ÁLEM APTA ІShІNDE: Boıng 777 ushaǵynyń apatqa ushyraýy - ózgeniń soǵysy beıbit halyqtyń ózegin órtedi

Este bolsa, 17 shilde kúni keshkisin Ýkraınanyń áýe keńistiginde ushyp kele jatqan MH17 baǵytyndaǵy Boıng 777 jolaýshylar ushaǵy 10 600 metrlik bıiktikten kúrt tómendep, Reseı shekarasyna taqaý tusta, Donetssk oblysynyń Snejnoe eldi mekeni mańynda apatqa ushyraǵan edi. Malaızııalyq áýe kemesi «Amsterdam-Kýala-Lýmpýr» reısin oryndap kele jatqan-dy. Ushaq bortynda bes eldiń 283 azamaty men 15 ekıpaj múshesi boldy, olardyń barlyǵy da qaza tapty.

Apat oryn alǵan alǵashqy sátterde Ýkraına prezıdenti P.Poroshenko bul tótenshe oqıǵany lańkestik áreketke balap, osyǵan oraı IKAO mamandary men Nıderlandy jáne Malaızııa ókilderin tartý arqyly komıssııa qurýǵa buıryq berdi.

Ushaq ótken jyldyń kókteminen beri ózin-ózi respýblıka retinde jarııa etken Donetsk oblysy aýmaǵynda qulady. Bul óńirde ýkraındyq kúsh-qýat qurylymdary men separatıstik pıǵyldaǵy jasaqtar arasyndaǵy qaqtyǵystar tynbaı turǵany belgili. Osy oqıǵaǵa qatysty halyqaralyq qoǵamdastyqtyń, onyń ishinde Kıev pen Máskeýdiń reaktsııasy birjaqty emes. Buǵan janjaldasýshy taraptardyń biriniń, tipti úshinshi kúshtiń qatysy bolýy jaıynda sóz qozǵalýda.

Qazirgi ýaqytta sarapshylardyń basym bóligi ushaq «jer-áýe» júıesi snarıadymen atyp túsirilgen degen qorytyndyǵa kelip otyr. Mamandardyń málimetterine qaraǵanda, on myń metrlik bıiktikte ushyp bara jatqan ushaqty «S-300» áýege qarsy qorǵanys júıesi, sonymen qatar «Býk» zenıttik-zymyrandyq kesheni ǵana qaǵyp túsirýge qaýqarly. Al buǵan deıin bul óńirde oryn alyp jatqan qarýly qaqtyǵystarda keńinen qoldanylǵan zenıttik-zymyrandyq keshender úsh myń metrlik bıiktegi nysandy atyp túsire almaıdy.

Degenmen, negizgi qorytyndyny apat oryn alǵan oryndy, ushaq qırandylaryn, qara jáshikten alynǵan málimetterdi, sonymen birge aeroǵaryshtyq túsirilim málimetteri men basqa da baıqaý júıeleriniń derekterin tyǵylyqty zerttep baryp jasaýǵa bolady. Alaıda, zymyrandy kim atqandyǵy anyqtalmaı qalatyn sııaqty. Óıtkeni, bul óńirde janjaldasýshy taraptardyń barlyǵy da keńestik úlgidegi tehnıkalardy paıdalanady.

Juma kúni ótken BUU Qaýipsizdik keńesiniń shuǵyl otyrysynda amerıkandyq, ýkraındyq jáne reseılik taraptar avıaapattyń oryn alýyna bir-birine kinálaıtyndyqtaryn ashyq aıtty. Máselen, BUU-daǵy AQSh ókili Samanta Paýer bul qaıǵyly oqıǵany Reseıdiń qoldaýymen Donetssk jasaqtary jasady degen oıyn ashyq tildirdi. Ol sonymen qatar ýkraıdyq dıplomatqa qoldaý bildirip, Reseıdi shekaradaǵy arandatýshylyq áreketterin tyıýǵa shaqyrdy.

Al óz kezeginde, Reseıdiń BUU-daǵy ókili Vıtalıı Chýrkın bul aıyptaýlardy teriske shyǵaryp, ýkraındyq bıliktiń ushaqty urys amaldary júrip jatqan aýmaqtyń áýe keńistigine baǵyttaǵandyǵy týraly faktige nazar aýdarýǵa shaqyrdy. Ol óz baıandamasynda RF Prezıdenti V.Pýtınniń ustanymyn qoldaıtyndyǵyn bildirip, ushaq Ýkraına áýe keńistiginde apatqa ushyraǵannan keıin sol el jaýapkershilikti moınyna alýy tıistigin basa aıtty.

Otyrys qorytyndysynda BUU Qaýipsizdik keńesiniń músheleri barlyq taraptardy IAKO nusqaýlyǵyna sáıkes bul oqıǵany tolyq, tyńǵylyqty jáne táýelsiz halyqaralyq tergeýge shaqyrǵan málimdeme qabyldady.

Sonymen qatar juma kúni Vashıngtonda ótken baspasóz máslıhaty barysynda AQSh Prezıdenti Barak Obama malaızııalyq áýe kemesiniń apatqa ushyraýyna separatıstik kúshter baqylaýynda ustap otyrǵan aımaqtan ushyrylǵan «jer-áýe» zymyrany sebep bolǵandyǵyn málim etti. Ol óz sózinde olarǵa qarý-jaraq, tájirıbeli nusqaýshy jáne áýege qarsy qorǵanys júıesi túrindegi qoldaý Reseıden kelip jatqanyn atap ótti.

Ushaq apatqa ushyraǵan jerge kelgen EQYU baıqaýshylary aýdandy zerttep shyǵýǵa ne bári bir saǵat qana ýaqyt ruqsat ala aldy. Qazirgi ýaqytta bul aýdandaǵy qaýiptilik deńgeıi artyp otyr. Óıtkeni, janjaldasýshy taraptar dúrkin-dúrkin bir-birin oq astyna alýda.

Bul malaızııalyq kompanııanyń áýe kemelerine qatysty oryn alyp otyrǵan ekinshi qaıǵyly oqıǵa. Taıaýda ǵana osy kompanııanyń Qytaıdan ushyp shyqqan Boıng ushaǵy birneshe saǵattan keıin radardan joǵalyp ketken bolatyn. Sodan beri ol ushaqtyń taǵdyry beımálim. Baqylaýshylardyń paıymynsha, barynsha jaılylyǵymen tanymal ári áýe kompanııalary arasyndaǵy reıtıngtiń barlyq juldyzyna ıe Malaızııa áýejoldary osy eki qaıǵyly oqıǵadan keıin naryqtan ketýi múmkin. Qazirdiń ózinde Donetskidegi apattan keıin kompanııanyń aktsııalary quldılap ketti.

Qoryta aıtqanda, jolaýshylarynyń úshten birin balalar quraǵan áýe kemesiniń apatqa ushyraý adamzat tarıhyndaǵy eń qaıǵyly tótenshe oqıǵalardyń biri bolatyndyǵy sózsiz.