Álemdik ekonomıkaǵa tóngen jańa qaýip: hýsıtter Moha portyn basyp aldy
ASTANA. KAZINFORM – Iran qoldaıtyn ıemendik hýsıtter sońǵy kúnderi Bab-el-Mandeb buǵazy mańynda aýqymdy jerústi shabýylyn bastap, beısenbi kúni buǵazǵa jaqyn ornalasqan Moha portyn basyp aldy. Qaqtyǵystyń ýshyǵýy álemdik munaı naryǵyna da áser etip, sársenbide munaı baǵasy barreline 100 dollardan asty. Bul týraly VVS jazdy.
Qyzyl teńizdegi Bab-el-Mandeb buǵazy – Parsy shyǵanaǵy, Azııa men Eýropany baılanystyratyn álemdegi negizgi saýda joldarynyń biri. Taıaý Shyǵystaǵy soǵys jaǵdaıynda onyń mańyzy arta tústi, óıtkeni buǵaz Saýd Arabııasynyń munaı eksportynda mańyzdy ról atqarady.
Hýsıtterdiń qarqyny
Beısenbi kúni halyqaralyq agenttikter Iemen bıligine silteme jasap, hýsıtterdiń buǵazdan 80 shaqyrymǵa jetpeıtin jerde ornalasqan Moha qalasyn basyp alǵanyn habarlady. AFP agenttigine turǵyndar hýsıt jasaqtarynyń qalaǵa kirgenin rastady. Kýágerlerdiń aıtýynsha, qarýly top músheleri «Amerıkaǵa ólim, Izraılge ólim!» dep urandatqan.
Qaqtyǵys bir aptadan beri jalǵasyp jatyr. AFP málimetinshe, osy ýaqyt ishinde 500-den astam adam qaza tapqan. Olardyń basym bóligi áskerı qyzmetkerler men qarýly jasaq músheleri. Sonymen qatar 18,5 myń adam úılerin tastap, qaýipsiz jerge kóshýge májbúr boldy.
Hýsıtterdiń shabýyly Saýd Arabııasynyń aýmaǵyna jasalǵan soqqylarmen qatar júrip jatyr. Saýd Arabııasy bastaǵan koalıtsııanyń málimetinshe, kóterilisshiler Abha, Hamıs-Mýshaıt jáne Jızan qalalaryna ballıstıkalyq zymyrandar men drondarmen shabýyl jasaǵan. Koroldiktiń ońtústigine jasalǵan sońǵy shabýyldardyń birinen 73 beıbit turǵyn zardap shekti.
Qarymta soqqy
Er-Rııad buǵan jappaı áýe soqqylarymen jaýap berip keledi. Hýsıtterdiń málimdeýinshe, Saýd Arabııasynyń avıatsııasy sońǵy birneshe saǵattyń ózinde Taız, Hodeıda, El-Djaýf jáne Marıb provıntsııalaryna shamamen 40 soqqy jasaǵan.
Aptanyń basynda hýsıtter Saýd Arabııasyn túrmege áýeden soqqy berdi dep aıyptaǵan. Iemen Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń málimetinshe, shabýyl saldarynan 32 adam qaza taýyp, kóptegen tutqyn úıindi astynda qalǵan.
Qazirgi eskalatsııa 2022 jyldan beri Iemendegi azamattyq soǵysty tejep turǵan álsiz bitimniń birjola buzylý qaýpin kúsheıtti. Qaqtyǵys 2014 jyly hýsıtterdiń el astanasy Sanany basyp alýynan bastalǵan. 2015 jylǵy naýryzda soǵysqa Saýd Arabııasy bastaǵan koalıtsııa aralasty.
Búginde hýsıtter Iemendegi eń iri áskerı kúsh bolyp otyr. Reuters agenttiginiń baǵalaýynsha, olar el halqynyń 60–65 paıyzy turatyn aýmaqty baqylaýynda ustaıdy.
Aıta keteıik, buǵan deıin BUU ókili Iemen soǵystyń jańa ári qaýipti kezeńine ótkenin málimdep, dabyl qaqqanyn jazdyq.
Sondaı-aq Iemen úkimetiniń áskeri hýsıtterge qarsy shabýyl bastaǵany habarlandy.
