ÁLEM APTA ІShІNDE: Ajal sálemdemesi
ASTANA. QazAqparat - Dúbirge toly dúnıe bul aptada da dúrbeleńmen ótti desek artyq emes. Máselen, Qurama Shtattardyń birindegi kolledjde úsh tapanshasy men myltyǵy bar bir adam 9 stýdenti atyp óltirip, taǵy 7-eýi jaraqattady. Al osy qandy oqıǵadan bir kún buryn Qytaıda ómirden túńilgen bıznesmen jarylǵysh zat salynǵan sálemdeme taratyp, sonyń saldarynan 10 adam ólse, 50-den astam jaraqat aldy.
Oregondyq janalǵysh
Beısenbi kúni tańerteń AQSh-tyń Oregon Shtatyna qarasty Rozbýrg qalasyndaǵy Umpqua Community kolledjiniń aýmaǵyna úsh tapanshasy men bir myltyǵy bar er adam basyp kirdi.
Oqıǵa kýágerleriniń aıtýynsha, qaskúnem dárishanalarǵa kirip, stýdentterdiń arasynan bireýin tańdap alyp, odan qaı dindi ustanatyndyǵyn suraǵan. Eger stýdent hrıstıan dinin ustanam dese, onda qylmysker onyń basyna atyp tastap otyrǵan. Al eger basqa dindi ustansa, onda aıaqtarynan atqan. Atys bastalǵannan keıin kolledj ǵımaratyna polıtsııa toby men birneshe jedel járdem kóligi shuǵyl jetken.
Kolledjde 16 myń stýdent bilim alady. CNN habaryna qaraǵanda, stýdentterdiń ortasha jasy shamamen 38-di quraıdy. Aıta keterligi, stýdentterdiń shamamen 700-i ǵana kúndizgi bólimde bilim alsa, shamamen 2500 stýdent qysqartylǵan kún shartymen oqyǵan. Al qalǵan stýdentter syrtaı bilim alady.
Bilim ordasyndaǵy atystyń saldarynan 10 adam, onyń ishinde qaskúnemniń ózi qaza tapty. Ony polıtsııa qyzmetkerleri atyp tastady. 7 stýdent jaraqat aldy, onyń úsheýiniń jaǵdaı tym aýyr.
Qylmysker oqqa ushqannan keıin quqyq qorǵaý organdyr onyń 26 jastaǵy jerilikti turǵyn Krıs Harper Merser ekendigin jarııa etti.
Sál keıinirek belgili bolǵandaı, ol bul qylmysqa barardyń aldynda óz josparymen ǵalamtor arqyly bólisken. Qazirgi ýaqytta AQSh-tyń tergeý organdary onyń áleýmettik jelidegi hattaryna saraptama jasaýda.
Merser ǵalamtorda óziniń osyndaı qandy qyrǵyn jasaý nıeti bar ekendigin, sol áreketi arqyly «jańalyqtar keıipkerine» aınalǵysy keletindigin atap ótken.
Aıta keterligi, Amerıka Qurama Shtattarynyń Konstıtýtsııasyna engizilgen 2-shi túzetý el azamattaryna qarý-jaraqty erkin ustap júrýge múmkindik beredi. Sondyqtan Prezıdent Barak Obama Oregondaǵy qandy qyrǵynǵa baılanysty sóz sóılep, el kongressin qarý-jaraqqa baqylaý jasaý salasyndaǵy zańnamany qatańdatýǵa shaqyrdy.
Ajal sálemdemesi
Sársenbi kúni QHR-dyń Gýansı-Chjýan avtonomdy aýdanynyń Lıýchjoý qalalyq okrýgine qarasty Lıýchen ýezinde 17 jarylys boldy. Qýaty shaǵyn bomba jedel-jetkizý sálemdemesiniń ishinde bolǵan.
Jergilikti BAQ taratqan aqparatqa qaraǵanda, jarylǵysh zat jergilikti gospıtalde, qalalyq bazarda, saýda ortalyǵynda, avtobýs stansasynda, túrmede, úkimettiń óńirlik keńsesinde, sonymen qatar sheneýnikterge arnalǵan jataqhanada oryn alǵan.
Jarylys oryn alǵannan keıin Lıýchjoýda jáne irgeles qalalardyń barlyǵynda poshta operatsııalary toqtatyldy. Qala turǵyndarynyń qyraǵylyǵynyń arqasynda 60-tan astam kúdikti sálemdeme tabylyp, olardyń barlyǵy da saraptamaǵa jiberildi.
Degenmen, qaýipsizdik sharalary naqty nátıje bere almady. Óıtkeni, beısenbi kúni 6 qabatty ǵımaratta 17-shi sálemdeme jaryldy. Onyń qýaty óte qatty bolyp, ǵımarat jartylaı búlinse, oǵan taqaý turaqtaǵy kólikter de zaqymdandy.
Birneshe jarylystyń saldarynan 10 adam qaza taýyp, 50-den astam túrli deńgeıde jaraqat aldy. Bılik bul qylmysty jasady dep 33 jastaǵy Veı Inıýnnen kúdiktengendi. Ol sálemdemelerdiń ishine qoldan jasalǵan bomba salyp, ony qalanyń túrli núktelerine jetkizgen jáne úshinshi adamnyń da kómegine júgingen. Aıta keterligi, onyń da jarylystyń biri kezinde qaza bolǵany belgili.
«DNK-ǵa jáne oqıǵa ornynan alynǵan materıaldarǵa saraptama júrgizilgennen keıin polıtsııa kúdikti, 33 jastaǵy jergilikti turǵyn Veı Inıýnnyń jarylystardyń birinde qaza tapqanyn qýattady», - delingen jergilikti BAQ taratqan aqparatta.
Keıbir aqparatqa qaraǵanda, Veı Inıýn mundaı qylmysqa tas qashaıtyn orynǵa baılanysty kórshisimen aradaǵy daý-damaıdy jergilikti bılik sheshýge kómektespegeni úshin barǵan.
