Álemdik BAQ-taǵy Qazaqstan: $60 mlrd ınvestıtsııa, «Lýkoıl» saýdasy jáne Izraılmen baılanys
ASTANA. KAZINFORM – Qańtardyń sońǵy aptasynda jahandyq medıada Qazaqstanǵa qatysty jańalyq údedi. Sonyń ishinde ekonomıkalyq baılanys pen energetıkalyq kelisim tóńiregindegi oqıǵalar jıi usharasty. Energetıka mınıstrliginiń Qazaqstandaǵy «Lýkoıl» aktıvterin satyp alýǵa qatysty usynysy, el ekonomıkasyna quıylatyn sheteldik ınvestıtsııa basymdyqqa ıe bolsa, jasandy ıntellekt salasyndaǵy Izraılmen baılanys jáne Qytaımen birlesip salatyn elektr stansalary týraly aıtylǵan. Tolyǵyraq Kazinform tilshisiniń sholýynan oqyńyz.
The Times of Central Asia: Bıyl 60 mlrd dollardan astam ınvestıtsııa tartylady
Qazaqstan 2026 jyly jalpy kólemi 62,7 mlrd dollardy quraıtyn ınvestıtsııa tartýdy josparlap otyr, onyń ishinde 25,5 mlrd dollary — sheteldik kapıtal. Bul derekter Premer-mınıstr Oljas Bektenovtiń tóraǵalyǵymen ótken ınvestıtsııalyq strategııa jónindegi Úkimet otyrysynda aıtylǵan. Jańalyqty The Times of Central Asia bólisti.
2025 jyly negizgi kapıtalǵa salynǵan ınvestıtsııa 45 mlrd dollarǵa jetkenin bilemiz. Bıyl Úkimet jalpy quny shamamen 32 mlrd dollar bolatyn 475 ınvestıtsııalyq jobany iske asyrýdy josparlap otyr. Nátıjesinde 1100-den astam turaqty jumys orny ashylady dep kútilýde. Salystyrý úshin aıta ketsek, ótken jyly 5 mlrd dollarǵa 273 joba iske qosylǵan bolatyn.
Qazirgi ýaqytta iske asyrylý satysyndaǵy iri jobalardyń qatarynda:
- Qaraǵandy oblysyndaǵy quny 4 mlrd dollardy quraıtyn CHN Corporation kómir-hımııa kesheni;
- Fufeng Group kompanııasynyń 800 mln dollarǵa baǵalanǵan júgerini tereń óńdeý zaýyty;
- Shandong Yuwang Industrial kompanııasynyń 250 mln dollarlyq soıa óńdeý kásiporny;
- Roca Group pen UBM Group tarapynan qosymsha ınvestıtsııalar bar.
Premer-mınıstrdiń aıtýynsha, memlekettik organdarǵa ınvestıtsııalar kólemin ulǵaıtý, qosylǵan quny joǵary jobalardy júzege asyrý júktelgen. Osy strategııalyq maqsatqa sáıkes, Qazaqstannyń Investıtsııalyq saıasatynyń 2030 jylǵa deıingi tujyrymdamasy jańartyldy.
Aldaǵy ýaqytta Úkimet ınvestıtsııa tartý tásilderin qaıta qaramaq. Ol úshin ınvestorlardy nysanaly túrde tartýǵa jáne aldyn ala daıyndalǵan jobalar paketin usynýǵa negizdelgen proaktıvti modelge kóshý josparlanǵan.
Sonymen qatar ınvestıtsııalyq ombýdsmenniń fýnktsııalary Bas prokýratýraǵa berildi. Al burynǵy ınvestıtsııalar komıteti ınvestorlardyń quqyqtaryn qorǵaý komıteti bolyp qaıta uıymdastyrylǵan. Bas prokýratýranyń málimetinshe, reforma ınvestorlardyń qatysýymen bolatyn sot daýlaryn 30 paıyzǵa qysqartýǵa múmkindik beredi.
Premer-mınıstr ınvestıtsııa salasyndaǵy shamadan tys bıýrokratııa men jergilikti deńgeıdegi rásimderdiń merzimin synǵa aldy. Mundaı ahýal ınvestıtsııaǵa kedergi keltirip, tikeleı ekonomıkalyq shyǵynǵa ákelgen.
Report: Mınıstrlik AQSh-qa «Lýkoıl» kompanııasyna qatysty hat joldady
Energetıka mınıstrligi AQSh-tyń Qarjy mınıstrligi janyndaǵy Sheteldik aktıvterdi baqylaý jónindegi basqarmasyna (OFAC) «Lýkoıl» kompanııasynyń Qazaqstandaǵy jobalarynyń úlesin satyp alýǵa qatysty hat joldady. Bul týraly Energetıka mınıstri Erlan Aqkenjenov habarlaǵan. Mınıstr sózin Report aqparat agenttigi taratty.
Erlan Aqkenjenovtiń málimetinshe, Úkimet aktıvterdi satyp alý boıynsha «Lýkoıl» kompanııasyna usynys jasamaǵan, tek AQSh bıligine hat joldapty.
– 2025 jyldyń aıaǵynda «Lýkoıldyń» Qazaqstandaǵy aktıvteri satylǵan jaǵdaıda, zańda kórsetilgendeı, bul úlesti satyp alýǵa basym quqyǵymyz bar ekenin málimdegen edik. Energetıka mınıstrligi tıisti hatty OFAC-qa joldady, – dedi mınıstr.
Onyń paıymdaýynsha, kompanııanyń úlesin satyp alýda Qazaqstannyń basym quqy bar. Osy oraıda vedomstvo basshysy kompanııa úlesin satyp alýdyń túrli nusqasyn aıta ketti.
– Satyp alý kezinde mindetti túrde qolma-qol tólem jasaý mindetti emes. Aktsııalar paketin satyp alýdyń ártúrli joldary bar, sonyń ishinde tólemdi keıinge qaldyrý nemese shıkizatty satýdan túsetin kiris arqyly eseptesýge bolady. Kóptegen nusqa bar jáne olardyń barlyǵyn qarastyrý múmkindigi bar, – dedi Erlan Aqkenjenov.
TASS: Qazaqstan Qytaımen birlesip tórt elektr stansasyn salady
Májilis depýtattary Qazaqstan men Qytaı Úkimetteri arasyndaǵy jańartylatyn energııa kózderi (JEK) salasyndaǵy jobalardy iske asyrý týraly kelisimdi ratıfıkatsııalady. Atalǵan kelisim el aýmaǵynda tórt elektr stantsııasyn salýdy kózdeıdi. Jańalyqty reseılik TASS aqparat agenttigi jarııalady.
Bul kelisimge 2024 jyly Bakýde qol qoıylǵan. Joba aıasynda jalpy qýaty 1,5 GVt bolatyn úsh jel elektr stansasyn jáne qýaty 300 MVt bolatyn bir kún elektr stansasyn salý josparlanyp otyr. Olar Pavlodar, Qaraǵandy jáne Túrkistan oblystarynda boı kóteredi.
Qazaqstan tarapynan teń ınvestor retinde «Samuryq-Energo» aktsıonerlik qoǵamy qatysatyny belgili boldy. Kelisim júzege assa, 100-den astam turaqty jáne shamamen 1,5 myń ýaqytsha jumys orny ashylýy múmkin. Sondaı-aq 2 mlrd dollardan astam ınvestıtsııa tartylady degen boljam bar. Qosymsha elektr energııasyn óndirý kólemi jylyna 5,7 mıllıard kVt·saǵattan asady.
Májilis zańdy qabyldaǵannan keıin kelisimdi ratıfıkatsııalaý týraly qujat Senattyń qaraýyna jiberiledi.
Anadolu: Qazaqstan men Izraıl jasandy ıntellekt salasyndaǵy yntymaqtastyqty talqylady
Memleket basshysy Qazaqstanǵa resmı saparmen kelgen Izraıldiń syrtqy ister mınıstrin qabyldady. Kezdesýdiń basty taqyryby saýda-ekonomıkalyq, ǵylymı-tehnıkalyq yqpaldastyqqa arnalǵan jáne aldaǵy jobalardy iske asyrý máselesi nazardan tys qalmady. Mańyzdy kezdesý týraly Anadolu aqparat agenttigi jazdy.
Qasym-Jomart Toqaevtyń aıtýynsha, Gıdeon Saardyń sapary Izraıldiń Qazaqstanmen kópjaqty yntymaqtastyqty nyǵaıtýǵa beıil ekenin ańǵartady. Ásirese qos taraptyń jasandy ıntellekt, aýyl sharýashylyǵy, sý resýrstaryn basqarý salalaryndaǵy birlesken jobalary qarqyn ala túspek.
Memleket basshysy Gıdeon Saardyń Astanaǵa sapary aıasynda qazaq-ızraıl bıznes-forýmynyń ótýin quptap, onyń qorytyndysy eki el arasyndaǵy ınvestıtsııalyq seriktestikti keńeıtýge naqty úles qosatynyna senim bildirdi.
«Gıdeon Saar Qazaqstannyń Ibrahım kelisimderine qosylýyn Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń kóregen sheshimi retinde baǵalady. Bul turaqtylyqty, beıbitshilikti jáne halyqaralyq dıalogty odan ári nyǵaıtýǵa yqpal etetinin atap ótti», – dep jazdy Aqorda.
Izraıl syrtqy ister mınıstrliginiń basshysy Qazaqstanda júrgizilip jatqan aýqymdy saıası jáne áleýmettik-ekonomıkalyq reformalarǵa joǵary baǵa berip, atalǵan bastamalardy tabysty júzege asyrýǵa tilektestik bildirdi.