǵashqy saılaýy. Quryltaı biryńǵaı jalpyulttyq saılaý okrýgi sheńberinde proportsıonaldy júıe boıynsha bes jyl merzimge saılanatyn 145 depýtattan turady.
Jańashyldyqtardyń biri - toltyrylǵan saılaý bıýlletenin fotoǵa jáne vıdeoǵa túsirýge, sondaı-aq onyń sýretin taratýǵa tyıym salynǵan. Úzdiksiz óndiristik tsıkli bar uıymdarda jáne jumys vahtalyq ádispen júrgiziletin jerlerde saılaý ýchaskelerin qurý múmkindikteri de keńeıtildi. Bul 23 tamyzda jumysta bolatyn azamattarǵa daýys berýge qatysýǵa múmkindik berýi tıis.
Sondaı-aq úgit-nasıhat júrgizýge, BAQ pen onlaın-platforma paıdalanýshylarynyń qyzmetine, qoǵamdyq pikirge saýalnama júrgizýge jáne olardyń nátıjelerin jarııalaýǵa qoıylatyn talaptar naqtylandy.
Saılaý aldyndaǵy úgit — partııalyq tizimderdi tirkeý aıaqtalǵannan keıin — 23 shilde saǵat 18:00-de bastalyp, 22 tamyz saǵat 00:00-de aıaqtaldy. Belgilengen merzimge deıin, tynyshtyq kúni jáne daýys berý kúni úgit júrgizýge tyıym salynady.
Eske salaıyq, Quryltaı saılaýyn 10 myń qoǵamdyq baıqaýshy baqylaıdy.
