Álemdik astyq naryǵynda bıdaı baǵasynyń qymbattaýy baıqalýda

Bul týraly búgin Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginde ótken brıfıng barysynda «Aýyl sharýashylyǵy keshenindegi ekonomıkalyq saıasatty taldaý ortalyǵy» JShS dırektory Saǵyntaı Jumajanov málim etti.

Atap aıtqanda, Halyqaralyq astyq keńesiniń maýsym aıyndaǵy esebinde 2012-2013 marketıng jylynda álemdegi bıdaı óndirisiniń kólemi 665 mln. tonnaǵa boljanyp otyr. Bul mamyr aıyndaǵy boljamnan 6 mln. tonnaǵa, ótken maýsymnyń deńgeıinen 30 mln. tonnaǵa az kórsetkish.

«Álemdik bıdaı óndirisiniń azaıýyna basty sebep - qurǵaqshylyq saldarynan Eýroodaq elderindegi, Avstralııa men Argentınadaǵy, Reseıdegi, Ýkraına men Qazaqstandaǵy bıdaı óndirý kóleminiń tómendeýine baılanysty bolyp tabylady. Mysaly, Reseı aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń aǵymdaǵy jylǵy jınalatyn astyq kólemi 85 mln. tonnany quraıtyny boljanyp otyr. Bul byltyrǵy deńgeıden 10 mln. tonnaǵa tómen. Bıyl Reseı dándi daqyldardy jınaý jumystaryn merziminen 10 kún buryn bastady. Al osy kezeńdegi kórsetkishke súıensek, dándi daqyldardyń ortasha túsimi gektaryna 27,2 tsentnerdi qurap otyr. Byltyrǵy kórsetkish 48 tsentner bolǵan edi», - deıdi Saǵyntaı Jumajanov.

Budan bólek, Reseıdiń astyqqa qolaıly bolyp keletin ásirese, Ońtústik jáne Ortalyq Federaldyq okrýgterinde qurǵaqshylyq saldarynan týǵan kúızelis deńgeıi joǵary bolyp otyr. Ekinshi jaǵynan astyq jınaýǵa jaýyn-shashyn da kedergi keltirip keledi. Kýbandaǵy, Krasnodar ólkesindegi sý tasqyndary aýyl sharýashylyǵy daqyldarynyń egisterin qatty búldirip, óz zalalyn da tıgizgen.

«Ýkraınada astyq óndirý kólemi 43-44 mln. tonnaǵa deıin tómendeýi múmkin. Bul ótken jyldyń deńgeıinen 10-12 mln. tonnaǵa nemese 25-30 paıyzǵa deıin tómen kórsetkish. Qazir Ýkraında gektaryna 28,6 tsentner túsimmen 3 mln. tonnaǵa jýyq astyq jınaldy. Kúzdik bıdaıdyń túsimi 16,4 tsentnerdi quraıdy. Ótken jyly bul 28,6 tsentnerden aınalǵan edi», - deıdi S. Jumajanov.

Osyǵan baılanysty álemdik naryqtaǵy astyq baǵasynyń joǵarylaýy baıqalǵan. Mysaly, maýsym aıynyń  úshinshi onkúndiginde Chıkagonyń taýar bırjasynda (SVOT) 1 tonna azyqtyq bıdaı baǵasy 29 dollarǵa ósip, 298 dollarǵa jetken. Al Parıjdyń taýar bırjasynda (MATIF) bul kórsetkish 304 dollardy qurap otyr.

«Qolma-qol satý naryǵynda maýsymnyń sońǵy onkúndiginde 1 tonna amerıkalyq bıdaı baǵasy 24 dolarǵa ósti. Tıisinshe eýropa bıdaıy - 20 dollarǵa, reseılik bıdaı - 60 dollarǵa qymbattady», - deıdi S. Jumajanov.